قیمت گازوئیل در دو سال گذشته تقریباً دو برابر شده و اقتصاد جهانی را با بحرانی مواجه کرده که پیامدهای آن ممکن است از جهش قیمت نفت نیز گسترده‌تر باشد. جنگ ایران و اختلال در تنگه هرمز، حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه و کاهش ظرفیت پالایشی در خلیج فارس، عرضه یکی از حیاتی‌ترین سوخت‌های اقتصاد جهان را تحت فشار قرار داده است. آدام توز، مورخ اقتصادی و تحلیلگر فارن‌پالیسی، هشدار می‌دهد که گازوئیل سوخت اصلی حمل‌ونقل کالا، کشاورزی و بخش بزرگی از زنجیره تأمین جهانی است؛ بنابراین افزایش قیمت آن به‌تدریج به هزینه تولید و قیمت مواد غذایی منتقل خواهد شد. در این بحران، اروپا به دلیل وابستگی ساختاری به واردات گازوئیل آسیب‌پذیرتر از سایر اقتصادهای بزرگ است، در حالی که کشورهایی مانند هند، چین و کره جنوبی به دلیل برخورداری از ظرفیت پالایشی گسترده، موقعیت بهتری دارند.
این بخش به‌صورت خودکار گردآوری شده است. برای مطالعه کامل خبر، به منبع اصلی مراجعه کنید.
جهان صنعت نیوز – بحران تازه بازار انرژی جهان ویژگی متفاوتی با شوک‌های نفتی گذشته دارد. در حالی که قیمت نفت خام در محدوده ۱۰۰ دلار برای هر بشکه قرار گرفته، قیمت برخی فرآورده‌های پالایشی، به‌ویژه گازوئیل و سوخت هواپیما، افزایش بسیار شدیدتری را تجربه کرده است. آدام توز، مورخ و تحلیلگر اقتصادی در گفت‌وگو با نشریه فارن‌پالیسی، معتقد است برای درک بحران کنونی باید میان نفت خام و فرآورده‌های نفتی تمایز قائل شد. آنچه اقتصاد جهانی مستقیماً مصرف می‌کند، بشکه‌های نفت خام نیست، بلکه سوخت‌هایی است که پس از پالایش نفت به دست می‌آیند. از این منظر، بحران کنونی بیش از آنکه صرفاً ناشی از کمبود نفت باشد، به اختلال در ظرفیت تولید و تجارت فرآورده‌های پالایشی مربوط میشود.
به گفته توز، جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و حملات اوکراین به تأسیسات پالایشی روسیه، دو عامل اصلی تشدید بحران گازوئیل در سال ۲۰۲۶ بوده‌اند. این دو تحول در شرایطی رخ داده‌اند که زنجیره‌های تأمین جهانی پیش‌تر نیز با محدودیت مواجه بودند و ذخایر موجود به‌تدریج کاهش یافته است. چرا گازوئیل برای اقتصاد جهان حیاتی است؟
گازوئیل یکی از فرآورده‌های میانی پالایش نفت خام است. در فرآیند پالایش، ترکیبات مختلف نفت بر اساس ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی از یکدیگر جدا می‌شوند. فرآورده‌های سبک‌تر مانند بنزین در بخش‌های بالاتر برج تقطیر و ترکیبات سنگین‌تر در بخش‌های پایین‌تر قرار می‌گیرند. گازوئیل از ترکیباتی تشکیل شده که نسبت به بنزین سنگین‌ترند، اما همچنان قابلیت احتراق مناسبی دارند.
تفاوت اصلی موتور دیزلی با موتور بنزینی در شیوه احتراق است. موتور بنزینی معمولاً از جرقه شمع برای مشتعل‌کردن مخلوط هوا و سوخت استفاده می‌کند، اما موتور دیزلی ابتدا هوا را فشرده و داغ می‌کند و سپس سوخت را به داخل آن تزریق می‌کند. گازوئیل در تماس با هوای داغ مشتعل میشود. به گفته توز، این ویژگی امکان ساخت موتورهای بزرگ و قدرتمند را فراهم کرده است؛ موتورهایی که در کشتی‌های عظیم، ماشین‌آلات سنگین و تجهیزات حمل‌ونقل و کشاورزی کاربرد دارند. همین ویژگی فنی، گازوئیل را به یکی از پایه‌های اصلی فعالیت اقتصادی تبدیل کرده است. …
بازار
