در هزارتوی قرن بیستم و یکم؛ والدین به تنهایی برای والد بودن کافی نیستند

به گزارش ایرنا زندگی- در دنیای امروز که سرعت تغییرات تکنولوژیک از توان تطبیق والدین پیشی گرفته، بار تربیت فرزند چنان سنگین شده که بدون حمایت‌های اجتماعی و دولتی، مسیر برای خانواده‌ها پر از اضطراب و گره‌های ناگشودنی شده و دیگر نمی‌توان والدگری را تنها یک مسئولیت خانوادگی دانست. محمدمهدی سیدناصری، حقوقدان و پژوهشگر حقوق بین‌الملل کودکان، در این گفت‌وگو به چرایی این تغییرات بنیادین و مسئولیت‌های حاکمیت در قبال خانواده‌ها می‌پردازد.

وقتی خانواده دیگر به‌تنهایی کافی نیست

سیدناصری معتقد است: در حافظه تاریخی بسیاری از جوامع، والدگری امری طبیعی و تا حد زیادی مبتنی بر تجربه نسل‌های پیشین تلقی می‌شد. کودک در محیطی رشد می‌کرد که خانواده گسترده، مدرسه، محله و شبکه‌های اجتماعی سنتی، هر یک بخشی از بار تربیت او را بر دوش می‌کشیدند. والدین، هرچند با دشواری‌های اقتصادی و اجتماعی روبه‌رو بودند، اما در فرایند پرورش فرزند تنها نبودند، آنان از سرمایه‌ای به نام جامعه بهره‌مند بودند.

امروز این معادله دگرگون شده است. والدگری در قرن بیست‌ویکم، بیش از آنکه به انتقال تجربه نسل‌های گذشته شباهت داشته باشد، به تصمیم‌گیری مستمر در برابر چالش‌هایی تبدیل شده که بسیاری از آن‌ها تا چند دهه پیش اساسا وجود نداشتند. اینترنت، شبکه‌های اجتماعی، هوش مصنوعی، تغییر الگوهای آموزشی، فشارهای اقتصادی، کاهش تعاملات اجتماعی و تغییر ساختار خانواده، همگی مسئولیت والدین را پیچیده‌تر از هر زمان دیگری کرده‌اند. از این منظر، دشوار شدن والدگری صرفا یک احساس شخصی نیست و بازتاب دگرگونی عمیق مناسبات اجتماعی و حقوقی می‌باشد.

متفاوت بودن فضای زندگی کودکان امروز با والدین دیروز

این فعال حقوق کودکان یکی از مهم‌ترین دلایل دشوار شدن والدگری را شکاف بی‌سابقه میان تجربه والدین و تجربه کودکان میداند. تقریبا هیچ نسل دیگری در تاریخ با چنین سرعتی از تحول فناوری روبه‌رو نبوده است. والدین امروز باید درباره مسایلی مانند مدیریت زمان استفاده از تلفن همراه و شبکه‌های اجتماعی گرفته تا حفاظت از داده‌های شخصی، پیشگیری از آزار اینترنتی، مواجهه با محتوای مضر، آموزش سواد رسانه‌ای و حتی تعامل کودک با سامانه‌های هوش مصنوعی تصمیم بگیرند که خود هرگز در کودکی با آن‌ها مواجه نشده‌اند. …