دوشنبه ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۷ / Monday, 21 May, 2018

قهرمان جنبش تنباکو


قهرمان جنبش تنباکو
آیت‌‌الله میرزا محمد حسن شیرازی مرجع عظیم‌الشان و عالیقدر جهان تشیع در سال ۱۲۳۰ هـ .ق در شیراز چشم به جهان گشود. میرزا محمدحسن از چهارسالگی شروع به تحصیل کرد و در ۸ سالگی مقدمات را به پایان برد. میرزای شیرازی در ۲۹ سالگی وارد کربلا شد و پس از آن به نجف اشرف عزیمت کرد و در درس شیخ اعظم انصاری شرکت جست و از خواص شاگردان او شد. پس از رحلت شیخ مرتضی انصاری در سال ۱۲۸۱ هـ .ق، زعامت شعیه به میرزای بزرگ شیرازی محول گردید و ایشان نزدیک به ۳۰ سال در این مقام به رفع مشکلات مردم و اداره حوزه‌های علمیه مشغول بود.
میرزای شیرازی در سال ۱۲۹۱ هـ .ق، در سامرا اقامت گزید و در آنجا به تدریس و تعلیم مشغول بود. ایشان در دوره‌های علمی خویش شاگردان بسیاری را تربیت کرد که از میان آنها می‌توان به آخوند ملا محمد کاظم خراسانی، سید محمدکاظم طباطبایی یزدی، حاج میرزا حسین سبزواری، سید محمد فشارکی رضوی، میرزا محمد تقی شیرازی و ... اشاره کرد.
آن عالم ربانی از خود آثار گرانبهایی به جای نهاده است که از آن میان می‌توان به رسالاتی مبسوط در ابواب مختلف فقهی، حاشیه‌ای بر نجاه العباد و تعلیقه‌ای برکتاب معاملات آقا وحید بهبهانی اشاره کرد. یکی از مهمترین حوادثی که در ایام زعامت آن پیشوای بزرگ اسلامی رخ داد، قضیه جنبش ضد رژی تنباکو بود که این جنبش به عنوان سرسلسله جنبش‌های آ‌زادیخواهانه در تاریخ معاصر ایران مشهور است.
ناصرالدین شاه طی ۵۰ سال سلطنت خود قراردادهای استعماری متعددی را امضا کرد که می‌توان به قراردادهایی چون تاسیس بانک شاهنشاهی، استخراج معادن، راهسازی،‌ رویتر، لاتاری و ... اشاره کرد. انعقاد قرارداد واگذاری امتیاز تنباکو به تالبوت انگلیسی خشم و انزجار مردم را برانگیخت که به نهضت ضد رژی در ایران مشهور شد. فتوای تاریخی مرحوم میرزای شیرازی در خصوص این امتیاز نقطه عطفی در تاریخ مرجعیت شیعه بود.
میرزای شیرازی به منظور الغای این امتیاز و خنثی کردن اثرات سوء آن بر ملت ایران، با صدور فتوایی استعمال توتون و تنباکو در کشور را در حکم محاربه با امام زمان(عج) دانستند و مردم را از مصرف آن منع کردند. با صدور این فتوا مردم مبارزه علیه قرارداد استعماری امتیاز تنباکو را یک وظیفه شرعی و تکلیفی الهی دانستند و قلیان‌ها را شکستند و توتون‌ و تنباکو را به آتش کشیدند. ناصرالدین شاه مجبور شد با پرداخت غرامتی این قرارداد را فسخ کند.
فتوای تاریخی این مرجع عالیقدر در تحریم تنباکو فاجعه‌ای را که در سال ۱۳۰۹ هـ .ق به دست ناصرالدین شاه قاجار با واگذاری امتیازات دخانیات ایران به بیگانه به مدت ۵۰ سال در حال شکل گرفتن بود در نطفه خفه کرد.
امام خمینی(ره) در این باره می‌فرماید: آن مرحوم که در سامرا تنباکو را تحریم کرد، برای اینکه ایران را تقریبا در اسارت گرفته بودند،‌ به واسطه قرارداد تنباکو و ایشان یک سطر نوشتند که تنباکو حرام است و حتی بستگان خود آن جائر هم و حرمسرای آن جائر ترتیب اثر دادند به آن فتوا و قلیان‌ها را شکستند و در بعضی جاها تنباکوهایی که قیمت آن هم زیاد بود در میدان آوردند و آتش زدند و شکست دادند آن قرارداد راو لغو شد قرارداد و یک چنین چیزی و آنها دیدند که یک روحانی پیرمرد در کنج دهی از دهات عراق یک کلمه می‌نویسد و یک ملت قیام می‌کند و قراردادی که ما بین شاه جائر و انگلیسی‌ها بوده است به هم می‌زند و یک قدر این طوری دارد او. (سخنرانی امام خمینی(ره) در مورخه ۲۸/۸/۵۹.) آیت‌‌الله میرزا حسن شیرازی قهرمان جنبش تنباکو در نخستین روز اسفند ماه سال ۱۲۷۳ مصادف با بیست و چهارم شعبان ۱۳۱۲ هـ .ق،‌ دیده از جهان فرو بست.

افشار تهرانی

منبع : روزنامه رسالت

مطالب مرتبط

طالقانی از گفتار تا رفتار

طالقانی از گفتار تا رفتار
حرف های خوب زدن چندان کار مشکلی نیست. اما کم پیدا می شوند کسانی که به این حرف های خوب عمل کنند.مشکل کنونی ما هم فاصله یی است که میان گفتارها و رفتارها است. خیلی ها حرف های زیبا می زنند ولی پای عمل که پیش می آید برخلاف شعارهای زیبا، رفتارهای ناهنجار از آنان می بینیم. طالقانی را از این زاویه نیز می توان نگریست.
● تحمیل عقیده
یکی از نقاط سیاه کارنامه رضاشاه استفاده از عنصر زور در برخورد با مسائل فرهنگی و اعتقادی جامعه است. در حالی که جامعه ما در آن زمان به شدت مذهبی و سنتی بود او می خواست با زور نظامی مردم را وادارد آن طوری که می خواست رفتار کنند. حکم کرد زنان حق ندارند با چادر در کوچه و خیابان ظاهر شوند. بر همین اساس ماموران حکومتی چنانچه در معابر عمومی زنی را با این وضع مشاهده می کردند، چادر را از سر او می کشیدند.در سال ۱۳۱۴ به خاطر اعتراض برخی روحانیان به این مساله نیروهای نظامی به مردمی که در مسجد گوهرشاد جمع شده بودند و به سخنرانی گوش می کردند، حمله کردند. سخنران مجلس فرار کرد و تعداد زیادی از مردم کشته شدند اما سیاست رضاشاه تغییری نکرد.سال ۱۳۱۸ آیت الله طالقانی در حال عبور از خیابان با صحنه یی مواجه می شود که پاسبانی به زور می خواهد چادر از سر زنی بکشد.
آقا سیدمحمود به سمت پاسبان خیز برمی دارد و سیلی به صورت مامور می زند و نسبت به این کار اعتراض می کند و واکنش او باعث می شود او را به زندان افکنند.این اولین زندان طالقانی بود.در بدو امر به نظر می رسد ایشان صرفاً از موضع دفاع از احکام شرع دست به این کار زده است اما حرکات بعدی او نشان از انگیزه و دیدگاهی دیگر دارد. جریانی که خود را مدافع اجرای احکام شرع می دانست، بعد از شهریور ۲۰ تحت نام فداییان اسلام به رهبری مرحوم نواب صفوی فعال شد. آنها از دولت وقت تنها می خواستند احکام شرع را اجرا کند و به دولت مصدق هشدار دادند حجاب را اجباری کند و در ادارات کارمندان را وادارند نماز بخوانند و مشروب فروشی ها را هم تعطیل کنند. در نهایت هم چون دولت مصدق قادر به چنین کاری نبود و تن به این امور نداد، دکتر مصدق را مرتد معرفی کردند. اما طالقانی که در مقابل زورگویی رضاخان ایستاده بود، برای تغییر فرهنگ و عقیده مردم به اسلام نیز حاضر نبود متوسل به زور و قدرت شود. او از حرکت دکتر مصدق حمایت کرد و تا پایان عمر از او به عنوان پرچمدار مبارزات ملی و استقلال طلبانه یاد کرد. او معتقد بود طرح چنین مطالباتی در آن شرایط درست نیست علاوه بر این بعدها در پرتوی از قرآن نوشت هدف از اجرای احکام اسلامی رشد عقلی و اخلاقی مردم است، نه اینکه صرفاً یکسری اعمال مکانیکی و شکلی را انجام دادن و تقلید کردن بی آنکه بفهمیم چرا چنین کاری می کنیم.
● آزادی و حقوق مخالف
نکته جالب توجه دیگر این است که همه می دانند طالقانی با افکار و مشی مرحوم نواب صفوی همخوانی نداشت. اما زمانی که آنها به خاطر همین عقایدشان مورد تعرض و تجاوز عوامل دولتی قرار گرفتند و بسیاری از دوستان و همفکران آنها حاضر نبودند به آنها کمک کنند، این طالقانی بود که بعد از کودتای ۲۸ مرداد خانه اش را در اختیار آنان گذاشت تا از چشم پلیس مصون بمانند. او حاضر بود خود را به خطر اندازد تا از حقوق و آزادی مخالف فکری خود دفاع کند.مخفی کردن فداییان اسلام در شرایطی که دستگاه حاکم در تعقیب آنان بود، جرم تلقی می شد و مستوجب مجازات بود اما طالقانی این هزینه ها را پذیرفت و از آنها در برابر دستگاه حمایت کرد. این در شرایطی بود که بعد از اختناق کودتا بسیاری از افراد حتی برای منافع خودشان هم حاضر به ریسک کردن و هزینه پرداختن نبودند تا چه رسد برای دیگری. از سویی این نکته قابل تامل است که بسیاری افراد وقتی آزادی شان محدود می شود، دست به اعتراض می زنند و چه بسا زندان و فشار برای رسیدن به آزادی را تحمل می کنند یا زمانی که همفکران شان دچار مشکل می شوند از حقوق آنها دفاع می کنند و برای آزادی آنها خود را به آب و آتش می زنند. این اتفاق کمتر افتاده است که کسی برای آزادی و حقوق مخالف خود دست به چنین کارهایی بزند.
اگر نگوییم اکثراً از محدود شدن یا گرفتار شدن مخالف خود خوشحال می شوند و به نحوی او را مقصر قلمداد می کنند ولی حداقل روشن است که کمتر کسی حاضر می شود برای آزادی فکری که آن را خطا می داند جانفشانی کند. اما طالقانی این را عملاً نشان داد.همین رویه را او در سال های آخر قبل از انقلاب و بعد از پیروزی درباره گروه های سیاسی داشت. او همواره از آزادی آنان دفاع می کرد. حتی زمانی که مساله شورا مطرح شد و عده یی با اجرای قانون شوراها مخالفت می ورزیدند به این دلیل که در بسیاری مناطق شوراها به دست کمونیست ها و مخالفان می افتد، او رسماً در مقابل این تفکر ایستاد و گفت حالا چند تا مارکسیست هم وارد شورا شوند، چه می شود؟
● درون و برون
نکته مهمی که کمتر بدان توجه شده است، رفتار شخصی و اجتماعی فرهیختگان ماست. بارها با این نکته روبه رو بوده ایم که بسیاری از روشنفکران و روحانیان که در صحنه اجتماعی از آزادی یا اخلاق و ارزش ها سخن می گویند و از آن دفاع می کنند، در حوزه شخصی و زندگی خصوصی خود رفتاری دیگرگونه دارند. شعار آزادی و حقوق بشر می دهند اما برای اعضای خانواده خودشان حق انتخاب و اظهارنظر قائل نیستند. فرزندان شان آزادی ندارند که ایده و رفتاری متفاوت داشته باشند. اگر خودشان مذهبی هستند، حتماً فرزندان باید به مبانی مذهبی پایبند و مقید باشند.اگر عقاید غیرمذهبی دارند، گرایش پیدا کردن اعضای خانواده به سوی مذهب را نمی توانند تحمل کنند. این رفتار دوگانه اختصاص به امروز ندارد. این خصلت همواره در جامعه بشری رواج داشته است. حافظ در قرن هفتم از این رویه انتقاد می کند؛
واعظان کاین جلوه در محراب و منبر می کنند
چون به خلوت می روند آن کار دیگر می کنند
اما از طالقانی رفتاری متفاوت می بینیم. فرزندان او از آزادی مناسبی در خانواده برخوردار بودند. هر کدام راه و روشی برای خود برگزیدند حتی عقیده های متفاوت و مخالف او را انتخاب کردند اما طالقانی با همه آنها برخوردی صمیمانه داشت. هیچ گاه به آنها تحمیل نکرد که راه و عقیده او را برگزینند. این نکته یی است که برای روشنفکران و روحانیان جامعه ما قابل تامل است.
● پیشگامی
یکی از مسائل چالش برانگیز جامعه ما مساله حقوق زنان است. اکنون زنان خواهان حقوق برابر با مردان هستند و از نظر اجتماعی نیز منزلت بیشتری پیدا کرده اند. در زمان حاضر خیلی ها از حقوق زن صحبت می کنند اما وقتی به گذشته برگردیم، فضایی متفاوت می بینیم. تا سال ۱۳۴۰ فعالیت زنان بیشتر منحصر بود به خانه داری و بچه داری. حتی زنان حق نداشتند در انتخابات شرکت کنند و رای بدهند تا چه رسد به اینکه کاندیدا شوند اگرچه رفتن به مدرسه برای دختران تا حدی عادی شده بود اما بیشتر خانواده ها از اینکه دختران شان برای دانشگاه به شهری دیگر بروند، ابا داشتند و نیازی هم برای این حد تحصیلات نمی دیدند. معلمی و پرستاری مهم ترین شغلی بود که برای زنان تا حدی پذیرفته شده بود.سال ۱۳۴۱ دستگاه حاکمه دست به رفرمی در زمینه های مختلف از جمله قانون انتخابات زد.
از جمله موارد آن اعطای حق رای و شرکت در انتخابات به زنان بود. این مساله باعث مخالفت شدید با دستگاه حاکم شد.خود زنان نیز به دلیل فرهنگ مذهبی و سنتی چندان موافقتی با سیاست های اعلام شده دولت نداشتند.اعلام چنین مطلبی از سوی دولت کاملاً از مصالح سیاسی خودش برمی آمد کمااینکه مردان هم حق انتخاب آزاد نداشتند و نمایندگان مجلس عملاً انتصابی بودند. اما یک سال قبل از این اقدام دولت در سال ۱۳۴۰ در کنگره جبهه ملی چند تن از زنان شرکت کردند و حق رای هم داشتند. این مساله مورد مخالفت برخی افراد بود اما آیت الله طالقانی به شدت از این مساله دفاع و اعلام کرد چطور مادر شما حق رای ندارد؟ ما همه از دامان آنها برخاستیم.یعنی یک سال قبل از اینکه شاه لوایح شش گانه اش را بدهد طالقانی و جبهه ملی از مشارکت زنان در تصمیم گیری های سیاسی دفاع و آن را عملی کردند. چنین اقدامی در فضای فرهنگی و سنتی آن روز امری ساده نبود، شجاعت و قاطعیتی می خواست که در کمتر کسانی یافت می شد.

وبگردی
عکسی عجیب و جنجالی از سید ابراهیم رئیسی
عکسی عجیب و جنجالی از سید ابراهیم رئیسی - عکسی از حضور سید ابراهیم رئیسی در مراسمی ویژه منتشر شده است که گفته می شود متعلق به کنفرانس افق نو در مشهد بوده است. در این عکس حرکات عجیب خانمی با لباس های قرمز، چفیه بر گردن و پرچم در دست در مقابل ابراهیم رییسی به چشم می خورد که توجه کاربران بسیاری را در شبکه های اجتماعی جلب کرده است!
ویدئو / مراسم بدرقه تیم ملی فوتبال ایران
ویدئو / مراسم بدرقه تیم ملی فوتبال ایران - مراسم بدرقه تیم ملی فوتبال ایران با حضور اصحاب هنر و ورزش یکشنبه ۳۰ اردیبهشت در تالار وحدت برگزار شد. در این مراسم که با حضور بازیکنان و کادر فنی تیم ملی به همراه اعضای هیات رییسه فدراسیون فوتبال انجام شد، از سرود رسمی تیم ملی ایران رونمایی گردید.
ویدئو / دیدار ملی‌پوشان فوتبال ایران با روحانی
ویدئو / دیدار ملی‌پوشان فوتبال ایران با روحانی - رئیس جمهور در دیدار با ملی‌پوشام فوتبال ایران از بازیکنان و کادر فنی تقدیر کرد. در این مراسم پیراهن شماره ۱۲ تیم ملی فوتبال کشورمان به حسن روحانی اهدا شد.
حمله ماموران شهرداری به پلیس راهور!
حمله ماموران شهرداری به پلیس راهور! - حمله ور شدن ماموران سد معبر شهرداری به ماموران راهنمایی رانندگی
دستگیری معروف ترین شرور تهران، در ۵۰۰ متری مرز ترکیه
دستگیری معروف ترین شرور تهران، در ۵۰۰ متری مرز ترکیه - شرور سطح یک که در آخرین اقدام خود یکی از دوستانش را در منطقه ولنجک به قتل رسانده بود؛ در ۵۰۰ متری مرز ترکیه دستگیر شد.
لحظه ریزش وحشتناک کوه در جاده هراز!
لحظه ریزش وحشتناک کوه در جاده هراز! - ریزش ناگهانی کوه که توسط مسافران به ثبت رسیده است...!
همسر محسن افشانی با ریش و سبیل در استادیوم آزادی دستگیر شد
همسر محسن افشانی با ریش و سبیل در استادیوم آزادی دستگیر شد - قبل از شروع بازی تیم‌های پرسپولیس و الجزیره یکی از بازیگران سینما کشورمان قصد داشت به همراه همسرش وارد ورزشگاه آزادی شوند که این دو نفر توسط نیروهای انتظامی بازداشت شدند.
فیلم | خسرو معتضد: جسد مومیایی قطعا متعلق به رضاخان است
فیلم | خسرو معتضد: جسد مومیایی قطعا متعلق به رضاخان است - فیلم - در ویدئوی زیر بخشی از صحبت های خسرو معتضد، مورخ را می شنوید که نتیجه تحقیقاتش را درباره مومیایی پیدا شده در حرم حضرت عبدالعظیم بیان می کند.
پهلوانان این روزهای ما
پهلوانان این روزهای ما - تصویری زننده و به شدت ناراحت کننده بر جا مانده از مسابقه انتخابی تیم ملی کشتی ایران که به کتک کاری و جنجال کشید. خانواده عبدولی باز هم پای ثابت این درگیری بود که چهره ورزش پهلوانی ایران را تیره کرد
(ویدئو) تشویق اصغر فرهادی در جشنواره کن توسط بزرگان سینمای جهان
(ویدئو) تشویق اصغر فرهادی در جشنواره کن توسط بزرگان سینمای جهان - در این ویدئو تشویق اصغر فرهادی و پنه لوپه کروز، خاویر باردم و دیگر عوامل فیلم «همه میﺩﺍنند» در جشنواره کن توسط بزرگان سینمای جهان را مشاهده می‌کنید.
فیلم حجوم داعشی‌های حاتمی کیا به یک مرکز خرید و وحشت و اعتراض مردم
فیلم حجوم داعشی‌های حاتمی کیا به یک مرکز خرید و وحشت و اعتراض مردم - عوامل فیلم «به وقت شام» روز گذشته با حضور عجیب و رعب آور در پردیس سینمایی کوروش مردم را وحشت زده کردند. در این حرکت تبلیغاتی بازیگران نقش داعش، با گریم و پوشش داعشی ها، سوار بر اسب راهی پردیس سینمایی کوروش شدند و با حضور در مرکز خرید و فودکورت مجموعه، رفتارهای عجیبی نشان دادند که باعث وحشت و اعتراض مردم شد.
تصاویر مخفی از بزرگترین مرکز فروش مواد مخدر در جنوب تهران / فیلم
تصاویر مخفی از بزرگترین مرکز فروش مواد مخدر در جنوب تهران / فیلم - این گزارش حاوی تصاویری از بزرگترین مرکز فروش و مصرف مواد مخدر در جنوب شرق تهران است که مخفیانه ضبط شده‌است.
کشتار اسب‌های کولبران / فیلم
کشتار اسب‌های کولبران / فیلم - متاسفانه طی یک ماه گذشته دستکم سه نوبت و هر نوبت دستکم 30 اسب باربر متعلق به کولبران در جنگل میرآباد شهرستان اشنویه با شلیک گلوله از پای درآمده‌اند.
سید احمد خمینی معمم شد
سید احمد خمینی معمم شد - سید احمد خمینی فرزند آیت‌الله سید حسن خمینی در حضور جمعی از علما و پدر و پدربزرگ خود در حسینیه جماران معمم شد.
دختران پرسپولیسی با ریش و سبیل در ورزشگاه آزادی!
دختران پرسپولیسی با ریش و سبیل در ورزشگاه آزادی! - امروز عکسی از 5 تماشاگر بازی روز گذشته در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که نشان می‌دهد 5 دختر جوان با گریم‌های عجیب و حرفه‌ای خودشان را به عنوان پسر جا زده و وارد ورزشگاه شده‌اند.
اگر با وجود این مشکلات ملت قیام کند همه ما را به دریا خواهد ریخت
اگر با وجود این مشکلات ملت قیام کند همه ما را به دریا خواهد ریخت - از ملتی که ستون فقراتش شکسته انتظار مقاومت دارید؟ بسیاری از کشور فرار کردند یا جای فرار خود را فراهم آوردند اما ما جای فرار نداریم
جنجال ویدیو دختر بازیگر روی کول بازیکن پرسپولیس!
جنجال ویدیو دختر بازیگر روی کول بازیکن پرسپولیس! - عکس و ویدیویی منتسب به ستاره پرسپولیس فرشاد احمدزاده و ترلان پروانه بازیگر سینما و تلویزیون در فضای مجازی منتشر شده است. عجب پاپراتزی‌هایی داریم!