بحران قریب‌الوقوع مس؛ فلزی که آینده اقتصاد جهان به آن وابسته است

هدایت الکتریکی بالای مس، این فلز را به یکی از مواد اساسی در بخش انرژی تبدیل کرده است. از پنل‌های خورشیدی و خودروهای برقی گرفته تا تجهیزات مراکز داده هوش مصنوعی و زیرساخت‌های تأمین برق، کاربردهای مس گسترده است. تجهیزات نظامی پیشرفته نیز به این فلز وابستگی دارند؛ موضوعی که با افزایش تلاش دولت‌ها برای تقویت توان نظامی خود در شرایط بی‌ثباتی ژئوپلیتیکی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

در چنین شرایطی، تقاضای جهانی مس در مسیر افزایش چشمگیر قرار دارد، اما ظرفیت عرضه با این روند هماهنگ نیست. گزارش جدید بلومبرگ‌ان‌ای‌اف هشدار می‌دهد که بازار جهانی مس از سال ۲۰۲۸ با کمبودی گسترده و بلندمدت مواجه خواهد شد. بر اساس این گزارش، عرضه پیش‌بینی‌شده در سال ۲۰۳۵ حدود ۸ درصد کمتر از تقاضا خواهد بود و این شکاف تا سال ۲۰۵۰ به ۴۴ درصد می‌رسد.

جاناتان پرایس، مدیرعامل شرکت معدنی تک (Teck)، حتی برآورد بدبینانه‌تری ارائه کرده و پیش‌بینی کرده است که کمبود عرضه مس در سال ۲۰۳۵ به حدود ۳۰ درصد برسد. تفاوت این برآوردها نشان‌دهنده عدم قطعیت درباره اندازه دقیق شکاف آینده است، اما هر دو چشم‌انداز از وجود ناهماهنگی جدی میان رشد تقاضا و ظرفیت تولید حکایت دارند. چرا تولید مس با تقاضا هماهنگ نمی‌شود؟

یکی از مهم‌ترین موانع افزایش عرضه مس، زمان‌بر بودن توسعه معادن جدید است. برخلاف بسیاری از فعالیت‌های صنعتی که می‌توان ظرفیت تولید آن‌ها را در مدت کوتاهی افزایش داد، راه‌اندازی یک معدن جدید به سال‌ها اکتشاف، دریافت مجوز و سرمایه‌گذاری نیاز دارد. به طور مشخص، ساخت یک مرکز داده ممکن است تنها شش ماه طول بکشد، درحالی‌که کشف ذخیره معدنی، دریافت مجوزهای لازم و احداث یک معدن جدید می‌تواند ۱۵ سال زمان ببرد. بنابراین، حتی اگر افزایش تقاضا برای مس از هم‌اکنون کاملاً قابل پیش‌بینی باشد، صنعت معدن نمی‌تواند به‌سرعت ظرفیت تولید را با آن تطبیق دهد. …