رویترز در این گزارش نوشت قیمت مصرفکننده در ایران تقریباً ۹۰ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافته و تورم مواد غذایی به نزدیک ۱۳۰ درصد رسیده است. براساس نظرسنجی سازمان بینالمللی مهاجرت، تنها ۲۹ درصد از بازگشتکنندگان اخیر افغانستانی از ایران هنوز پساندازی داشتهاند و متوسط درآمد آنها تقریباً یکسوم نسبت به پیش از بحران کاهش یافته است. یک مقام طالبان در مرز اسلامقلعه نیز گفته روزانه دستکم ۲۰ تا ۴۰ خانواده داوطلبانه بازمیگردند. رویترز گزارش داده بیش از دو میلیون افغانستانی طی دو سال گذشته ایران را ترک کردهاند .
به این مسئله چگونه باید نگاه کنیم. مهاجران افغانستانی درحال ترک ایران هستند. چون شرایط اقتصادی دشوار شده است. درواقع ما شاهد این هستیم که بخشی از نیروی کار که سالها در اقتصاد ایران حضور داشته، کشورمان را ترک میکند. خب چه اتفاقی برای اقتصادی میافتد که به حضور این نیرو عادت کرده است. مهاجران افغانستانی در اقتصاد ایران درست که نیروی کار هستند اما در کنار آن، مصرفکننده، مستأجر، تولیدکننده و عضوی از زنجیره عرضه برخی کالاها و خدمات است. بنابراین خروج او میتواند هم عرضه نیروی کار را تغییر دهد و هم تقاضای اقتصادی را.
نخست باید ابعاد اتفاق را درست ببینیم. براساس دادههای کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، در سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۹ میلیون افغانستانی از ایران بازگشتند که حدود ۱.۲۶ میلیون نفر از آنها اخراج شده بودند. در فاصله اول دی ۱۴۰۴ تا ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ حدود ۲۴۹ هزار و ۱۰۰ نفر از ایران بازگشته بودند که ۱۹۷ هزار و ۳۰۰ نفر، معادل ۷۹ درصد، اخراج شده بودند. بنابراین بخش مهمی از این جریان را نمیتوان تصمیم اقتصادی یا داوطلبانه مهاجران دانست. اما اکنون روند بازگشت داوطلبانه سرعت گرفته است.
…
