نورا درمیان| النینوی ۲۰۲۷–۲۰۲۶ در حال تقویت است و شواهد علمی نشان میدهد که در برخی مناطق ایران میتواند زمینه افزایش بارش و در نتیجه افزایش خطر سیلاب را در ماههای پیشرو، بهخصوص در فصل پاییز سال۱۴۰۵ فراهم کند. هدف این مقاله، مرور فشرده وضعیت کنونی النینو، بررسی شواهد موجود درباره اثرات احتمالی آن بر بارش ایران، شناسایی مناطق نیازمند توجه بیشتر و پیشنهاد اقداماتی کوتاهمدت و پیشگیرانه برای افزایش آمادگی و کاهش خسارات احتمالی سیلاب است. این نوشته پیشبینی قطعی وقوع سیل نیست، بلکه بر ضرورت آمادگی در برابر یک مخاطره بالقوه تاکید دارد.
احتمال «النینوی بسیار قوی» چند درصد است؟
در تابستان۲۰۲۶، النینو در اقیانوس آرام استوایی شکل گرفته و در حال تقویت است. یکی از شاخصهای اصلی پایش این پدیده، ناهنجاری دمای سطح آب در منطقه Niño ۳.۴ است؛ ناحیهای در اقیانوس آرام استوایی که تغییرات دمای آن برای سنجش وضعیت نوسان جنوبی النینو (ENSO) بهکار میرود. ENSO حاصل تعامل میان اقیانوس و جو در اقیانوس آرام استوایی است و میتواند الگوهای دما و بارش را در مناطق بسیار دور از محل شکلگیری خود تحت تاثیر قرار دهد. در نموداری که در ادامه گزارش آورده میشود، موقعیت منطقه Niño ۳.۴ در اقیانوس آرام استوایی نمایش داده شده است.
بر اساس گزارش موسسه بینالمللی پژوهش برای اقلیم و جامعه (IRI) در ۱۹اوت۲۰۲۶، شاخصهای دمایی ۳.۴ Niño از تقویت قابلتوجه النینو حکایت داشتند. مرکز پیشبینی اقلیم آمریکا (CPC/NOAA) نیز در ۱۳ اوت اعلام کرد که احتمال رخداد یک النینوی بسیار قوی در نیمکرهشمالی در پاییز و زمستان ۲۰۲۷–۲۰۲۶ بیش از ۹۰درصد است. سازمان جهانی هواشناسی (WMO) نیز در بهروزرسانی ۳۱ژوئیه۲۰۲۶ از تقویت النینو در ماههای اوت تا اکتبر و احتمال اوجگیری آن در ماه نوامبر خبر داد. با این حال، حتی یک النینوی بسیار قوی نیز به معنای وقوع قطعی یک پیامد مشخص در یک منطقه خاص نیست. پیشبینیهای ENSO ماهیت احتمالی دارند و اثر نهایی آن بر ایران به نحوه برهمکنش النینو با سامانههای جوی منطقهای و سایر الگوهای اقلیمی بستگی دارد.
النینو با خاورمیانه چه خواهد کرد؟ …
