سخنرانی روبیو در آتن؛ رتوریک وحدت تمدنی در سایه شکاف فرا آتلانتیکی

سخنرانی مارکو روبیو در آتن را باید تلاشی برای بازتعریف اتحاد فراآتلانتیکی در شرایط شکاف فزاینده آمریکا و اروپا دانست. تأکید بر میراث تمدنی مشترک، ضمن حفظ ایده وحدت غرب، به تغییر مناسبات و افزایش مسئولیت متحدان اروپایی مشروعیت می‌بخشد؛ اما تداوم همکاری، بیش از هویت مشترک، به هم‌سویی منافع و توافق‌های راهبردی وابسته است. سخنرانی مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، در آتن واکنش‌های زیادی در روزهای اخیر برانگیخت؛ واکنش‌هایی که در فضای ایرانی عمدتاً بر ارجاعات تاریخی او، به‌ویژه اشاره به خشایارشا و تقابل تاریخی ایران و یونان، متمرکز بوده‌اند. اما برای فهم معنای سیاسی این سخنرانی، باید از فروکاستن کل بحث به سطح بحث‌های تاریخی، تمدنی و هویتی فراتر رفت. روبیو از میراث مشترک یونان و غرب گفت و آمریکا و اروپا را به احیای روح تمدن غرب فراخواند. این ارجاع تاریخی در شرایطی صورت می‌گیرد که مبانی سیاسی و راهبردی اتحاد فرا آتلانتیکی بیش از گذشته با اختلاف روبه‌رو است. شاید اهمیت سخنرانی او دقیقاً در همین تناقض باشد: تلاش برای حفظ ایده یک غرب متحد، هم‌زمان با بازتعریف شرایطی که این اتحاد بر اساس آن عمل خواهد کرد. …