غروب مکرونیسم؛ ریشه های اقتصادی اعتراضات فرانسه | آخرین خبر

امیررضا انگجی| در پاییز ۲۰۲۶ فرانسه شاهد یکی از گسترده‌ترین موج‌های اعتراضی جوانان در سال‌های اخیر بود. دانش‌آموزان دبیرستانی، دانشجویان، معلمان و اتحادیه‌های صنفی در شهرهای مختلف به خیابان آمدند و ده‌ها و صدها مدرسه و دانشگاه را مسدود کردند. در میانه این بحران، اقتصاددان شناخته‌شده، توماس پیکتی، مقاله‌ای منتشر کرد که می‌کوشید ریشه‌های اقتصادی و اجتماعی این خشم را توضیح دهد. عنوان ستون به‌روشنی موضع نویسنده را نشان می‌دهد: او این جنبش را نشانه «غروب مکرونیسم» می‌خواند؛ یعنی پایان اعتبار مدلی از حکمرانی که از ۲۰۱۷ به بعد با نام امانوئل مکرون گره خورده است.

پیکتی: اعتراضات هیجانی نبود و عقلانی بود  

بر پایه گزارش‌های خبری آن هفته‌ها، موج اعتراض‌ها از اواسط سپتامبر ۲۰۲۶ آغاز شد و در عرض چند هفته گسترش یافت. دبیرستانی‌ها که در فرانسه «لیسه‌ای» نامیده می‌شوند، ابتدا مدارس خود را مسدود کردند و در اول اکتبر دانشجویان نیز به آنها پیوستند. اتحادیه‌های دانشجویی از انسداد حدود 30 پردیس دانشگاهی خبر دادند، از جمله در سوربن، پاریس سیته، سیانس‌پوی رن و دانشگاه اکس-مارسی. شعارها و مطالبات متنوع بود: ساختمان‌های فرسوده و ناایمن مدارس، کمبود معلم، کلاس‌های شلوغ و دشواری ورود به دانشگاه. اما یکی از کانون‌های اصلی خشم، سامانه پذیرش دانشگاهی پارکورسوپ بود. اعتراض‌ها بدون خشونت نماند. پس از درگیری‌ها و استفاده از ابزارهای پلیسی، دولت در هفتم اکتبر استفاده از برخی از آنها را موقتا متوقف کرد و در آخر هفته ۱۷ اکتبر و روزهای بعد، به گزارش رسانه‌ها، بیش از هزار نفر در سراسر کشور بازداشت شدند. مکرون خود اعتراف کرد مقام‌های فرانسه این بحران را اصلا پیش‌بینی نکرده بودند و آن را ترکیبی از اعتراض دبیرستانی‌ها و نارضایتی از هزینه بالای زندگی توصیف کرد. در پایان اکتبر، وزیران آموزش و آموزش عالی دولت از بسته‌ای از اصلاحات «مشخص» برای پارکورسوپ خبر دادند. به گزارش بوستون گلوب، وزیر آموزش عالی تغییری «اساسی» را برای ۲۰۲۷ اعلام کرد و گفت سامانه در سال بعد از آن جایگزین خواهد شد. …