آیا جنگ ایران برتری امریکا را پایان می‌دهد؟ - دیپلماسی ایرانی

نویسنده: دکتر مروه مزیاد، متخصص مصری-امریکایی روابط مدنی-نظامی با ۲۰ سال سابقه تدریس و سخنرانی در سطح بین‌المللی در مؤسسات آموزش عالی در ایالات متحده، اروپا و خاورمیانه است.

دیپلماسی ایرانی: هفتاد سال پس از آتش‌بس که تجاوز سه‌جانبه فرانسه-بریتانیا-اسرائیل به مصر را خاتمه بخشید، خاورمیانه خود را در مواجهه با نقطه عطف تاریخی دیگری می‌یابد.

بحران سوئز 1956 بیش از صرفاً نشان‌دهنده افول قدرت امپریالیستی بریتانیا و فرانسه بود. این حادثه محدودیت‌های نیروی نظامی را آشکار ساخت، قدرت مشروعیت سیاسی را نشان داد و ظهور ایالات متحده به عنوان قدرت خارجی اصلی شکل‌دهنده نظم منطقه‌ای را تسریع کرد. امروز، با این حال، آن برتری آمریکایی خود تحت فشار است. سؤال تنها این نیست که چه کسی ممکن است جای واشنگتن را بگیرد، بلکه آیا منطقه سرانجام می‌تواند فراتر از چرخه تکراری سلطه خارجی و هژمونی‌های رقابتی منطقه‌ای حرکت کند یا خیر.

بحران در ژوئیه 1956 آغاز شد، زمانی که جمال عبدالناصر، رئیس‌جمهور وقت مصر، شرکت کانال سوئز را ملی اعلام کرد پس از آنکه ایالات متحده و بریتانیا تأمین مالی وعده‌شده برای سد اسوان را کنار گذاشتند، و حاکمیت اقتصادی و استقلال مصر از کنترل استعماری اروپایی را اعلام کرد. پس از سه ماه تقابل دیپلماتیک، اسرائیل در اکتبر تحت ترتیبی محرمانه با بریتانیا و فرانسه به سینا حمله کرد؛ دخالت نظامی بعدی آن دو کشور اختلاف بر سر کانال را به حمله‌ای هماهنگ شده علیه حاکمیت مصر تبدیل کرد.

الگوی تهاجمی اسرائیل و تهاجم

جنگ سوئز را نمی‌توان جدا از تحول در استراتژی نظامی اسرائیل که آن را مقدم بر جنگ بود، درک کرد. در مطالعه مهم خود، How the Mouse Got His Roar: The Shift to an Offensive-Defensive Military Strategy in Israel in 1953 and Its Implications، امیрам اورن، اورن باراک و اصاف شاپیرا یک دگرگونی دکترینی مهم در 1953 را شناسایی می‌کنند: اسرائیل از استراتژی دفاعی-تهاجمی که پس از جنگ 1948 اتخاذ شده بود به رویکردی تهاجمی-دفاعی گرایش یافت. دکترین جدید جایگاه بسیار بزرگ‌تری به اقدام نظامی تهاجمی به عنوان ابزاری از دفاع ملی داد، با پیامدهایی که فراتر از امنیت مرزی فوری گسترش یافت. …