بازار
یکی از مشهورترین پرتره‌های ناپلئون که در سال ۱۸۱۲ تکمیل شد، او را در حالتی نسبتاً عجیب به تصویر می‌کشد. ناپلئون با یونیفورمی رسمی، در حالی که در اتاق مطالعه‌اش ایستاده، کمی قوز کرده است؛ اما این جایگاه دست راست اوست که از نظر برخی بینندگان، حالتی خاص و متفاوت دارد.
دست ناپلئون داخل یونیفورمش قرار گرفته است؛ نه دقیقاً در جیب، بلکه از میان دکمه‌های لباس که برای جا گرفتن هر پنج انگشت باز گذاشته شده‌اند. این حالت کمی این تصور را ایجاد می‌کند که او می‌خواهد ساعت جیبی یا تپانچه‌ای از لباسش بیرون بیاورد. به هر حال، امروزه به‌ندرت می‌توان کسی را در چنین حالتی دید. ناپلئون در سال ۱۸۱۲.
منبع تصویر: ژاک-لویی داوید، ویکی‌مدیا کامنز
هرچه بیشتر به این تصویر نگاه کنید، عجیب‌تر به نظر می‌رسد. نکته جالب این‌جاست که این نخستین یا تنها باری نبود که ناپلئون بناپارت با چنین حالتی مقابل نقاش قرار می‌گرفت؛ این ژست تقریباً به یکی از ویژگی‌های شاخص او تبدیل شده بود.
ناپلئون مخترع این ژست نبود
ژست «دست در جلیقه» ابتکار ناپلئون نبود. این حالت در آن دوران بسیار رایج بود و به‌ویژه در پرتره‌های اعضای خاندان‌های سلطنتی و اشراف‌زادگان دیده می‌شد.
در میان مشهورترین پرتره‌های تاریخ هنر نیز آثاری وجود دارند که در آن‌ها مردان یک دست خود را داخل پیراهن، جلیقه یا کت‌شان قرار داده‌اند. ازجمله نمونه‌های قابل‌توجه می‌توان به این موارد اشاره کرد: جورج واشینگتن در حالتی موسوم به «دست در جلیقه».
منبع تصویر: چارلز ویلسون پیل، ویکی‌مدیا کامنز
این ژست فقط در نقاشی‌های قدیمی رایج نبود؛ بعدها به دوران نخستین عکاسی سیاه‌وسفید نیز راه پیدا کرد.
در تصویر زیر، کارل مارکس، فیلسوف آلمانی، را در سال ۱۸۷۵ می‌بینیم که دست راست خود را به همان شیوه داخل لباسش قرار داده است. کارل مارکس در حال ژست گرفتن برای عکاسی، سال ۱۸۷۵.
منبع تصویر: جان جَبِز ادوین مِیال، ویکی‌مدیا کامنز
پس چرا همه این‌طور ژست می‌گرفتند؟
علت این کار چه بود؟ چرا مردان دست خود را داخل لباس‌شان قرار می‌دادند؟ پاسخ ساده است: این ژست نشانه‌ای از وقار، متانت و جایگاه اجتماعی بالا به شمار می‌رفت.
احتمالاً ریشه این ژست به یونان باستان بازمی‌گردد. …
