توسعه صنعت فولاد ایران در سالهای گذشته، یکی از مهمترین دستاوردهای صنعتی کشور بوده است؛ صنعتی که با سرمایهگذاری گسترده، افزایش ظرفیت تولید، تامین بخش مهمی از نیاز صنایع داخلی و حضور موثر در بازارهای جهانی، جایگاه دهم تولید فولاد جهان را به دست آورده است. با این حال، تداوم محدودیتهای انرژی و افزایش هزینه حاملهای انرژی، اکنون یکی از جدیترین موانع پیشروی این صنعت راهبردی محسوب میشود؛ چالشی که فراتر از کاهش مقطعی تولید، الگوی توسعه صنعتی کشور را تحتتاثیر قرار داده است.
این بخش بهصورت خودکار گردآوری شده است. برای مطالعه کامل خبر، به منبع اصلی مراجعه کنید.
صنعت فولاد ایران با ظرفیت اسمی حدود ۵۵میلیون تن، مسیر قابلتوجهی از توسعه را پشت سر گذاشته است؛ اما تولید واقعی سالانه حدود ۳۰ تا ۳۲میلیون تن نشان میدهد میان ظرفیت نصبشده و توان عملیاتی این صنعت فاصله معناداری وجود دارد. بخشی از این شکاف به محدودیت تامین برق و گاز بازمیگردد؛ محدودیتهایی که در دورههای اوج مصرف، فعالیت واحدهای احیای مستقیم، فولادسازی و نورد را با اختلال مواجه میکنند. این فاصله صرفا به معنای استفاده نکردن از بخشی از ظرفیت کارخانهها نیست؛ بلکه بیانگر سرمایهگذاریهایی است که به دلیل فراهم نبودن زیرساختهای پشتیبان، امکان تبدیل کامل به تولید، ارزش افزوده، اشتغال و درآمد ارزی را پیدا نمیکنند. برآوردها از کاهش حدود ۳.۵میلیون تن تولید در اثر محدودیت حاملهای انرژی نیز ابعاد اقتصادی این مساله را آشکار میکند.
در کنار محدودیت دسترسی، افزایش قیمت انرژی نیز فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد کرده است. افزایش تعرفه برق از حدود یکهزار و ۹۲۰ تومان به ۱۶ هزار و ۷۰۰ تومان و رشد نرخ گاز از ۱۰ هزار و ۷۷۴ تومان به ۱۵ هزار و ۹۴۲ تومان، پیش از احتساب عوارض و هزینههای جانبی، نشاندهنده تغییر جدی در ساختار هزینه تولید است. با توجه به مصرف متوسط حدود یکهزار و ۸۸ کیلوواتساعت برق برای تولید هر تن فولاد، هزینه برق بهتنهایی به یکی از مؤلفههای اثرگذار بر بهای تمامشده تبدیل شده است. پیامد این شرایط به واحدهای فولادسازی محدود نمیشود. زنجیره فولاد، از واحدهای احیای مستقیم و تولید آهن اسفنجی تا فولادسازی، ریختهگری و نورد، بهصورت پیوسته و وابسته به یکدیگر فعالیت میکند. اختلال در هر حلقه، تامین مواد اولیه حلقههای بعدی را تحتتاثیر قرار میدهد. در نهایت، صنایع پاییندستی از جمله تولیدکنندگان ورق، لوله و پروفیل، قطعات صنعتی، خودرو و تجهیزات ساختمانی نیز با افزایش هزینه و محدودیت تامین مواجه میشوند.
از سوی دیگر، افزایش بهای انرژی و سایر نهادههای تولید، در شرایطی که تولیدکنندگان با … …