همشهری آنلاین- راحله عبدالحسینی: سیوسهپل اصفهان، بند امیر فارس، بند شادروان خوزستان و مجموعه سازههای آبی سیراف بوشهر؛ چهار میراث تاریخی این سرزمین در فهرست جهانی سازههای تاریخی آبیاری و زهکشی کمیسیون بینالمللی آبیاری و زهکشی (WHIS) قرار گرفتند. ثبت این ۴ سازه بار دیگر توجهها را به سابقه چند هزار ساله دانش مدیریت آب در ایران جلب کرده و نشان میدهد که چطور قناتهای چند هزارساله، بندها، آبانبارها و پلبندهای تاریخی راهکارهایی برای سازگاری با اقلیم گرم و خشک ایران بودهاند. ۱۶ سازه آبی در فهرست جهانی
ثبت جهانی چهار سازه آبی در فهرست جهانی، جلوهای از قدمت چند هزارساله دانش مهندسی و مدیریت آب در سرزمین کهن ایران را به رخ جهانیان میکشد. پژوهشگر علوم و مهندسی آب و عضو بخش جوان کمیته ملی آبیاری و زهکشی درباره دلیل انتخاب این ۴ سازه و ویژگی منحصر به فرد آنها به همشهری آنلاین میگوید: «یکی از معیارها برای قرار گرفتن آثار در فهرست WHIS، این است که سازه حداقل صد ساله باشد و با مدیریت آب و آبیاری کشاورزی ارتباط داشته باشد.»
محمد حسنلی با بیان اینکه بیش از ۲ هزار اثر تاریخی واجد ویژگیهای مرتبط با مدیریت و بهرهبرداری از آب در ایران شناسایی شده، اما هر سال فقط چهار اثر امکان معرفی به WHIS را دارد، میافزاید: «تاکنون ۱۲ اثر از ایران شامل مجموعه عباسآباد بهشهر، قنات بلده، سد تاریخی فریمان، قنات فضلعلیخان، سد کریت، قنات مون، آبراهه ناصری، پل قلعه حاتم، قنات قاسمآباد، سازههای آبی شوشتر، گرداب سنگی و قنات زارچ در فهرست سازههای تاریخی آبیاری جهان معرفی شدهاند.» آشنایی مختصر با سازههای آبی شاخص
محمد حسنلی با اشاره به اینکه سازههای آبی سیراف به دوره ساسانی تعلق دارد، میافزاید: «در ابتدا محققان تصور میکردند برخی از این سازهها قبر هستند، اما پس از وقوع زلزله بزرگ در بندر سیراف، مشخص شد که این سازهها در اصل برای جمعآوری آب ساخته شدهاند. سیراف یکی از گزینههای ثبت در یونسکو است و در آن، علاوه بر سازههای مربوط به ذخیره، انتقال و بهدستآوردن آب، مجموعهای از سازهها از جمله سیلبندها، سدهای مخزنی و آبانبارها وجود دارد.» سازه آبی سیراف- استان بوشهر
به گفته او، بند امیر در استان فارس بر رودخانه کر، سازهای با …
![[کامران نرجه] ذینفعان تأمین اجتماعی صبور باشند](/news/u/2026-08-23/ettelaat-n4nc3.jpg)
