رقابت برسر ظاهر بازی دو سر باخت برای زنان و خانواده

جوان آنلاین: وقتی تعداد ازدواج‌ها کاهش پیدا می‌کند، ساده‌ترین کار این است که همه تقصیر را به گردن اقتصاد بیندازیم، اما جامعه فقط با مشکلات پول و مسکن مواجه نیست. در سال‌هایی که تورم، بیکاری، اجاره‌خانه و هزینه شروع زندگی ازدواج را دشوار کرده‌اند، همزمان الگوی آشنایی، انتخاب شریک و حتی تصور جوانان از رابطه نیز تغییر کرده است. در این میان، افزایش جلوه‌گری ظاهری، گسترش روابط عاطفی خارج از ازدواج و تبدیل‌شدن انتخاب شریک زندگی به نوعی رقابت دائمی بر سر جذابیت و گزینه‌های بیشتر می‌تواند نه علت مستقل بحران ازدواج، بلکه عامل تشدیدکننده آن باشد زیرا فاصله میان داشتن رابطه و ساختن خانواده را بیشتر می‌کند. 

 

 علل کم شدن ازدواج‌ها

هیچ تحلیل جامعه‌شناختی جدی نمی‌تواند کاهش ازدواج در ایران را به یک عامل فرهنگی تقلیل دهد. پژوهش‌های اقتصادی درباره ایران سال‌هاست از نقش مسکن، بیکاری، درآمد و هزینه تشکیل خانواده سخن می‌گویند. مطالعه‌ای استانی در فاصله سال‌های دهه ۸۰ نشان داد افزایش هزینه‌های مسکن با کاهش نرخ ازدواج ارتباط داشته و کاهش بیکاری و وام‌های ازدواج با افزایش آن همراه بوده است. حتی این پژوهش‌ها افزایش هزینه‌های آموزش عالی را نیز با کاهش نرخ ازدواج مرتبط دانسته‌اند. 

همچنین مطالعات جدیدتر درباره خانواده نیز نشان می‌دهند که فشار اقتصادی، مشکلات مسکن و احساس نااطمینانی درباره آینده از موانع مهم تصمیم‌گیری برای تشکیل خانواده در کشور هستند. در این شرایط مسئله ریسک‌گریزی و نااطمینانی نسبت به آینده از عوامل مهم به تعویق افتادن تصمیم‌های خانوادگی در میان پاسخ‌گویان و مخصوصاً پسران برای تشکیل خانواده است. 

بنابراین نقطه شروع روشن است و آن اینکه جوان ایرانی ممکن است ازدواج را بخواهد، اما توان اقتصادی ورود به آن را در خود احساس نکند البته مسئله از جایی پیچیده‌تر می‌شود که این جوان، در همان شرایط بتواند نیاز عاطفی و بخشی از نیاز اجتماعی خود را از راه دیگری پاسخ دهد.  …