به گزارش برنا، بازار اجاره مسکن ایران سال ۱۴۰۵ را در شرایطی آغاز کرد که بحران استطاعتپذیری مسکن از سالهای قبل به ارث رسیده بود. اما در فاصله فروردین تا مرداد، عوامل جدیدی به این بحران اضافه شد و بازار را وارد مرحلهای متفاوت کرد.
در ابتدای سال، بسیاری از مستأجران هنوز با قراردادهای سال قبل در بازار حضور داشتند و همین مسئله باعث شد شدت افزایش قیمت برای همه خانوارها یکسان نباشد. اما با نزدیک شدن به فصل جابهجایی و ورود قراردادهای جدید به بازار، فاصله میان قیمت قراردادهای قدیمی و نرخهای پیشنهادی جدید بیشتر شد.
این روند در اردیبهشت و خرداد پررنگتر شد و در تیر و مرداد، همزمان با اوج تقاضای فصلی، فشار بیشتری بر خانوارهایی وارد کرد که مجبور به تمدید قرارداد یا جابهجایی بودند.
فروردین، بازار آرام اما مستأجران نگران
فروردین معمولاً ماه کمتحرکتری برای بازار اجاره است. تعطیلات نوروز و کاهش موقت معاملات باعث میشود بخش قابل توجهی از تغییرات قیمتی با تأخیر خود را نشان دهد. اما در فروردین ۱۴۰۵، مسئله اصلی بازار بیشتر «انتظار» بود تا کاهش قیمت.
مستأجران میدانستند که با آغاز فصل جابهجایی، مالکان قراردادهای جدید را با شرایط متفاوتی پیشنهاد خواهند کرد. در طرف مقابل، مالکان نیز با توجه به تورم و کاهش ارزش ریال، تمایل کمتری برای تثبیت بلندمدت اجاره داشتند.بنابراین بازار در ظاهر آرام بود، اما فشار قیمتی به ماههای بعد منتقل شد.
اردیبهشت، فاصله قراردادهای قدیم و جدید بیشتر شد
در اردیبهشت، بازار به تدریج وارد فاز فعالتری شد. تقاضا برای اجاره افزایش یافت و مستأجرانی که قصد جابهجایی داشتند، با قیمتهای جدید روبهرو شدند.
در این مرحله یک تفاوت مهم آشکار شد: قیمت مسکن برای خریدار بالا بود و همین موضوع تقاضا را در بازار اجاره نگه داشت.
خانواری که توان خرید خانه نداشت، ناچار بود برای اجاره وارد بازار شود. بنابراین رکود خرید مسکن نهتنها موجب کاهش تقاضای اجاره نشد، بلکه بخشی از تقاضای بالقوه خرید را به بازار اجاره منتقل کرد.
گزارشهای خارجی نیز در همین دوره از فشار شدید قیمت مسکن و اجاره بر خانوارهای تهرانی خبر میدادند؛ در یک نمونه، اجاره یک واحد قدیمی در تهران در زمان تمدید قرارداد به شکل محسوسی افزایش یافته بود.
خرداد، …
