مرتضی افقه، کارشناس اقتصادی، در گفتوگو با ایلنا درباره علائم ابرتورم در زندگی مردم و جامعه و همچنین اعلام بانک مرکزی مبنی بر کنترل شتاب تورم، گفت: ابرتورم زمانی رخ میدهد که نرخهای تورمی بهصورت روزانه یا در فواصل زمانی بسیار کوتاه افزایش پیدا کنند، جهشهای قیمتی شدید و مستمر رخ دهد و شرایط بهگونهای باشد که مردم و سرمایهگذاران دیگر نتوانند برای آینده برنامهریزی کنند.
وی افزود: درباره اینکه گفته میشود شتاب تورم گرفته شده است، باید توجه داشت که سیاستگذاران پولی و مالی داخلی در شرایط فعلی نقش چندان فعالی در مدیریت بازارهای اقتصادی ندارند و بیشتر منفعل هستند. در حال حاضر، متغیرهای فعال در اقتصاد کشور عمدتاً تحولات خارجی، اتفاقات بینالمللی، سیاست خارجی، جنگ و همچنین مواضع مثبت و منفی طرفهای مختلف هستند.
افقه ادامه داد: حتی اگر کاهش شتاب تورم درست باشد، بخش قابل توجهی از آن میتواند ناشی از کاهش قدرت خرید مردم و افت تقاضا باشد، نه لزوماً نتیجه سیاستهای پولی بانک مرکزی. مردم پول کافی برای خرید کالا ندارند و در نتیجه فشار تقاضا بر بازار کاهش پیدا کرده است.
این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: امروز کالا در بازار، فروشگاهها و سوپرمارکتها وجود دارد، اما قیمت کالاها به اندازهای افزایش یافته که بسیاری از مردم توان خرید آنها را ندارند؛ بنابراین کاهش فشار تقاضا نسبت به عرضه، الزاماً به معنای بهبود شرایط اقتصادی یا افزایش قدرت برنامهریزی مردم نیست.
وی تأکید کرد: کاهش تقاضا به معنای کاهش نیاز مردم نیست؛ بلکه در بسیاری از موارد ناشی از کاهش توان خرید است. برخی از ما میپرسند چرا افغانستان با وجود مشکلات متعدد، تورم تکرقمی دارد. پاسخ این است که فقر در آن کشور بالاست و زمانی که فقر افزایش پیدا کند، تقاضای مؤثر نیز کاهش مییابد و فشار کمتری بر بازار و قیمتها وارد میشود. متأسفانه ما نیز در حال نزدیک شدن به چنین وضعیتی هستیم و نباید کاهش تقاضای ناشی از کاهش قدرت خرید را بهعنوان یک دستاورد سیاستی تلقی کرد. …
