آزمون استقلال یا تسلیم خاموش - دیپلماسی ایرانی

دیپلماسی ایرانی: دولت عراق به دستور نخست‌وزیر، گذرگاه مرزی الشیب در برابر چذابه خوزستان را مسدود کرده است. مقامات بغداد برای این اقدام بهانه فنی و امنیتی آورده‌اند. آن‌ها از یک سو کمبود زیرساخت فنی و لجستیکی و نبود تجهیزات پیشرفته بازرسی را مطرح می‌کنند. از سوی دیگر بر ضرورت جلوگیری از قاچاق مواد مخدر و پول تقلبی تأکید دارند. اما همین روایت رسمی تناقض درونی دارد. برخی ارکان اجرایی دولت این تعطیلی را موقت و ناشی از نقص سیستم‌های سونار می‌دانند. در مقابل نهادهای امنیتی آن را تا اطلاع ثانوی و در راستای بازنگری امنیتی توصیف می‌کنند. سخنگوی دولت عراق نیز بر ضرورت ارتقای فنی تأکید می‌کند. با این حال منابع محلی و سیاسی این بسته شدن را اقدامی سیاسی و امنیتی نه فنی می‌دانند. 

در لایه‌های پنهان تصمیم، ردپای فشار بازیگران خارجی به‌ویژه آمریکا دیده می‌شود. گزارش‌های دیپلماتیک نشان می‌دهد وزارت خزانه‌داری آمریکا در سفر اخیر نخست‌وزیر عراق به نیویورک انقباض مرزی و محدودسازی شریان‌های ارتباطی با ایران را خواستار شده است. واشینگتن فشار آورده تا بغداد حجم تبادلات و مبادی ورودی را به حداقل برساند. فرض راهبردی واشینگتن این است که مرزهای طولانی ایران و عراق می‌تواند بستر دور زدن تحریم‌ها باشد. همچنین می‌تواند محل جابه‌جایی مبالغ کلان یا تردد عناصر و تسلیحات ناامن‌کننده شود. بر این اساس آمریکا حفظ تنها دو گذرگاه رسمی در کل مرز مشترک فدرال و اقلیم را خواستار شده است. این فشارها در بیانیه‌های رسمی آمریکا علناً تأیید نشده است. اما در قالب دستورکارهای اعمال‌شده به دولت بغداد به مرحله اجرا رسیده است. 

واشینگتن با هماهنگی‌های امنیتی منطقه‌ای و گمانه‌زنی درباره حوادث خلیج فارس تلاش می‌کند هزینه سیاسی همکاری با تهران را بالا ببرد. 

عربستان سعودی نیز به عنوان بازیگر خارجی دیگر در این زمینه مطرح است. ریاض پس از حملات پهپادی به خاک خود که مدعی است از عراق انجام شده، بر بغداد فشار آورده تا تردد مرزی با ایران را محدود کند.  …