بازار
صیانت از این سرمایه اجتماعی بیش از آنکه با دعوت به وحدت و تأکید بر ضرورت همبستگی محقق شود، نیازمند اقدام عملی همه کنشگران رسمی و غیررسمی با هدف تقویت بیش از پیش پیوند میان مردم و مسئولان است. به گونه‌ای که اخیراً هم مسعود پزشکیان رئیس‌جمهوری گفته است صیانت از این سرمایه اجتماعی، مسئولیتی مشترک برای همه ارکان حاکمیت است. یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌ها در حفظ و صیانت از انسجام ملی اعتماد عمومی است.
مردم با وجود همه تنگناهای معیشتی و مشکلات اقتصادی و حتی گلایه‌ها از برخی سیاست‌ها و عملکردها بارها نشان داده‌اند که حفظ ایران و دفاع از منافع ملی را در اولویت قرار می‌دهند. با این حال استمرار این همراهی مستلزم آن است که مطالبات آنان شنیده شود و مسئولان نیز در قبال تصمیم‌ها و عملکرد خود پاسخگو باشند. مؤلفه دیگر را می‌توان پذیرش تفاوت‌ها و تکثرها دانست. چرا که پایداری همبستگی در جامعه متکثر با همه تفاوت‌های سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و حتی نسلی مستلزم پذیرش تفاوت‌ها، تحکیم حقوق شهروندی و به‌رسمیت‌شناختن حق انتقاد است.
درادامه شاید سومین مؤلفه را بتوان فراهم‌کردن زمینه مشارکت برای همه شهروندان دانست که در تحکیم همبستگی ملی اهمیت دارد. بنابراین صیانت از انسجام ملی مسئولیتی مشترک است که از یک سو به درک متقابل و همراهی جامعه و از سوی دیگر به عملکرد مسئولانه، پاسخگویی و احترام عملی کنشگران رسمی وابسته است. محمدجواد حق شناس، منصور حقیقت‌پور و علیرضا خجسته‌پور در یادداشت‌هایی برای روزنامه ایران درباره الزامات دیگر حفظ سرمایه اجتماعی نوشته‌اند.
همبستگی ملی در سایه پذیرش تفاوت‌ها
محمدجواد حق‌شناس
عضو شورای مرکزی حزب اعتماد ملی …
