بازار
جلال دهقانی فیروز آبادی امروز دوشنبه (۴ آبان ماه) در همایش بین المللی ایران و نظم نوین جهانی با محوریت تحولات پس از جنگ با آمریکا و اسرائیل در دانشگاه حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران گفت: اعلام نظم نوین جهانی از زمان اعلام رسمی آن توسط بوش پدر کلید خورد و از آن زمان تاکنون تلاش‌ها برای یافتن جایگاهی مناسب در این نظم جریان داشته است. همچنین در اینکه نظم پیشین فروپاشیده تردیدی وجود ندارد و همه بر آن اتفاق‌نظر دارند.
ماهیت نظم پیشین و نظم در حال ظهور
استاد روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبایی برای فهم نظم در حال ظهور، بررسی ماهیت نظم پیشین و نظم جایگزین را ضروری دانست و افزود: نظم بین‌الملل به صور گوناگونی تعریف می‌شود؛ گاهی نظام بین‌الملل و نظم بین‌المللی مترادف گرفته می‌شوند یا بر اساس قطبیت و ساختار نظام تعریف می‌گردند. اما نظم بین‌الملل ابعاد دیگری نیز دارد؛ از جمله ترتیبات تکرارشونده، الگوهای رفتاری و قواعد حاکم بر روابط بین‌الملل که به معنای لغوی نظم نزدیک‌تر است. به نظر من، نظم، ترکیبی از همه این ابعاد است و باید دید ارکان، اضلاع و ابعاد آن چیست و کدام‌یک قرار است تغییر کند.
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی با طرح این پرسش که آیا تغییر نظم بین‌الملل به معنای تغییر کلی در همه ابعاد است یا تغییر جزئی، توضیح داد: ما با دو نوع تغییر مواجهیم؛ تغییر کلی و تغییر جزئی. اما واقعیت‌ها، فرایندها، نهاد‌ها و قواعد متفاوت هستند و آنچه امروزه بیشتر می‌بینیم، تغییر در ارکانی نظیر نهاد‌های موجود، شکل‌گیری نهاد‌های جدید و دگرگونی در قواعد حاکم بر نظام بین‌الملل همچون عدم مداخله، حاکمیت ملی و عدم توسل به زور است. به تعبیر خود غربی‌ها، مبنای قواعد و بنیان‌های نظم قاعده محور تغییر کرده است.
نظم آینده، نظامی پساآمریکایی و پساغربی است
این پژوهشگر روابط بین‌الملل با بیان اینکه نظم آینده، نظامی پساآمریکایی و پساغربی خواهد بود، تصریح کرد: این امر به معنای نابودی یا از بین رفتن غرب نیست و حتی به این معنا نیست که غرب یکی از مراکز قدرت نخواهد بود؛ چرا که اساساً نظام بین‌الملل مدرن، اروپامحور بوده است، اما این منطق در حال تغییر است. …
