قیمت طلا امروز




 انتقال درآمدهای نفتی

 سایت اقتصادنیوز / ۱۴۰۵/۰۸/۱۶

چهار شوک کاهش درآمد نفت | سهم ایرانی‌ها از دلارهای نفتی؛ از 347 دلار در سال 1353 تا 40 دلار امروز | چرا درآمدهای نفت نتوانست اقتصاد ایران را ثروتمند کند؟

اقتصادنیوز: یکی از مهم‌ترین ضعف‌های سیاستگذاری در ایران، ناتوانی در ایجاد سازوکاری موثر و پایدار برای جلوگیری از انتقال نوسانات درآمد نفت به مخارج دولت و اقتصاد داخلی بوده است. کارکرد اصلی یک صندوق ثبات‌ساز آن است که در دوره افزایش قیمت و درآمد نفت، منابع مازاد را ذخیره کند و در دوره کاهش درآمد، امکان تامین مالی مخارج ضروری و جلوگیری از تعدیل‌های شدید بودجه‌ای را فراهم آورد.
 چهار شوک کاهش درآمد نفت | سهم ایرانی‌ها از دلارهای نفتی؛ از 347 دلار در سال 1353 تا 40 دلار امروز | چرا درآمدهای نفت نتوانست اقتصاد ایران را ثروتمند کند؟
این بخش به‌صورت خودکار گردآوری شده است. برای مطالعه کامل خبر، به منبع اصلی مراجعه کنید.
به گزارش اقتصادنیوز، درآمدهای نفتی ایران در نیم قرن گذشته فراز و فرودهای چشم‌گیری داشته و دو قله تاریخی را تجربه کرده است. در سال ۱۳۵۳، ارزش واقعی صادرات نفت ایران به حدود ۱۳۶‌میلیارد دلار رسید. این رقم در سال ۱۳۹۰ به حدود ۱۶۴‌میلیارد دلار افزایش یافت و بالاترین سطح درآمد نفتی کشور در این دوره را رقم زد. با این حال، رشد جمعیت باعث شد درآمد نفتی سرانه در سال ۱۳۵۳ تقریبا دو برابر سال ۱۳۹۰ باشد. به‌طوری‌که سهم فرضی هر ایرانی از ارزش صادرات نفت در این دو سال به‌ترتیب حدود ۳۴۷ و ۱۷۵ دلار در ماه بود.

«حامد آذرگون » در روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: در کنار این دوره‌های رونق، اقتصاد ایران چهار شوک بزرگ کاهش درآمد نفتی را نیز پشت سر گذاشته است. نخست، اختلال در تولید و صادرات نفت پس از انقلاب ۱۳۵۷، دوم، سقوط قیمت جهانی نفت در سال ۱۳۶۵، سوم، تشدید تحریم‌ها و کاهش قیمت نفت در فاصله سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۴ و چهارم، بازگشت تحریم‌های آمریکا در سال‌های ۱۳۹۷ تا ۱۳۹۹. بررسی این تحولات نشان می‌دهد که وابستگی اقتصاد ایران به درآمدهای نفتی، چگونه نوسانات بازار جهانی و تحولات سیاسی را به بی‌ثباتی‌های اقتصادی تبدیل کرده است.

مقایسه دو قله تاریخی

بررسی ارزش واقعی درآمدهای نفتی نشان می‌دهد که اوج درآمد صادرات نفت ایران، در سال ۱۳۹۰ و با حدود ۱۶۴‌میلیارد دلار(به قیمت‌های ثابت سال ۲۰۲۵) رخ داده است. با این حال، سال ۱۳۵۳ نیز یکی از قله‌های تاریخی درآمد نفتی ایران بوده و ارزش واقعی صادرات نفت در آن سال به حدود ۱۳۶‌میلیارد دلار رسیده است. تفاوت مهم این دو دوره، جمعیت کشور است. جمعیت ایران در سال ۱۳۹۰ حدود ۲٫۴ برابر جمعیت سال ۱۳۵۳ بوده و در نتیجه، با وجود بالاتر بودن مجموع درآمد نفتی در سال ۱۳۹۰، سرانه درآمد واقعی نفتی در سال ۱۳۵۳ تقریبا دو برابر سال ۱۳۹۰ بوده است. اگر ارزش کل صادرات نفتی به‌طور فرضی میان جمعیت کشور تقسیم شود، سهم هر ایرانی در سال ۱۳۵۳ حدود ۳۴۷ دلار در ماه و در سال ۱۳۹۰ حدود ۱۷۵ دلار در ماه خواهد بود. سهمی که در سال‌های اخیر به حدود ۴۰ دلار رسیده است. چهار شوک کاهش درآمد نفت …



 کانال تلگرام ویستا  دانلود از کافه بازار





جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵ - 20 November 2026