کمبود متخصص و پوشش ناکافی بیمه؛ دو مانع درمان اختلالات خواب در ایران

بررسی وضعیت پزشکی خواب در ایران نشان می‌دهد این رشته طی دو دهه گذشته با توسعه آموزش تخصصی، راه‌اندازی کلینیک‌های خواب و افزایش فعالیت‌های پژوهشی پیشرفت کرده است، اما کمبود نیروی متخصص، محدودیت ظرفیت مراکز درمانی و پوشش ناکافی بیمه برای برخی خدمات و تجهیزات، همچنان چالش‌هایی جدی در مسیر دسترسی بیماران به خدمات این حوزه ایجاد می‌کند.

این یافته‌ها در مقاله‌ای با عنوان «وضعیت جهانی پزشکی خواب: ایران» که در سال ۲۰۲۴ در مجله علمی “Journal of Clinical Sleep Medicine” منتشر شده، ارائه شده است. پژوهشگران دانشگاه‌های علوم پزشکی تهران و قزوین در این مطالعه، با بررسی برنامه‌های آموزشی، دستورالعمل‌های وزارت بهداشت، اطلاعات انجمن پزشکی خواب ایران و پژوهش‌های منتشرشده درباره اختلالات خواب، وضعیت این رشته را در کشور ارزیابی کرده‌اند.

بر اساس این بررسی، انجمن پزشکی خواب ایران در سال ۲۰۰۵ با هدف آموزش متخصصان، توسعه پژوهش‌ها و افزایش آگاهی عمومی درباره خواب و ریتم شبانه‌روزی تأسیس شد. این انجمن همچنین در همکاری با وزارت بهداشت، در تدوین استانداردهای آزمایش‌های خواب و فعالیت کلینیک‌های تخصصی نقش داشته است.

آموزش فلوشیپ پزشکی خواب در دانشگاه علوم پزشکی تهران از سال ۲۰۱۱ آغاز شد و پس از آن، دانشگاه‌های علوم پزشکی دیگری نیز به آموزش این رشته پرداختند. در حال حاضر، پزشکان دارای تخصص در هشت رشته بیهوشی، گوش‌وحلق‌وبینی، داخلی، مغز و اعصاب، طب کار، کودکان، روان‌پزشکی و بیماری‌های ریوی می‌توانند وارد مسیر آموزشی پزشکی خواب شوند. آموزش این رشته در دو حوزه پزشکی خواب بزرگسالان و پزشکی خواب کودکان دنبال می‌شود. همچنین آموزش تکنسین‌های خواب از سال ۲۰۱۲ در دانشگاه علوم پزشکی تهران آغاز شده است. …