کارنامه دیپلمات‌ های تاجر در منطقه

به گزارش خبرنگار سیاسی رکنا،  در دهه‌های گذشته، دیپلماسی معمولاً با هدف برقراری ثبات و پیشبرد منافع ملی کشورها پیش می‌رفت؛ اما در دوران اخیر، شاهد ظهور نسل جدیدی از «دیپلمات-تاجر» هستیم. افرادی که نه با منطق صلح، بلکه با منطق سود و زیان در معادلات پیچیده سیاسی جهان حضور دارند. در این میان، نام دو نفر، استیون ویتکاف و جارد کوشنر، بیش از هر کسی با این رویکرد گره خورده است، کسانی که در میانه شعله‌های جنگ، به دنبال بستن قراردادهای تجاری و ایجاد مسیرهایی برای منافع شخصی و گروه‌های محدود خود هستند.  کوشنر؛ معمار «توافقات ابراهیم» یا معامله‌گر منطقه؟

جارد کوشنر، داماد پرزیدنت ترامپ، با وجود نداشتن سابقه دیپلماتیک، به یکی از تصمیم‌گیران اصلی در پرونده‌های حساس خاورمیانه تبدیل شد. نگاه منتقدان به «توافقات ابراهیم» متفاوت است. در حالی که واشینگتن آن را گامی برای تغییر ساختار امنیتی منطقه معرفی کرد، تحلیل‌های عمیق‌تر نشان می‌دهد که این توافقات بیشتر شبیه به یک «بسته تجاری» بود تا یک توافق سیاسی پایدار.

کوشنر در طول فعالیت خود، تمرکز خود را از حل ریشه‌ای منازعات (مانند مسئله فلسطین) به سمت ایجاد شبکه‌های اقتصادی بین کشورهای عربی و اسرائیل معطوف کرد. این رویکرد، صلح را نه به عنوان یک حق انسانی یا سیاسی، بلکه به عنوان یک «فرصت سرمایه‌گذاری» بازتعریف کرد. هدف او نه ایجاد ثبات در منطقه، بلکه باز کردن مسیرهای جدید برای جریان سرمایه و ایجاد پیوند‌های اقتصادی بود که مستقیماً با مدل‌های تجاری خانواده خود و متحدان مالی‌شان همسو بود.  ویتکاف؛ بازگشت «سیاست‌مدار با رویکرد بازرگانی»

استیون ویتکاف نیز با الگویی مشابه، در کانون تصمیم‌گیری‌های استراتژیک قرار دارد. او که پیشینه قدرتمندی در دنیای بازرگانی و مدیریت بحران‌های اقتصادی دارد، نگاهی کاملاً ابزاری به سیاست خارجی دارد. برای ویتکاف، یک بحران سیاسی یا یک جنگ منطقه‌ای، تنها یک «متغیر» در معادله است که باید با دقت محاسبه شود تا از آسیب به زنجیره‌های سود جلوگیری شود. …