دیپلماسی ایرانی: بند پنجم تفاهم اسلامآباد، با تأکید بر ضرورت رایزنی تهران با عمان و سایر کشورهای عربی، چارچوبی برای تنظیم ترتیبات جدید مدیریت تنگه هرمز ترسیم میکرد. منطق این بند را باید در پیوند میان نگرانیهای امنیتی ایران، ملاحظات تجارت دریایی و ضرورت ایجاد نظری مشترک در منطقه و دنیا درباره یکی از گذرگاههای راهبردی تجارت جهانی جستوجو کرد. بااینحال، فاصله میان مفاد تفاهم و تحولات عملی نشان میدهد که فرایند مورد انتظار برای شکلدهی به سازوکار جدید، تاکنون به نتیجه مشخصی نرسیده است. بخش قابل توجهی از این امر، به تلاش برخی کشورهای عربی مثل بحرین و عربستان برای معطل ساختن ابتکارات مطرح شده برای تنگه هرمز باز میگردد. البته در چنین شرایطی، مسئله اصلی تنها تأخیر در برگزاری رایزنیها یا تدوین ترتیبات اجرایی نیست، بلکه ابهام درباره مسیر دیپلماتیکی است که باید مطالبات ایران را به توافقی سیاسی و قابل اجرا تبدیل کند. استمرار این وضعیت میتواند فضای ابتکار عمل را محدود کند و زمینه را برای افزایش اختلافنظرها درباره حدود اختیارات، مسئولیتها و قواعد حاکم بر تردد دریایی فراهم آورد. از منظر روابط بینالملل، هرگونه تأخیر در تثبیت چارچوب مذاکراتی، به معنای واگذاری بخشی از ظرفیت شکلدهی به دستورکار آینده به تحولات میدانی و محاسبات سایر بازیگران است. بنابراین، تهران برای جلوگیری از فرسایشیشدن این روند، به دیپلماسی فعال، هماهنگی نهادی و تعریف روشن اولویتهای مذاکره نیاز دارد.
در این میان، سفر سرگئی لاوروف به تهران در ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۷ مهر ۱۴۰۵) میتواند فرصتی برای بازتعریف ابعاد بینالمللی مسئله هرمز فراهم کند. اهمیت این سفر را باید در همزمانی آن با تشدید تنشهای منطقهای، تداوم اختلافات ایران و آمریکا و افزایش حساسیت بازیگران نسبت به امنیت انرژی ارزیابی کرد. روسیه، با توجه به روابط راهبردی خود با ایران و ارتباطات دیپلماتیکش با کشورهای عربی، ظرفیت دارد زمینه گفتوگو میان دیدگاههای متفاوت درباره آینده تنگه هرمز را فراهم سازد. در این چارچوب، هماهنگسازی ابتکارات تهران، مسکو و پکن میتواند به شکلگیری یک چارچوب مذاکراتی منسجمتر درباره امنیت دریایی و مدیریت تردد کشتیها کمک کند. البته وجود منافع مشترک میان این سه … …


دانلود از کافه بازار































































