بازار
آمار رتبه‌های برتر کنکور سال‌های اخیر، این ادعا را به‌روشنی مستند می‌کند. در کنکور ۱۴۰۴، از میان رتبه‌های نخست گروه‌های ریاضی، تجربی و انسانی، هیچ نامی از دانش‌آموزان مدارس دولتی عادی به چشم نمی‌خورد. سهم غالب به مدارس سمپاد (تیزهوشان)، نمونه‌دولتی و غیردولتی تعلق گرفت. در کنکور ۱۴۰۵ نیز همین الگو تکرار شد: از ۳۰ رتبه برتر سه گروه اصلی، سهم مدارس دولتی عادی صفر یا نزدیک به صفر بود و بیش از ۶۰ درصد رتبه‌ها از سمپاد بودند. این غیبت مداوم، نه تصادف، بلکه نشانه‌ای از شکاف عمیق میان کیفیت آموزش عمومی و نیازهای واقعی آزمون سراسری است. جا ماندن از کنکور
ساعت‌های طولانی حضور در مدرسه—معمولاً شش تا هشت ساعت روزانه به‌علاوه رفت‌وآمد—زمان مطالعه خالص را به سه تا پنج ساعت محدود می‌کند. در حالی که دانش‌آموز کنکوری به حداقل هفت ساعت مطالعه متمرکز نیاز دارد. بسیاری از کلاس‌ها نیز تنها مباحث پایه دوازدهم را پوشش می‌دهند و از مرور پایه‌های دهم و یازدهم یا مهارت تست‌زنی غافل می‌مانند. نتیجه، فرار تدریجی از نیمکت‌های دولتی به سوی آموزشگاه‌هایی است که برنامه فشرده و هدفمند ارائه می‌دهند. استدلالهای دانش‌آموزان
سارا، دوازدهمی تجربی از منطقه‌ای در غرب تهران، می‌گوید: «هر روز شش ساعت در مدرسه می‌نشستم و فقط مباحثی را می‌شنیدم که قبلاً در آموزشگاه خوانده بودم. خستگی راه و کلاسهای کم‌بازده، شب‌ها تمرکز مطالعه را از بین می‌برد. حالا صبح‌ها در خانه مرور می‌کنم و عصرها کلاس کنکور می‌روم. خانواده‌ام هم موافق‌اند، چون نتیجه مهم‌تر از حضور فیزیکی است.»
امیر، دانش‌آموز ریاضی از کرج، … …
