مغالطه این‌همانی انگاری دیپلماسی با تسلیم

آترین اسکندری،دانشجوی دکترای مطالعات ایران دانشگاه تهران: در چند روز اخیر، رئیس قوه مقننه، به عنوان رئیس هیأت مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی ایران، اظهار کرده بود که «ما معتقدیم دوگانه جنگ یا مذاکره واقعی نیست.»

اهمیت موضوع مورد اشاره محمدباقر قالیباف، اقتضا دارد که ابعاد دیگری از خوانش‌های موجود از جنگ و مذاکره بررسی و به آنها پرداخته شود.

یکی از مغالطه‌های رایج در فضای سیاسی و رسانه‌ای، که مع‌الاسف از سوی برخی تریبون‌داران نیز به آن دامن زده می‌شود و در ادامه برخی دیگر سعی در برسازی این انگاره به عنوان انگاره غالب دارند، مترادف‌ گرفتن هرگونه کنش دیپلماتیک با «تسلیم» است. در این روایت برساختی، نفس هر کنش، به شمول کنش‌های دیپلماتیک، بدون توجه به هدف، زمان و زمینه، به‌ مثابه عقب‌نشینی و تنازل از اصول اساسی انقلاب و نظام به تصویر کشیده می‌شود.

ماحصل چنین نگرشی آن است که هر ابتکار دیپلماتیک، پیش از آنکه امکان طرح، ارزیابی و آزموده‌ شدن پیدا کند، با برچسب‌‌هایی مانند سازش، وادادگی یا تسلیم از میدان کنش‌ها و تعاطی‌های فکری سیاست داخلی و سپس از روی میز حکمران حذف می‌شود. در این نوع خوانش از ماجرا، طریقیت مذاکره و کنش دیپلماتیک، کم‌کم استحاله می‌شود و نفس مذاکره موضوعیت پیدا می‌کند. به مرور هم موضوع ساخته شده (یعنی نفی مذاکره و هر کنش دیپلماتیک) به عنوان یک عنصر هویتی تعریف می‌شود که براساس این «تعریف هویتی»، انجام مذاکره، مساوی با از دست‌ دادن «هویت» معنا خواهد شد. …