«یلدا» در تنگنای اقتصادی؛ وقتی دخل و خرج همخوانی ندارد

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها - سکینه اسمی: در آذربایجان غربی شب یلدا «چیلله گئجه‌سی» در سال‌های نه چندان دور به رسم دیرین ایرانیان یک جشن و دورهمی و فرصت ارزشمندی بود تا سردترین و طولانی‌ترین شب سال را با گرمای محبت پیوند زده و با برگزاری جشن و آیین‌هایی این شب را پشت سر گذارند.

اما در سال‌های اخیر به خصوص امسال گرانی‌های سرسام آور کالاهای اساسی و اقلام مورد نیاز مردم در مهمانی‌های شب یلدا در کشور به خصوص آذربایجان غربی این جشن سنتی را تبدیل به دلشوره و دل نگرانی برای مردم تبدیل کرده است.

به اعتقاد مردم آذربایجان غربی خوردن هندوانه یا به زبان مردم منطقه «چیلله قارپیزی» موجب می‌شود سوز و سرما بر آنها تأثیری نداشته و سرمای زمستان را حس نکنند اما امسال با حضور میدانی در بازار به راحتی مقایسه قیمت‌ها نشان می‌دهد بسیاری از مردم ارومیه و استان توان خرید همین میوه را هم ندارند.

حلوای هویج و گردو که به همراه آجیل پای ثابت سفره‌های جشن یلدایی مردم ارومیه و منطقه هم امروز برای خیلی از خانواده‌ها به کالاهای دست نیافتنی تبدیل شده و خیلی از خانواده به جای خوشحالی از برگزاری یک جشن و دورهمی سنتی دلشوره و دل نگرانی از رسیدن چنین جشنی را دارند چرا که مجبور هستند بین تأمین نیازهای اولیه و آئین‌های کهن یکی را انتخاب کنند.

وقتی گرانی سکوت را جایگزین خنده بر جشن‌های یلدایی کرده است

امسال نگاهی کوتاه و میدانی به بازارهای شهر ارومیه نشان می‌دهد دیگر خبری از هیاهوی خریدهای شب یلدایی نیست و روزگاری مردم برای خرید حلوای گردو و هویج از هفته‌ها قبل سفارش می‌دادند و چند روز مانده به جشن جلوی مغازه‌ها صف می‌کشیدند امروز فقط به جز تعداد اندکی خیلی از مردم به نگاه پشت ویترین مغازه‌ها مجبور شدند بسنده کنند.

اما برگزاری شب یلدا برای یک خانواده ارومیه‌ای چهار نفره چقدر هزینه در پی دارد؟ برای پاسخ این سوال سری به بازار آجیل، میوه و شیرینی در سطح شهر ارومیه می زنیم.

در کوچه و بازار، حرف مشترک مردم یکی است؛ «قدرت خرید نداریم». پدرانی که دست خالی از بازار برمی‌گردند، مادرانی که با حساب و کتاب‌های تلخ، سفره یلدا را کوچک‌تر می‌کنند و کودکانی که امسال طعم یلدای پررنگ گذشته را کمتر حس می‌کنند سکوت این شب، بلندتر از خنده‌ها شده است.

برای سبد یلدایی یک خانواده چهار نفره در ارومیه با اقلامی شامل آجیل، سه قلم میوه (انار، پرتقال و هندوانه)، حلوای گردو و هویج به همراه به همراه شیرینی تر، در سبد اقتصادی بالای سه تا چهار میلیون تومان بودجه نیاز است.

کسبه هم دل خوشی ندارند؛ شاید خیابان‌ها و مغازه‌ها شلوغ است اما فروش نه، نگاه‌ها می‌چرخد، دست‌ها اما بسته می‌ماند گرانی، هم خریدار و هم فروشنده را خسته کرده است.

سراغ یکی از نقل فروشی‌های معروف ارومیه می‌رویم، قاسمی می‌گوید، سال‌های گذشته از هفته‌ها قبل خیلی از مردم برای خرید حلوای گردو و هویج و نقل سفارش می‌دادند و در روزهای منتهی به شب یلدا جلوی مغازه صف‌های طولانی بود، اما در سال‌های اخیر به خصوص امسال خبری از صف و سفارش‌ها نیست.

کنترل و نظارت بازار روزهای اخیر در شب یلدا کم شده است

نوبخت از آجیل فروشی‌های شهر ارومیه هم می‌گوید، در سال‌های اخیر گرانی بود اما امسال گرانی‌ها خیلی سنگین شده و مردم از روی ناچاری با سیلی صورت خود را سرخ نگه داشته‌اند، امروز دیگر خبری از خریدهای کیلویی نیست و خیلی از مردم توان خرید آجیل ندارند.

حسین علیزاده یکی از شهروندان ارومیه که برای خرید آجیل به یکی از مغازه‌های آجیل فروشی مراجعه کرده در گفتگو با خبرنگار مهر می‌گوید: چندی پیش همین آجیل با قیمت خیلی مناسب‌تر خریده‌ام اما با نزدیک‌شدن به شب یلدا قیمت‌ها از چند روز گذشته خیلی فرق کرده است در حالی که به دلیل بالا بودن قیمت‌ها همه توانایی خرید ندارند عده‌ای با هر مشقتی هست صورت خود را سرخ نگاه داشته و حفظ آبرو می‌کنند.

وی با بیان اینکه به دلیل داشتن مهمان و اصرار فرزندان خود برای خرید آجیل مراجعه کرده است ادامه داد: الان به دلیل شرایط اقتصادی مردم زمان و فرصت مناسبی برای دور هم بودن وصله ارحام ندارند و شب یلدا و مناسبت‌های اینچنینی تنها بهانه مردم برای فراموش کردن مشکلات معیشتی زندگی است اما گرانی این فرصت کوتاه را هم از مردم گرفته است.

قیمت‌ها با حرف مسئولان و نظارت‌ها کنترل نمی‌شود

غلامی از بازنشستگان ارومیه هم با بیان اینکه هزینه شب یلدا به صورت کاملاً ساده بدون مهمان برای یک خانواده چهار نفره الان با نصف حقوق یک ماه کارگر برابری می‌کند گفت: مسئولان در طول روزهای گذشته از طریق صدا و سیما خبر از کنترل قیمت و نظارت و کاهش قیمت می‌دهند اما در واقعیت مردم کاملاً با افزایش قیمت مواجه هستند.

سمیه قلیلو از دیگر شهروندانی که در بازار میوه به دنبال خرید میوه شب عید است نیز به خبرنگار مهر گفت: الان چندساعتی است به همراه همسرم برای خرید میوه شب یلدا به بازار آمده‌ایم اما هنوز موفق به خرید میوه با کیفیت و قیمت مناسب نشده‌ایم قیمت‌ها طی چند روز تفاوت خیلی زیادی کرده و کیفیت‌ها متأسفانه خیلی پایین است اگر میوه با کیفیت بخواهیم باید قیمت دو برابری پرداخت کنیم.

وی با گلایه از بی توجهی مسئولان به بازار شب یلدا ادامه داد: شب یلدا نباشد سایر شب‌ها نیز خانواده ناچار به خرید میوه به دلیل داشتن فرزند و مهمان هستند، قشر متوسط و ضعیف جامعه مگر چه گناهی کردند قادر به برگزاری یک جشن ساده نیز نیستند. هر سال سفره‌های شب یلدا، عید و مناسبت‌های اینچنینی کوچک‌تر از سال‌های قبل می‌شود.

هر چند مسئولان طی روزهای گذشته از تشدید نظارت بر بازار و کاهش قیمت‌های آجیل و میوه خبر بدهند اما بازار بر مدار حرف‌های مسئولان نمی چرخد و قیمت‌ها خودسرانه از سوی برخی فرصت طلبان و سودجویان اداره می‌شود.

استاندار آذربایجان غربی امسال به صورت میدانی برای بررسی وضعیت بازار شب یلدا در سطح شهر حضور پیدا کرد و با بیان اینکه همه دستگاه‌ها باید در قبال شرایط موجود مسئولیت‌پذیر باشند، افزود: با توجه به آئین شب یلدا، تأمین به‌موقع نیاز مردم ضروری بوده و باید شرایطی فراهم شود تا شهروندان بدون مشکل بتوانند اقلام مورد نیاز خود را تهیه کنند.

رضا رحمانی همچنین با بیان اینکه برخی از شهروندان توان خرید کافی ندارند، اضافه کرد: مدیریت صحیح بازار می‌تواند نقش مؤثری در حمایت از این اقشار داشته باشد.

تشدید نظارت‌ها بر بازار برای تنظیم بازار در شب یلدا

مدیرکل تعزیرات حکومتی آذربایجان غربی با بیان اینکه اجرای طرح نظارتی شب یلدا تا سوم دی ماه سال جاری در استان در حال اجراست، گفت: با توجه به شب یلدا و افزایش تقاضای شهروندان برای خرید اقلامی مانند آجیل، شیرینی، میوه، حبوبات، گوشت، قند و شکر، طرح ویژه نظارت بر بازار شب یلدا در استان اجرا می‌شود.

حسین نجف زاده با بیان اینکه هدف اصلی این برنامه را کنترل هدفمند بازار، جلوگیری از تخلفات، حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان و پیشگیری از هرگونه افزایش خودسرانه قیمت عنوان کرد.

مدیرکل تعزیرات حکومتی آذربایجان‌غربی گفت: در چارچوب این طرح، تیم‌های گشت مشترک با همکاری دستگاه‌های نظارتی تشکیل شده و از اصناف بازرسی‌های میدانی انجام می‌شود. برخورد سریع و قاطع با تخلفاتی مانند گران فروشی و احتکار نیز در دستور کار قرار دارد.

وی تأکید کرد: در صورتی که برخی واحدها بر تکرار تخلف اصرار داشته باشند، اقدامات تنبیهی شدیدتر شامل پلمب، نصب پارچه هشدار و جریمه‌های بازدارنده اعمال می‌شود. همچنین از شهروندان می‌توانند برای مشارکت در اجرای بهتر این طرح، در صورت مشاهده تخلف، موضوع را از طریق سامانه ۱۳۵ گزارش کنند.

قیمت میوه شب یلدا در ارومیه ۵۰ درصد افزایش دارد

رئیس اتحادیه میوه و تره‌بار شهرداری ارومیه در خصوص تأمین میوه شب یلدا در ارومیه با بیان اینکه کمبودی در تأمین میوه شب یلدا وجود ندارد اما قیمت‌ها ۵۰ درصد افزایش یافته است، گفت: کمبودی در تأمین میوه وجود ندارد و میوه شب یلدا به میزان کافی و حتی بیش از نیاز بازار توزیع شده است.

یحیی آرنگ پور در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه به دلیل بالا بودن قیمت‌ها امسال میزان تقاضا برای خرید میوه به خصوص در شب یلدا کاهش یافته است، افزود: قیمت هندوانه نسبت به سال گذشته بین ۳۰ تا ۴۰ درصد افزایش داشته و برای تأمین نیاز بازار، هندوانه از جنوب کشور وارد شده است.

وی با بیان اینکه در حال حاضر قیمت هر کیلوگرم هندوانه درجه یک بین ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان و هندوانه درجه دو بین ۱۵ تا ۲۰ هزار تومان در بازار به فروش می‌رسد، ادامه داد: قیمت انار معمولی در بازار بین ۸۰ تا ۱۲۰ هزار تومان و انار درجه یک نیز بین ۱۷۰ تا ۲۲۰ هزار تومان است همچنین پرتقال درجه ۲ با قیمت ۳۸ تا ۴۸ هزار تومان و پرتقال درجه یک با قیمت ۵۵ تا ۶۵ هزار تومان به فروش می‌رسد.

آرنگ پور درباره وضعیت سیب استان نیز گفت: محصول سیب ارومیه به میزان مورد نیاز شب یلدا و شب عید در سردخانه‌های استان ذخیره شده و هم‌اکنون هر کیلوگرم سیب با قیمت ۶۰ تا ۸۰ هزار تومان در بازار عرضه می‌شود.

رئیس اتحادیه فروشندگان آجیل و خشکبار آذربایجان‌غربی هم با بیان اینکه قیمت آجیل و خشکبار نسبت به مدت مشابه سال گذشته بین ۴۰ تا ۸۰ درصد افزایش یافته است، گفت: با توجه به شرایط اقتصادی و افزایش قیمت‌ها، قدرت خرید مردم نسبت به گذشته به حدود یک‌سوم کاهش یافته است.

۵۰۰ تن توزیع گوشت مرغ منجمد در آذربایجان‌غربی توزیع می‌شود

مدیرکل پشتیبانی امور دام آذربایجان‌غربی از آغاز تأمین و توزیع گوشت مرغ منجمد در سطح استان با هدف تنظیم بازار و پاسخ‌گویی به نیاز شهروندان خبر داد و گفت: بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، ۵۰۰ تن گوشت مرغ منجمد طی هفته جاری در مناطق شهری و روستایی استان و با همکاری فروشگاه‌های زنجیره‌ای و تعاونی‌ها توزیع می‌شود.

مصطفی زاهد در این زمینه افزود: با توجه به افزایش تقاضا در روزهای منتهی به شب یلدا، تمهیدات لازم برای توزیع منظم و به‌موقع مرغ منجمد اندیشیده شده و از روز گذشته روزانه حدود ۵۰ تن از این محصول در بازار و مراکز عمده‌فروشی عرضه می‌شود.

مدیرکل پشتیبانی امور دام استان با بیان اینکه این طرح با همکاری دستگاه‌های مرتبط در حال اجراست، اظهار کرد: نظارت دقیق بر روند توزیع در دستور کار قرار دارد تا محصول با قیمت مصوب و به‌صورت عادلانه در اختیار مصرف‌کنندگان قرار گیرد.

زاهد اضافه کرد: با هماهنگی‌های انجام شده با تعاون روستایی استان مرغ منجمد طرح تنظیم بازار با قیمت کیلویی یک میلیون و ۲۰۰ هزار ریال در روستا بازارهای اتحادیه شرکت‌های تعاونی روستایی و شرکت‌های تعاونی روستایی شهید اکبری و امامزاده شهرستان ارومیه در حال توزیع است.

وی ادامه داد: بر اساس مصوبات ستاد تنظیم بازار استان و تاکید استاندار آذربایجان‌غربی توزیع مرغ منجمد توسط شبکه تعاون روستایی، به منظور تنظیم بازار و جلوگیری از افزایش بی رویه قیمت‌ها و تأمین مایحتاج ضروری مردم همچنان ادامه دارد و هیچ کمبودی در تأمین گوشت مرغ در استان وجود ندارد.

شب یلدا از راه رسید و گرانی این آئین کهن ایرانیان را تبدیل به مهمانی لوکس کرده و حسرت یک دورهمی خانوادگی را بر دل خیلی از مردم به جا گذاشت مردم فقط از مسئولان می‌خوانند با کنترل و نظارت این روزهای سخت گرانی را برای آنها کمی قابل تحمل کنند.