بازار
کردستان عراق که امروز «اقلیم کردستان» در آن کشور خوانده میشود، در جوار مرزهای ایران در شرق، ترکیه در شمال و سوریه در شمال غربی، با جوامع دیگری از کردها، مرز مشترک دارد. اما تفاوت عمده آنان در آن است که به وحدت سیاسی عراق بعد از سقوط صدام و حزب بعث، پشت کردند و با حفظ سلاح‌ها و نیروهای مسلح خود به نام پیشمرگه‌ها، یک همه‌پرسی جداگانه برگزار نمودند.
به این ترتیب، نوعی اقلیم خودمختار ـ و نه کشور مستقل ـ در این خطه حساس مستقر شد که به جای بهره‌گیری از مزایای دولت مرکزی در امنیت و اقتصاد و همبستگی ملی و برابری شهروندی، تنها ماند و به ناچار گروه‌های تروریستی یا مزدوران و جاسوسان اسرائیلی و عوامل و ماموران آمریکایی و برخی کشورهای فرامنطقه‌ای در آن نفوذ و بروبیایی پیدا کردند.
البته نه دولت عراق و نه هیچ کشور مستقل دیگری اقلیم و رفراندوم خودخواندگی آن را به رسمیت نشناخت ولی این موضوع بیش از همه، موجب آزردگی مردم عرب‌زبان سراسر عراق در شرق و مرکز و در جنوب، اعم از سنی و شیعه شد. فدرالیزم ادعایی تئوریسین‌های اقلیم، اما موجب واکنش ایران نشد و رهبران سیاسی ایران، محترمانه و بر اساس اصل مودت و تشریک مساعی، آرامش مرزی و روابط دیرینه را با رهبران برجسته آن سامان حفظ کردند. به ویژه مسعودبارزانی و جلال طالبانی (مام جلال) که تعلق خود به ایران و فرهنگ آن افکار نمی‌کردند و بلکه ابراز هم می‌کردند.
به هر حال لازم به یادآوری است که از دیرباز، یعنی زمانی که سلف صدام، حسن البکر، کردستان را مورد تعدی و آزار قرارداد و برخی طوایف را به کوچ اجباری واداشت، ایران پذیرای آنها بود. …
