بازار
آمارهای رسمی تکان‌دهنده نشان می‌دهد که از هر چهار ایرانی، یک نفر با اختلال روان‌پزشکی دست‌وپنج نرم می‌کند. این گزارش، روایتی است از آنچه در پشت پرده اعداد و ارقامِ رسمی وزارت بهداشت پنهان مانده و واقعیتی که «سلامت روان» را برای طبقات ضعیف جامعه به یک کالای لوکس و دست‌نیافتنی تبدیل کرده است.
روان‌پریشی آماری؛ وقتی وزیر هم حقیقت را تعدیل می‌کند
وقتی وزیر بهداشت از شیوع بیست و سه درصدی اختلالات روان‌پزشکی در کشور سخن می‌گوید، در واقع به کف ماجرا اشاره کرده است. نگاهی به پیمایش‌های دقیق‌تر و مقایسه آن با استانداردهای جهانی نشان می‌دهد که حتی همین عدد هم با اغماض بیان شده و واقعیت تلخ‌تر از این حرف‌هاست.
در حالی که شیوع اختلالات روان‌پزشکی در جمعیت ۱۵ تا ۶۴ سال از ۲۳/۶۰ درصد در سال ۱۳۹۰ به ۲۵/۱۰ درصد در سال ۱۴۰۰ رسیده، این صعودِ نگران‌کننده، تنها یک تغییر آماری نیست؛ این صدای شکستن ستون فقراتِ روانی جامعه است که زیر بار فشارهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعیِ متراکم، خم شده است.
تعاریف کلاسیک از بیماری روانی که تنها بر از کار افتادگی مطلق تمرکز داشتند، امروز دیگر کارآمد نیستند. واقعیت این است که وقتی از «بیمار» حرف می‌زنیم، منظورمان لزوما فردی که ارتباطش با واقعیت قطع شده نیست؛ بلکه منظور خیل عظیمِ انسان‌هایی است که با اضطراب مزمن، افسردگی‌های پنهان، اختلالات خواب و پرخاشگری‌های روزمره دست‌به‌گریبان‌اند. همان‌طور که متخصصان تاکید دارند، بیماری‌های روانی تک‌علتی نیستند. ژنتیک شاید بستر باشد، اما محرک‌های اصلی، همین نوسانات سهمگین اقتصادی، استرس‌های بی‌پایان سیاسی و سبک زندگی پرفشار است که به‌صورت سیستماتیک روانِ فرد را می‌ساید. جغرافیای رنج؛ غرب کشور پیشتاز اضطراب است
شکاف نابرابری در ایران تنها در جیب مردم نیست؛ این شکاف در روان آنان نیز رسوخ کرده است. بررسی‌های جغرافیایی نشان می‌دهد که بالاترین میزان شیوع اختلالات روان‌پزشکی در منطقه غرب شامل استان‌های ایلام، کردستان، کرمانشاه، لرستان و همدان با رقمی معادل ۲۷/۲۰ درصد متمرکز شده است. …
