شنبه ۲۶ آبان ۱۳۹۷ / Saturday, 17 November, 2018

عبدالرزاق بیگ مفتون دنبلی آذربایجانی


جنسیت: مرد
نام پدر: نجف‌‌قلی‌خان
تخلص: مفتون
تولد و وفات: (۱۱۷۶ -۱۲۴۳) قمری
محل تولد: ایران - آذربایجان‌غربی ‌ - خوی
شهرت علمی و فرهنگی: ادیب ، مورخ ، عالم ، مفسر و نویسنده ، عارف و شاعر
هنگامی که کریم‌خان زند برای اطمینان خاطر از جانب امراء آذربایجان اولاد آنان را گروگان گرفت ، پدر مفتون ، او را به جای برادرش ، در ده سالگی به شیراز فرستاد ، وی چهارده سال در شیراز بود و در این مدت به تحصیل علم و معرفت و کسب فضل و دانش پرداخت. بعد از وفت کریم‌خان و تسخیر شیراز به دست علیمردان‌خان زند ، گروگان‌‌ها از آنجا به اصفهان برده شدند و پس از فوت علی‌‌مردان‌خان ، در ۱۱۹۹ق ، آقا محمدخان ، آنان را آزاد نمود و اجازه داد تا به آذربایجان بازگردند. وی به نظم و نثر فارسی و عربی مسلط بود و به هر دو زبان شعر می‌گفت. در انواع شعر نیز به قصیدهٔ مثنوی بیشتر تمایل داشت. او در ۱۲۴۱ق به زیارت عتبات عالیات و بیت‌الله‌الحرام رفت و پس از بازگشت در تبریز درگذشت و در همان‌جا به خاک سپرده شد. از آثارش: "مآثر خاقانی" ، در تاریخ قاجاریه؛ "مآثر سلطانیه" یا "مآثر سلطانی" ، مبنی بر مآثر سلطنت فتحعلی‌شاه ، از زمان جلوس تا ۱۲۴۱ق؛ "حدائق‌الجنان" ، در سرگذشت خودش در شیراز و شرح حال شعرا و فضلای آن شهر ، همراه شمهای از احوالات کریم‌خان زند؛ گنگارستان دارا" ، در شرح حال شعرای دورهٔ فتحعلی شاه؛ "تجربهٔ الاحرار و تسلیهٔ الابرار" ، در شرح حال عده‌ای از علماء و معاریف و شعراء معاصر خود؛ شرح "مشاعر" ملاصدرا؛ ترجمهٔ "عبرت‌نامه" (بصیرت نامه) از ترکی به فارسی؛ "حقایق‌الانوار" ، در شرح حال شعراء عرب و عجم ، به فارسی؛ "حدائق‌الادبا" ، شامل منشآت و مطارحات شعرای عرب و عجم ، به فارسی؛ "حدائق الادبا شامل منشآت و مطارحات شعرای عرب و عجم ، به فارسی؛ مثنوی "نازو نیار"؛ مثنوی "همایون‌نامه" در احوال مختار ثقفی ، مثنوی دیگری در بحر رمل؛ "ریاض الجنهٔ" ، در تاریخ سلسلهٔ دنابله؛ "روضهٔ الآداب و جنهٔ‌الالباب" ، در شرح حال شعراء عرب ، به عربی؛ "دیوان" شعر. گویند مفتون در تألیف تاریخ "زینهٔ التاریخ" با میرزا رضی ، متخلص به بنده ، مشارکت داشته است.

منبع : مطالب ارسالی

مطالب مرتبط

ابوالحسن / ابوالقاسم علی بن حسن‌بن علی‌بن ابی طیب سنّخی باخزری

جنسیت: مرد
تولد و وفات: ( ... - ۴۶۷) قمری
محل تولد: مشخص نیست.
شهرت علمی و فرهنگی: ادیب ، شاعر و فقیه شافعی
مشهور به رئیس علی حسن‌خان و ملقب به تاج‌الرؤسا. در باخرز و نیشابور به فراگیری علم پرداخت و سفری دور و دراز به شهرهای ایران و عراق کرد. وی در جوانی کاتب طغرل‌بیگ و شاگرد شیخ ابومحمد جوینی بود. اما به‌ میل خود از دربار بیرون رفت و در سلک عارفان درآمد. وی در مجلس شادخواری به‌دست والی باخرز کشته شد. باخرزی به زبان فارسی و عربی "دیوان" شعر داشته که "دیوان" فارسی او ازمیان رفته است و همچنین در شعر فارسی مجموعۀ رباعیاتی به‌نام "طرب‌خانه" داشته ، که ظاهراً آن‌هم درمیان نیست. از شعر فارسی او جز یک قصیده و چند قطعه چیز دیگری در دست نیست. از دیگر آثار او کتاب "دمیهٔ‌القصر و عمرهٔ‌اهل‌العصر" که از کتابهای معروف ادبیات عرب و ذیلی است بر " یتیمهٔ‌الدهر" ثعالبی. گویند علی‌بن‌زید بیهقی بر آن ذیلی تحت عنوان "وشاح‌الدمیهٔ" نوشته است.

وبگردی
(+18) اولین تصاویر از لحظه تکه تکه کردن جسد جمال خاشقجی
(+18) اولین تصاویر از لحظه تکه تکه کردن جسد جمال خاشقجی - با اینکه عوامل اطلاعاتی عربستان، پیش از آغاز عملیات بازداشت و قتل خاشقجی، دوربین‌های امنیتی را از کار انداختند، اما روز گذشته تصاویر زیر در شبکه‌های اجتماعی و همچنین برخی سایت‌های عربی مخالف رژیم سعودی منتشر شده است. هنوز مشخص نیست که این تصاویر، واقعاً مربوط به این جنایت است، یا اینکه آن را شبیه‌سازی و صحنه‌سازی کرده‌اند. و همینطور هیچ مرجع رسمی این تصاویر را تایید نکرده است.
ظریف چه گفت؟ / پولشویی در کشور چگونه انجام میشود؟
ظریف چه گفت؟ / پولشویی در کشور چگونه انجام میشود؟ - داستان دلواپسانی که منافع جناحی را بر مصالح مردم و نظام ترجیح می دهند را ببینید.
فیلم/تغییر محسوس و عجیب ورزشگاه آزادی نسبت به بازی فینال آسیا!
فیلم/تغییر محسوس و عجیب ورزشگاه آزادی نسبت به بازی فینال آسیا! - پس از دیدار پرسپولیس و کاشیما، در اولین بازی برگزار شده در ورزشگاه آزادی تغییرات محسوس و عجیبی نسبت به دیدار فینال آسیا دیده می‌شود.
آتش فشان خاموش / خودروهای گران و بی‌کیفیتی که تحویل نخواهند شد
آتش فشان خاموش / خودروهای گران و بی‌کیفیتی که تحویل نخواهند شد - چرا خودرو سازان با وجود مشکلات عرضه بازهم پیش فروش می کنند؟
روایتی دردآور از تن‌فروشی زنان در خیابان‌های تهران
روایتی دردآور از تن‌فروشی زنان در خیابان‌های تهران - سه نفر کنار هم حوالی میدان مادر ایستاده‌اند. زنی قد بلند که موهایش زمینه نسکافه‌ای دارد به هر ماشینی که بلندتر بوق می‌زند نزدیک می‌شود و قیمت را آرام و به سرعت بیان می‌کند. او می‌گوید: «... صد هزار تومان، تو ماشین ۷۰ هزار تومان، گروپ ۳۰۰ هزار تومان و جا هم داریم»، جملات کوتاه و بی‌تفاوت بیان می‌شود. جلوتر دختر کم سن و سالی که شاید ۱۶ سال هم نداشته باشد، ایستاده و از سرما نوک بینی‌اش قرمز شده است، با…
اشراف متواضع!
اشراف متواضع! - افرادی هستند که در دروس زندگی میکنند اما ماشین زیر پایشان پراید است. افرادی که چند ده میلیون از جوجه‌مایه‌دارهای پدرریشو میگیرند که خوب تربیتشان کنند برای مدیر شدن در جمهوری اسلامی و بعد چند هفته در سال هم آنها را می‌برند اردوی جهادی تا از نزدیک ببینند فردا که به لطف جیب پدر در کنکور ترکاندند و مدرک معتبر گرفتند و مدیر شدند قرار است به چه بدبختهای مستضعفی که بخاطر پول نداشتن در آموزش و پرورش رایگان…
چالش جدید با نام «نوه آیت‌ا... یزدی»!
چالش جدید با نام «نوه آیت‌ا... یزدی»! - روز پنجشنبه تصویری در فضای مجازی منتشر شد که قابل تامل بود. زهرا تخشید نوه آیت‌ا... یزدی است که با انتشار تصویری که از دانشگاهش در نیویورک منتشر کرده بود، نوشت: «عکسی که دیروز عصر از دانشگاهم گرفتم با چراغ‌های همیشه روشنش».
روایت تجاوز عجیب به بازیگر لبنانی سریال «حوالی پاییز»
روایت تجاوز عجیب به بازیگر لبنانی سریال «حوالی پاییز» - ماجرای تجاوز به آن ماری سلامه، بازیگر زن عرب سریال تلویزیونی صدا و سیمای ایران.
عکس | همسر جدید نماینده سابق اردبیل در آمریکا
عکس | همسر جدید نماینده سابق اردبیل در آمریکا - «نورالدین پیرموذن» نماینده سابق اردبیل در مجلس شورای اسلامی که سالهاست در آمریکا زندگی می‌کند چند عکس از خود و همسر جدیدش را در اینستاگرام منتشر کرده است.