شنبه ۵ اسفند ۱۳۹۶ / Saturday, 24 February, 2018

آنالایزرهای بیوشیمی قلب تپنده آزمایشگاه


آنالایزرهای بیوشیمی قلب تپنده آزمایشگاه
امروزه استفاده از دستگاه های اتوماتیک و روش های مربوط به آن برای رسیدن به کیفیت مورد نظر در سطح بالا ضروری است. به بیان دیگر، اتوماسیون برای تبدیل یک آزمایشگاه کوچک به آزمایشگاه بزرگ و مدرن با کیفیت مطلوب، امری اجتناب ناپذیر است. این امر از سال ۱۹۵۰ با افزایش تقاضای تست های متنوع آزمایشگاهی شروع شد. سپس با پیشرفت تکنیک ها و ابزارهای مختلف، آزمایشگاه ها توانستند حجم کاری بیشتر و متنوع تری را در زمان کوتاه تر و بدون نیاز به افزایش پرسنل به انجام برسانند. امروزه ‏FDA، اتوماسیون را استفاده از سیستم های مکانیکی کنترل شونده به وسیله کامپیوتر تعریف می کند. ‏
اتوآنالایزرهای بیوشیمی با هدف بالا بردن سرعت پاسخ دهی، بهبود کیفیت نتایج، کاهش مصرف ‏reagents‏ و نیز کاهش تعداد پرسنل در آزمایشگاه ها کاربرد فراوان دارد. در این قسمت مروری کلی بر تقسیم بندی اتوآنالایزرها و روش های مختلف اندازه گیری در آنها خواهیم داشت.
آنالایزرهای بیوشیمیایی دستگاه هایی هستند که غلظت متابولیت ها، الکترولیت ها، پروتئین‌ها و داروها را در سرم، پلاسما، ادرار و مایع مغزی- نخاعی ‏‎(CSF)‎‏ و سایر مایعات بدن با دقت و صحت بالا اندازه گیری می کنند.
مزایای به کارگیری این سیستم ها در آزمایشگاه عبارتند از:
۱) افزایش سرعت و حجم کاری
۲) کاهش خطاهای انسانی
۳) افزایش دقت و صحت نتایج
۴) صرفه جویی در مصرف نمونه و معرف ها
۵) دقت در تکرار آزمایش (تکرار پذیر بودن آزمایش)
۶) کاهش هزینه های جانبی و کاهش پرسنل در آزمایشگاه
● تقسیم بندی اتوآنالایزرهای بیوشیمی براساس روش قرائت تست ها
▪ Batch Analyzer
در این اتوآنالایزر قرائت به صورت تست به تست انجام شده و نتایج نیز به همین صورت نشان داده می شود. سرعت قرائت تست ها در این نوع آنالایزرها بین ۴۰ الی ۸۰ تست در ساعت است.
▪ ‏Multibatch Analyzer
در این اتوآنالایزرها قرائت در حالت عادی به صورت تست به تست انجام می شود، ولی امکان تعریف اجرای چند تست مختلف برای یک نمونه و به صورت متوالی نیز وجود دارد که در این صورت باید از قسمت اورژانس یا برنامه ‏Stat‏ دستگاه استفاده کرد. همچنین در این اتوآنالایزرها دستیابی به نتایج به هردو صورت یعنی تست به تست یا بیمار به بیمار امکان پذیر است.‏
سرعت این اتوآنالایزرها معمولا بین ۸۰ الی ۲۴۰ تست در ساعت است.
‏▪ Random Access Analyzer‏ ‏
در این اتوآنالایزرها می توان در هر زمان و برای نمونه، تست مورد نظر را انتخاب و اجرا کرد. حال آنکه رعایت هیچ گونه ترتیبی اجباری نیست. سرعت این اتوآنالایزرها بین ۱۰۰ الی ۶۰۰ تست در ساعت است.
● قسمت های تشکیل دهنده اتوآنالایزر بیوشیمی
هردستگاه اتوآنالایزر از دو قسمت مشخص سخت افزار و نرم افزار تشکیل شده است.‏
قدرت، کارایی و سادگی کار با هر دستگاه اتوآنالایزر ارتباط تنگاتنگی با نرم افزار آن دارد.
وظایف مهم ذیل از ویژگی های نرم افزار یک دستگاه اتوآنالایزر است:
۱) شناسایی نمونه ها،‏
‏۲) شناسایی تست های هر نمونه،
۳) شناسایی روش های بیوشیمی،
۴) تعریف تست ها و متدهای مختلف،
۵) اجرای تست ها به روش های مختلف،
۶) نمایش نتایج به فرم های متنوع روی هر خروجی دلخواه،
۷) شناسایی خطاهای به وجود آمده در دستگاه و اعلام اخطار به اپراتور به صورت اتوماتیک،
۸) شناسایی و رفع عیب اتوماتیک دستگاه و قطعات مختلف آن،
۹) قابلیت کالیبراسیون و شناسایی معرف های مختلف،
۱۰) اجرای برنامه کنترل کیفیت،
۱۱) پردازش سیگنال ها، انتقال داده ها و کنترل ورودی و خروجی دستگاه،
۱۲) سخت افراز در یک دستگاه اتوآنالایزر به دو بخش اصلی و لوازم جانبی تقسیم می شود.
قسمت های اصلی سخت افزار یک دستگاه اتوآنالایزر شامل موارد زیر است:
۱) ‏UPS‏ (سیستم تامین کننده ولتاژ و جریان مورد نیاز سایر قسمت ها)،
۲) مدارات الکترونیکی و کامپیوتری شامل بوردهای کنترل، ‏CPU,Main Board‏
۳) پمپ های الکترومکانیکی،
۴) انواع سرنگ و پیستون،
۵) شلنگ ها و تیوب ها،
۶) انواع موتورهای آنالوگ و دیجیتال
۷) انواع شیرهای الکترومغناطیسی،
۸) انواع سوزن ها،
۹) انواع ربات ها،
قسمت فتومتریک شامل:
۱) لامپ
۲) فیلترهای نوری
۳) محل نگهداری نمونه آماده قرائت
۴) دتکتتورو
۵) مدار تبدیل است.
لوازم جانبی سخت افزاری در یک دستگاه اتوآنالایزر معمولا عبارتند از:
۱) صفحه کلید،‏
‏۲) نمایشگر،
۳) چاپگر،
۴) دستگاه بارکد خوان.
● روش های اندازه گیری
▪ روش فتومتری
برای اندازه گیری به روش فتومتری به یک منبع نور، وسیله جدا کننده طیف مورد نظر و یک آشکار ساز نیاز است.
هر دستگاه اتوآنالایزر از دو قسمت مشخص سخت افزار و نرم افزار تشکیل شده است. قدرت، کارایی و سادگی کار با هر دستگاه اتوآنالایزر ارتباط تنگاتنگی با نرم افزار آن دارد.‏منبع نور به کار رفته در دستگاه های آنالایزر می تواند لامپ های تنگستن، هالوژن، کوارتر، دوتریوم، جیوه یا لیزر باشد. برای جداسازی طیف مورد نظر از فیلترهای تداخلی نوری استفاده می شود. این فیلترها معمولا دارای پیک عبوری ۳۰ تا ۸۰ درصد پهنای باند ۵ تا ۱۵ درصد است.در اتوآنالایزرها این فیلترهای نوری در چرخ فیلتر ‏‎(Filter Wheel)‎‏ قرار داده شده اند و فیلتر مورد نظر در زمان مناسب توسط نرم افزاری سیستم در محل عبور نور قرار می گیرد.
▪ فتومتری انعکاسی
دراین روش نور منعکس شده اندازه گیری می شود اجزای این سیستم همانند اجزای سیستم فتومتری است و معمولا در اتوآنالایزرهایی که از معرف های ‏‎(Reagents)‎‏ خشک استفاده می کنند، به کار می رود. فلوروسنس، ساطع شدن پرتوهای الکترومغناطیسی حاصل از ماده ای است که توسط یک منبع تشعشعی دیگر تحریک شده است. شدت نور ساطع شده (فلورسنت) رابطه مستقیم با غلظت ماده تحریک شده دارد.
‏▪ فلورومتری
در اتوماسیون و روش های سنجش ایمنی کاربرد زیادی دارد. حساسیت آن هزار برابر بیشتر از روش های اسپکتروفتومتری است، اما تداخل زمینه ای ناشی از فلورسنس سرم می تواند مشکل ساز باشد. هر چند این مشکل را می توان با انتخاب فیلترهای مناسب برای جداسازی طیف مورد نظر و نیز با انتخاب رنگ فلورسنتی که طیف تشعشعی آن از طیف مواد تداخلی متفاوت باشد، حل کرد.
▪ کدورت سنجی یا نفلومتری
برای اندازه گیری کمی و کیفی رسوب حاصل از واکنش آنتی ژن آنتی بادی به کار می رود.
▪ ISE
‏تعداد زیادی از روش های الکتروشیمیایی در اتوآنالایزرها به کار می روند. که رایج ترین آنها الکترودیون انتخابی یا ‏‎(ISE)‎‏ ‏Electrode‏ ‏Selective ‎‏ ‏Ion‏ است.
● نگاهی به سیستم های اتوآنالایزر بیوشیمی آزمایشگاهی
خون و مایعات موجود در بدن دارای مواد مخصوصی هستند که ماهیت آن ها اغلب متفاوت بوده و در غلظت های مشخصی برای ادامه حیات ضروری اند. این مواد شامل: قندها، پروتئین ها، چربی ها، یون ها، آنزیم ها و هورمون ها و ... هستند و بررسی ماهیت، مقدار و اندازه گیری و عمل این مواد در حیطه علم بیوشیمی است. هر یک از این مواد در بدن دارای مقدار و رنج مشخصی است که افزایش و یا کاهش آن موجب اختلالاتی می شود. بعضی از این مواد به مقدار بسیار کم تا حد چند صدم میلی گرم در هر سی سی از سرم یافت می شود و مقدار بعضی دیگر از این مواد حتی به میزان چند گرم در هر میلی لیتر می رسد.
اندازه گیری قند، چربی، و آنزیم ها از طریق موادی انجام می شود که در برخورد با مواد فوق الذکر کمپلکس رنگی تشکیل می دهد. این مواد که از این پس آن ها را به عنوان معرف نام خواهیم برد از مواد آلی یا معدنی تهیه می شوند. روش کار بدین صورت است که حجم مشخصی از سرم بیمار را با مقدار معینی از معرف یا معرف ها (بسته به نوع تست از یک تا چند معرف متفاوت) مجاور می کنند. ماده مورد اندازه‌گیری در مجاورت معرف، کمپلکس رنگی ایجاد می کند که شدت و ضعف رنگ بستگی به مقدار ماده مورد نظر در آن حجم معین از سرم دارد. برخی از این واکنش ها احتیاج به زمان و دمای معینی برای انجام واکنش و به دست آمدن رنگ دلخواه دارد. سپس مقدار رنگ ایجاد شده در دستگاه هایی به نام رنگ سنج از طریق طول موج مشخصی که رنگ مزبور در آن طول موج حداکثر جذب نوری را داراست اندازه گرفته می شود. بدین ترتیب که نور به کمپلکس تابانده می شود که مقداری از این نور جذب می شود و مقداری عبور می کند. سپس نور عبور کرده در طرف دیگر دستگاه توسط سلول های حساس به نور اندازه گیری می شود و بدین طریق مقدار جذب نور توسط کمپلکس اندازه گیری شده و با انجام محاسباتی، مقدار ماده مورد اندازه گیری در هر میلی متر مکعب خون به دست می آید. با پیشرفت تکنولوژی دستگاه هایی طراحی و ساخته شده که تمامی اعمال فوق را به طور اتوماتیک و برنامه ریزی شده در مدت زمان کمتری و در حجم بسیار بالایی انجام می دهد.
امروزه در آزمایشگاه های تشخیص طبی با توجه به حجم بالای کار و دقت بالای روش های اتوماتیک لزوم استفاده از این دستگاه ها بیشتر احساس می شود. این دستگاه ها تحت نام عمومی اتوآنالایزر در مدل ها و سیستم های مختلفی به بازار عرضه شده اند.
آن چه در این مطلب می خوانید، اجزای سیستم های اتوآنالایزر از نوع سانتریفوژی را بررسی می کند و به اتوآنالایزرهای با سیستم دستی و سیستم اتوماتیک گسسته اشاره نمی کند.
حساسیت زیاد دراندازه گیری این دستگاه ها با توجه به مطالب زیر الزامی است:
برخی از بیماران از قبیل افراد دیابتیک، بیماران قلبی، کلیوی و ... با تغییرات جزیی در مواد خون خود اغلب حیاتشان به خطر افتاده و چه بسا که یک اندازه گیری صحیح قادر به نجات جان بیماران باشد.
اندازه گیری آنزیم های قلبی در بیماران قلبی و سکته ها، اندازه گیری مواد سمی از قبیل اوره کراتینین در بیماران کلیوی، تست های کبدی در بیماران کبدی و قند در افراد دیابتی بسیار حساس و ضروری است.
حال با توجه به مطالب فوق لزوم دقت در طراحی سیستم های اتوآنالایزر بیش از پیش مطرح می شود. این سیستم ها با توجه به اختلافات و تفاوت هایشان اغلب در بعضی از اصول کلی مشترکند که به شرح زیر است:
اتوآنالایزرها در وهله اول دارای قسمت رایانه ای برای ثبت، انتقال و دریافت اطلاعات هستند که از طریق آن متصدی دستگاه اطلاعات راجع به بیماران، نوع تست‌ها، کالیبراسیون پارامترها و ... را به دستگاه انتقال داده و از همان قسمت نتایج نهایی را دریافت می کند.
سیستم دارای ظروفی برای ریختن نمونه های سرم بیماران، ظروفی برای معرف ها، بازوهای متحرکی برای انتقال نمونه و معرف ها به کووت های مخصوص برای انجام واکنش و تشکیل کمپلکس رنگی است. پس از تشکیل کمپلکس قسمت رنگ سنج دستگاه میزان جذب نوری را اندازه گرفته و به قسمت رایانه ای انتقال می دهد و در نهایت جواب های آماده، تحویل گرفته می شود.
سیستم ها برای انجام هر تستی سوالاتی را به صورت اتوماتیک مطرح می کنند و از طریق پاسخ این سوالات پارامترهای لازم برای محاسبه نتایج آزمایش را به دست می‌آورند. این پارامترها از روی بروشورهای موجود در کیت های آزمایشگاهی توسط متصدی دستگاه و از طریق بردها به حافظه دستگاه منتقل می شود و دستگاه براساس این پارامترها برنامه ریزی و کنترل می شود.
علیرغم حساسیت و دقت دستگاه ها، این سیستم ها باید در فواصل زمانی معینی و با استفاده از سرم های معلوم تحت عنوان سرم کنترل که مواد در آن ها قبلا اندازه گیری شده کنترل شوند. همچنین دستگاه ها دارای مراقبت های ویژه از قبیل شستشوها و ... هستند که بایستی براساس کتابچه اپراتوری عمل کرد.
علیرغم مشترکات سیستم ها، در جزییات معمولاً متفاوت عمل می کنند. جزییاتی از قبیل: نحوه ثبت و انتقال اطلاعات، نحوه عملکرد بازوهای متحرک و پمپ کردن مواد، شیوه مخلوط کردن معرف ها و سرم، نوع عملکرد رنگ سنج و جواب دهی.
● اجزا و عملکرد اتوآنالایزر
به طور معمول یک اتوآنالایزر یک سر چرخان (روتور) دارد که روی حلقه بیرونی آن، جایگاه های نمونه قرار دارند.
این سر روتوری شبیه به روتور در سانتریفوژهاست. در حلقه داخلی روتور، جایگاه‌ها یا چاه های کوچکی ‏‎(Wells)‎‏ معرف قرار دارند، یک منبع نور و یک فوتودتکتور (آشکارساز نوری) هم بخش های مربوط به اندازه گیری سیستم را تشکیل می دهند. نمونه و معرف با مکانیزم های جداگانه پی پتی، به صورت اتوماتیک درون محفظه های مربوط به خود در روی روتور ریخته می شوند. محفظه ها با مرزهای شعاعی از هم تفکیک شده اند. در یک سیستم نمونه ۳۰ محفظه روی روتور وجود دارد. روتور با سرعت متوسط ‏rpm‏ ۵۰۰ (۵۰۰ دور در دقیقه) می چرخد و نیروی سانتریفوژی حاصل، معرف ها را به یک محفظه یا چاه خارجی می راند که در آن عمل مخلوط شدن انجام می شود (شکل های ۱ و ۲ را ببینید). وقتی نمونه و معرف ها مخلوط شدند، واکنش بین آن ها آغاز می شود. در این حالت دستگاه اجازه می دهد تا واکنش در دمای خاصی (به عنوان مثال ۳۷ درجه) و در مدت زمان معینی که برای هر تست متفاوت است انجام شود و رنگ نهایی تست ها در کووت ها ایجاد شود. سپس نور از منبع نور ثابت به کووت می تابد و با عبور از آن به آشکارساز می رسد، در آشکار ساز میزان جذب نور اندازه گیری می شود. برای هر کووت تعدادی اندازه گیری های متوالی انجام می شود و متوسط نتایج در نظر گرفته می شود.
در مدل های قدیمی تر، در هر محفظه تنها یک نوع تست انجام می شود. در سیستم های مدرن تر، با افزودن گردونه فیلتری که توسط میکروپروسسور کنترل می‌شود. و با بهره گیری از سیستم مدیریت داده ها و سیستم پیچیده جابجایی نمونه و معرف این امکان به وجود آمده است که پارامترهای لازم برای تست های مختلف و تعیین زمان واکنش فیلترنوری با طول موج مناسب و نحوه محاسبات پس از خواندن شدت جذب نوری برای هر محفظه برنامه ریزی شود.
بعضی از دستگاه ها آزمایشات را به صورت انتخابی انجام می دهند. یعنی این که ابتدا کلیه تست های مربوط به یک بیمار را انجام داده و سپس به سراغ نمونه بیمار بعدی می روند که به آن ‏batch Analyse‏ می گویند. برخی دستگاه ها تست های هر نمونه را مرتب کرده و عمل می کنند یعنی این که مثلا ابتدا تمامی قندها را کار کرده و سپس به سراغ تمامی اوره ها و ... رفته و تست ها را به صورت تک تک جوابدهی می کنند که به آن ‏Random Access‏ می گویند. بعضی از سیستم ها احتیاج به کالیبراسیون روزانه داشته و برخی دیگر نیاز ندارند.
با توجه به تفاسیر فوق در ادامه بحث به بررسی چند نمونه از سیستم های اتوآنالایزر، قسمت های مختلف آن ها و نحوه کار با آن ها خواهیم پرداخت.
● برخی مشخصات یک اتوآنالایزر مناسب
‏۱) قدرت برنامه ریزی برای تست های متنوع تر و بیشتر.
۲) عدم نیاز به مرتب کردن تست های هر نمونه جهت آزمایش
۳) سرعت بالای انجام تست ها
۴) مصرف حداقل کالیبراتور برای کالیبراسیون دستگاه
۵) نداشتن فاضلاب مزاحم ناشی از شستشوی سیستم
۶) مصرف کمتر معرف و مواد مصرفی دیگر
۷) مصرف کمتر نمونه سرم
۸) قابل استفاده با انواع معرف های خارجی یا تولید داخل
۹) قابل کار در هر دو حالت ‏RandomAccess, batch‏ در ادامه به توضیح کامل یک سیستم نمونه می پردازیم.
این دستگاه شامل چند قسمت اصلی است:
۱) سینی معرف یا ‏Ragent Tray‏ که دارای تعداد ظرف با گنجایش حدود ‏cc‏۲۵ برای معرف ها است.
۲) سینی نمونه یا ‏Sample Tray‏ که سرم بیماران در داخل ظرف های کوچکی به نام ‏cup‏ ریخته است.
۳) پمپ معرف که دارای یک سرنگ شیشه ای برای برداشت معرف ها از سینی مربوطه می باشد.
۴) مکنده معرف، که توسط بازوی مکنده که متحرک است به داخل ظروف رفته و حجم معینی از معرف را برداشت می کند.
۵) پمپ نمونه که توسط سرنگ شیشه ای حجم مورد نظر از نمونه را از داخل کاپ‌ها پمپ کرده و برداشت می کند.
۶) مکنده نمونه که توسط بازوی مکنده و متحرک داخل کاپ های حاوی نمونه رفته و حجم لازم از سرم را برداشت می کند.
۷) سینی واکنش که شامل صد کووت واکنش است. در این کووت ها معرف و نمونه آن ها توسط حرکت دورانی مخلوط شده و پس از زمان معین رنگ ایجاد می‌شود.
۸) رنگ سنج، که در این قسمت به کووت ها نوری با طول موج مشخص تابانده می شود و سپس توسط دتکتور حساس به نور میزان جذب نوری محلول کووت اندازه‌گیری می شود.
۹) پمپ هوا، با فشار هوا باعث برداشت محلول ها می شود.
۱۰) پنکه ها، تبادل کننده حرارت داخل دستگاه با محیط بیرون هستند.
۱۱) قسمت رایانه ای دستگاه که شامل بردها، نرم افزار است و وظیفه کنترل دستگاه، دریافت و انتقال اطلاعات و جواب دهی را بر عهده دارد. دارای چاپگرهای مخصوص هم است. ‏

نویسنده: مهندس شادی نقدی

منبع : ماهنامه تخصصی مهندسی پزشکی

مطالب مرتبط

با آندوسکوپی چقدر آشنایی دارید؟


با آندوسکوپی چقدر آشنایی دارید؟
بدن از بخش‌های مختلفی تشكیل شده است كه بسیاری از آنها از بیرون قابل مشاهده نیستند اما حتی این بخش‌های غیرقابل مشاهده هم مثل اعضای سطحی بدن، دچار بیماری‌های مختلف می‌شوند و در این مواقع باید به دقت مورد بررسی قرار گیرند. با توجه به این كه این اعضای داخلی به راحتی برای معاینه در دسترس قرار ندارند، باید از روشی دیگر برای معاینه و آزمایش آنها استفاده كرد.
مرسوم‌ترین روش‌هایی كه تاكنون برای این منظور به كار گرفته شده، روش‌های تصویربرداری مثلا سی‌تی‌اسكن یا ام.آر.آی بوده‌اند اما این روش‌ها هم محدودیت‌هایی دارند. به طور مثال اگر نیاز به نمونه‌برداری از یك عضو داخلی شود، با این روش‌ها نمی‌توان نمونه‌برداری كرد. به همین دلیل پزشكان دست به دامن ابزار دیگری می‌شوند كه آندوسكوپ نامیده می‌شود و بسیاری از محدودیت‌های روش‌های قبلی را ندارد. این ابزار به طور گسترده در پزشكی مورد استفاده قرار می‌گیرد و انواع مختلفی از آن كه هر كدام كاربرد خاصی دارند، در مراكز پزشكی وجود دارند.
● لوله‌ای از فیبر نوری
ساختمان اكثر آندوسكوپ‌ها از یك یا چندین رشته فیبرنوری تشكیل می‌شود كه درون لوله‌ای پلاستیكی قرار گرفته‌اند و در مجموع شكل یك شیلنگ را به وجود می‌آورند. در انتهای این لوله هم یك عدسی وجود دارد كه امكان مشاهده بخش‌های مختلف را فراهم می‌كند. پس از وارد كردن این لوله به داخل یكی از محفظه‌های بدن اطلاعات و تصاویر داخلی، به‌وسیله فیبر نوری ازاین عدسی داخلی به سمت عدسی دیگری كه انتهای دیگر لوله قرار دارد فرستاده می‌شود. عدسی اخیر كه عدسی خارجی است در انتهایی از لوله قرار دارد، كه در دست پزشك است. اطلاعات از طریق این عدسی به یك مونیتور یا صفحه تلویزیونی فرستاده می‌شود تا پزشك روی این صفحه تصاویر درون اعضا را ببیند.
با توجه به اینكه به طور طبیعی درون حفرات و اعضای داخلی بدن تاریك است و قابل مشاهده نیست، در انتهای داخلی آندوسكوپ یك منبع نوری قوی كار گذاشته می‌شود تا فضای داخلی اعضا را روشن كند و به این ترتیب امكان مشاهده ساختمان‌های داخلی را فراهم آورد.
● نرم یا سخت
به طور كلی دو دسته‌ آندوسكوپ وجود دارد؛ آندوسكوپ‌های نرم یا انعطاف‌پذیر و آندوسكوپ‌های سخت یا انعطاف‌ناپذیر. برای اكثر مقاصد تشخیصی از آندوسكوپ‌های نرم استفاده می‌شود. این آندوسكوپ‌ها كه لوله‌های باریك‌تری نسبت به انواع سخت دارند، به میزان بیشتری در اعضای بدن وارد می‌شوند، طول بیشتری دارند و با توجه به انعطاف‌پذیری و قطر كمتر، آسیب‌ كمتری به اعضا وارد می‌كنند. به طور كلی در استفاده از آندوسكوپ‌های انعطاف‌پذیر و نرم، پزشك و بیمار هر دو راحت‌تر هستند.
برعكس، آندوسكوپ‌های سخت معمولا ضخیم‌تر هستند و كمتر هم مورد استفاده قرار می‌گیرند اما به هر حال گاهی مزایایی دارند كه در آندوسكوپ‌های نرم وجود ندارد. به طور مثال اگرچه با آندوسكوپ‌های نرم هم امكان نمونه‌برداری و اقدامات درمانی وجود دارد اما این قبیل كارها با آندوسكوپ‌های سخت معمولا راحت‌تر انجام می‌شوند. با توجه به این مسائل، تنها پزشك معالج است كه می‌تواند با توجه به شرایط بیمار، بیماری زمینه‌ای و هدف از انجام آندوسكوپی، نوع آندوسكوپ مورد نظر را تعیین كند.
● كدام اعضا
امروزه آندوسكوپ‌های مختلفی طراحی شده‌اند كه هر یك از آنها برای بررسی و مشاهده قسمت خاصی از بدن به‌كار می‌‌روند. احتمالا وقتی اسم آندوسكوپی را می‌شنوید شما به طور ناخودآگاه یاد بیماری‌های معده می‌افتید و لوله‌ای را در ذهن می‌آورید كه قرار است از دهان وارد شود، به معده برسد و بخش‌های مختلف معده را بررسی كند اما امروزه تعداد آندوسكوپ‌ها بسیار بیشتر از گذشته شده‌ و بسیاری از دیگر قسمت‌های بدن را هم می‌توان با وسایل مشابه بررسی كرد. به طور مثال، آندوسكوپ‌هایی وجود دارند كه از دهان وارد می‌شوند و به مجرای هوا یا همان نای می‌رسند تا مجاری هوایی را بررسی كنند.
به این آندوسكوپ‌ها در اصطلاح پزشكی برونكوسكوپ می‌گویند. از طرف دیگر آندوسكوپ‌هایی وجود دارند كه می‌توانند از راه بینی وارد شوند، به دریچه‌های سینوس‌ها برسند، به داخل سینوس‌ها بروند و در نهایت بخش‌های مختلف سینوس‌ها را بررسی كنند. آندوسكوپ‌های دیگری هم وجود دارند كه از راه مجرای ادرار وارد می‌شوند و مثانه را مورد بررسی قرار می‌دهند. به این آندوسكوپ‌ها در اصطلاح پزشكی سیستوسكوپ می‌گویند. آندوسكوپ‌های خاصی هم وجود دارند كه از مقعد وارد می‌شوند و بخش‌های مختلف روده بزرگ را قابل مشاهده می‌سازند. به این آندوسكوپ‌ها، كولونوسكوپ می‌گویند اما انواع كوتاه تر آنها ركتوسكوپ نامیده می شوند چرا كه فقط بخش انتهایی روزه بزرگ كه ركتوم نامیده می شود را بررسی می كنند.
علاوه بر این، انواع مختلف دیگری از آندوسكوپ‌ها هم وجود دارد. به طور مثال در حال حاضر حتی می‌توان داخل مفاصل را با همین روش مورد مشاهده قرار داد. در این موارد پوست روی مفصل را پس از بی‌حسی سوراخ می‌كنند و آندوسكوپ را از طریق پوست به داخل مفصل می‌رسانند تا بتوانند فضای داخل مفصل را ببینند. به این آندوسكوپ‌ها، آرتروسكوپ می‌گویند. آندوسكوپ‌هایی برای مشاهده داخل رحم و حتی داخل فضای شكم هم وجود دارد. شاید بتوان گفت حتی آنژیوگرافی هم در اصل نوعی آندوسكوپی است اما به هر حال مكانیسم عملكرد آنژیوگرافی با آندوسكوپ‌هایی كه تاكنون گفتیم، به طور قابل توجهی متفاوت است.
● برای چه كسانی؟
این كه چه فردی به انجام آندوسكوپی نیاز دارد، تنها به نظر پزشك متخصص بستگی دارد. درضمن تنها پزشك متخصص است كه می‌تواند مشخص كند باید از چه نوع آندوسكوپی برای بیمار استفاده شود. سعی كنید تصمیم‌گیری درباره این مسائل را به پزشك خود محول كنید اما بعضی از اندوسكپی ها باید به طور منظم و در فواصل زمانی مشخص تكرار می‌شوند. از این قبیل كولونوسكپی‌ها به آلونوسكوپی (آندوسكوپی روده بزرگ از راه مقعد) می توان اشاره كرد كه توصیه می شود بعد از ۵۰سالگی هر ۵سال یك بار انجام شود.
● اگر قرار است برای شما آندوسكوپی انجام شود، حتما به موارد زیر توجه داشته باشید:
▪ در صورتی كه به بیماری‌هایی مثل هپاتیت یا ایدز مبتلا هستید، حتما پیش از انجام اندوسكوپی این موارد را به پزشك خود اطلاع دهید؛ چرا كه پزشكان به منظور پیشگیری از انتقال این بیماری‌ها از یك فرد به فرد دیگر، برای مبتلایان به این بیماری ها از اندوسكوپ‌های مخصوص این بیماران استفاده می‌كنند.
▪ قبل از انجام هر گونه اندوسكوپی، تمام داروهای مصرفی را به اطلاع پزشك معالج خود برسانید؛ به ویژه درباره داروهای ضدانعقاد، ممكن است پزشك ترجیح بدهد یك یا چند روز قبل از انجام اندوسكوپی، بعضی داروهای شما قطع شوند.
▪ اگر به اختلالات خونریزی دهنده مبتلا هستید، حتما این موضوع را به اطلاع پزشك برسانید، تا اقدامات لازم را برای مقابله با خطرات احتمالی مهیا كند.
▪ هر زمان كه برای انجام اندوسكوپی مراجعه می‌كنید، تمام مدارك پزشكی خود را همراه داشته باشید.
▪ روز انجام اندوسكوپی تنها به بیمارستان یا محل انجام اندوسكوپی مراجعه نكنید و حتما كسی را با خود همراه داشته باشید.
▪ نگران درد و ناراحتی نباشید. پزشكان برای تخفیف درد و ناراحتی بیماران معمولا از داروهای مسكن، مخدر یا خواب‌آور به میزان لازم استفاده می‌كنند تا انجام این اقدامات برای بیمار قابل تحمل باشد.
▪ در برخی اندوسكوپی‌ها لازم است بیمار چند ساعت ناشتا باشد یا پیش از انجام اندوسكوپی از روش‌هایی مثل تنقیه استفاده كرده باشد. درباره نیاز به انجام چنین اقداماتی حتما با پزشك خود مشورت كنید و تمام توصیه‌های او را عمل كنید تا زمان اندوسكوپی مشكلی برای شما ایجاد نشود.
▪ برخی اوقات طی انجام اندوسكوپی نمونه‌هایی از بافت‌های داخلی برداشته می‌شود. این نمونه‌ها از سوی خود بیمار یا از سوی پزشك مربوطه به بخش پاتولوژی فرستاده می‌شود تا زیر میكروسكوپ مورد بررسی قرار گیرد و از روی آن، بیماری تشخیص داده شود. پیگیر نتیجه‌ نمونه‌برداری‌های خود باشید.
▪ گاهی لازم است بیمار ساعاتی پس از انجام اندوسكوپی در بیمارستان یا محل اندوسكوپی تحت نظر بماند. این موارد را در برنامه‌ریزی زمانی خود لحاظ كنید.
▪ پس از انجام اندوسكوپی اگر دچار هر مشكلی نظیر خونریزی، درد بیش از حد، تهوع و استفراغ یا تب شدید، هر چه سریع‌تر مساله را با پزشك خود در میان بگذارید.

وبگردی
استحاله! / بررسی نامه احمدی‌نژاد به رهبری
استحاله! / بررسی نامه احمدی‌نژاد به رهبری - دگرديسي‌هاي فراواني در ايران صورت گرفته‌است؛ اصولگرايان اصلاح‌طلب شده‌اند، تحول‌طلبان محافظه‌كار شده‌اند، مسئولان پاسخ ناكارآمدي‌هاي خود را از مردم مي‌خواهند و در تازه‌ترين نوع اين استحاله‌ها فردي كه بسياري مدعي هستند او برآمده از مهندسي انتخابات است با ارسال نامه به رهبرمعظم انقلاب درخواست برگزاري انتخاباتي آزاد، زودهنگام و به دور از مهندسي كرده‌است! محموداحمدي‌نژاد همان پديده خانمان براندازي كه براي…
مصاحبه دختری که با ریش به «آزادی» رفت با یورونیوز
مصاحبه دختری که با ریش به «آزادی» رفت با یورونیوز - فیلم - زهرا خوش نواز در گفتوگو با یورونیوز از مراحلی که برای آماده سازی ظاهرش طی کرد تا با چهره‌ای متفاوت وارد استادیوم شود گفت. او می‌گوید: «زمانی که از تونل گذر کردم و وارد ورزشگاه شدم و چشمانم به چمن ورزشگاه افتاد گریه‌ام گرفت.»
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش
بار دیگر زیر گرفتن ماموران پلیس با ماشین سواری توسط دراویش - باز هم زیر گرفتن ماموران امنیتی و نیروی انتظامی توسط یک ماشین دیگر سواری توسط اراذل خیابان گلستان هفتم
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران
حمله با اتوبوس به مأموران پلیس در پاسداران - کی از دراویش گنابادی با اتوبوس به مردم و مأموران پلیس در خیابان پاسداران تهران / گفته میشود تعداد شهدای ناجا در حمله آشوبگران فرقه ضاله گنابادی و حامیان نورعلی تابنده به ۴ تن رسیده است.
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای
لحظه مواجهه وزیر راه با خانواده قربانیان سانحه هواپیمای - به دنبال سقوط هواپیمای تهران-یاسوج ویدیو لحظه مواجه خانواده های جانباختگان را با وزیر مشاهده می کنید.
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو
حمله با چاقو به یک راننده سر پارک خودرو - تصاویری دردناک از حمله مرد موتور سوار با چاقو به یک مرد راننده در حضور همسر و فرزندش در شهرستان داراب استان فارس را در ویدئوی زیر می بینید. به نظر میرسد این اتفاق در پی جرو بحثی بر سر پارک کردن وسایل نقلیه روی داده است!
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد !
بدل ایرانی آنجلینا جولی رونمایی شد ! - شب گذشته مراسم اکران فیلم بلوک 9 خروجی 2 به کارگردانی علیرضا امینی و تهیه کنندگی محمدرضا شریفی نیا و نیز فیلم شاخ کرگدن در پردیس سینمایی ملت برگزار گردید.
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه
اظهارات جنجالی احمدی نژاد در مقابل دادگاه - سخنرانی پرحاشیه احمدی نژاد در مقابل دادگاه بقایی
    رفیق عاقل
    معمولا قسمتی از خاطرات شخصیت‌های بزرگ مربوط به رفیق یا رفقایی است که در زندگی آنها حضور داشته‌اند و این نشان می دهد که مسئله رفاقت نقش مهمی در زندگی انسان دارد رفیق، مخصوصا …