فساد مسکن دولتی در ونزوئلا

نیلوفر ادیب‌نیا:  فروریختن ۱۰ برج مسکونی دولتی‌ساز در ایالت ساحلی «لاگوایرا» در پی دو زلزله پیاپی در ماه ژوئن، ونزوئلا را در شوک فاجعه‌ای انسانی فرو برد؛ حادثه‌ای تلخ که ابعاد واقعی آن هنوز در‌ هاله‌ای از ابهام قرار دارد. سازه‌هایی که کمتر از ۱۵سال از عمرشان می‌گذشت، تنها ظرف چند ثانیه همچون خانه‌ای پوشالی فرو ریختند و ده‌ها تن از ساکنان را زیر خروارها بتن مدفون کردند. اگرچه دولت ونزوئلا شدت بالای زمین‌لرزه‌ها را عامل اصلی این ویرانی دانست، اما نتایج یک گزارش تحقیقی از روزنامه «نیویورک‌تایمز» پرده از حقیقتی دیگر برمی‌دارد: ضعف‌های ریشه‌ای در طراحی سازه، شلختگی در اجرا و غیبت نظارت مهندسی، این برج‌ها را پیشاپیش به سازه‌هایی لرزان و شکننده تبدیل کرده بود. این تحقیق نشان می‌دهد که این تراژدی را نمی‌توان صرفا به خشم طبیعت نسبت داد، بلکه هم‌نشینی تصمیم‌های غلط مهندسی، ساخت‌وساز بی‌کیفیت و فشارهای سیاسی برای تحویل زودهنگام پروژه‌ها، بسترساز اصلی این فاجعه مرگبار بوده است. خانه‌سازی در خدمت بقای قدرت سیاسی

گزارش نیویورک‌تایمز نشان می‌دهد که برج‌های سفیدرنگ ۱۲ طبقه «لاگوایرا»، روزگاری نماد افتخار و از پروژه‌های شاخص هوگو چاوز، رئیس‌جمهور فقید ونزوئلا و رهبر جریان چپ‌گرای این کشور، به شمار می‌رفتند. این مجتمع‌ها در دل ابرپروژه‌ای موسوم به «ماموریت بزرگ مسکن ونزوئلا» سر برآوردند؛ طرحی با شعار عدالت اجتماعی که بنا بود کپرنشینان و فرودستان بی‌سرپناه را صاحب‌خانه کند. در سال ۲۰۱۱، چاوز همزمان با تشدید بحران مسکن ناشی از رانش‌های مرگبار گل‌ولای، وعده داد تا سال۲۰۱۹ سه‌میلیون واحد مسکونی بسازد. او که به‌شدت نگران افول پایگاه اجتماعی دولتش در آستانه انتخاباتی سرنوشت‌ساز بود، مسکن را به ابزاری برای تضمین پیروزی مجدد حزب حاکم بدل کرد. آندرس ایزارا، از وزرای کابینه وقت، بعدها این پویش سراسری خانه‌سازی را به «عملیاتی جنگی» تشبیه کرد؛ پروژه‌ای حیاتی که موفق شد بقای سیاسی دولت را در پای صندوق‌های رای تضمین کند. در چنین فضایی، «شتاب در ساخت» به شاخص اصلی افتخار و تبلیغات مدیران پروژه بدل شد. …