بهای گاز هلند در قبض فولاد ایران

در پی افزایش نرخ گاز مصرفی صنایع فولادی، گلایه‌ها از نحوه قیمت‌گذاری گاز بار دیگر بالا گرفته است. در شرایطی که با آغاز جنگ، نرخ گاز مصرفی این صنایع برای سه‌ماهه فروردین تا خرداد در محدوده ۱۵ هزار تومان تثبیت شده بود، پس از پایان این دوره، قیمت‌گذاری به روال قبل بازگشت و نرخ گاز تا به امروز به حدود ۲۹ هزار تومان رسیده است. این افزایش در حالی اتفاق افتاده است که واحدهای فولادی با خسارت‌ها و تبعات ناشی از جنگ نیز دست‌وپنجه نرم می‌کنند و انتظارشان این بود که در چنین شرایطی، نرخ گاز مانند سه‌ماهه فروردین تا خرداد ثابت باقی بماند. بسیاری از آن‌ها نمی‌دانند که مبنای تثبیت نرخ گاز در آن سه ماه چه بود و چرا پس از پایان این دوره، تصمیم به بازگشت به فرمول قبلی قیمت‌گذاری گرفته شد.

در کنار افزایش نرخ گاز، فرمول قیمت‌گذاری آن نیز همواره مورد انتقاد فعالان صنعت فولاد بوده است. براساس این فرمول، میانگین قیمت گاز در چهار هاب بین‌المللی (مرکز معاملات گاز)، شامل «هنری‌هاب» آمریکا، «آلبرتا» کانادا، «NBP» انگلستان و «TTF» هلند، مبنای محاسبه نرخ گاز صنایع قرار می‌گیرد. منتقدان می‌گویند استفاده از قیمت بازارهای واردکننده گاز، به‌ویژه هاب‌های اروپایی، هزینه انرژی تولیدکنندگان داخلی را افزایش می‌دهد؛ چراکه قیمت گاز در این بازارها الزاماً با هزینه تولید، شرایط اقتصادی و توان پرداخت صنایع فولادی ایران همخوانی ندارد. در نتیجه، از نگاه آن‌ها، این شیوه قیمت‌گذاری نه‌تنها هزینه تولید را بالا می‌برد، بلکه مزیت نسبی فولاد ایران و قدرت رقابت آن را در بازارهای جهانی کاهش می‌دهد.

یکی از فعالان حوزه گاز و انرژی درباره نحوه محاسبه قیمت گاز و فرمول آن به «پیام ما»توضیح می‌دهد: «نرخ خوراک گاز در واحدهای فولاد به روش احیای مستقیم مثل آهن‌اسفنجی‌ها، واحدهای پتروشیمی و واحدهای سیمان براساس فرمولی که مصوبه هیئت وزیران بوده است، تعیین می‌شود. طبق این فرمول، قیمت گاز این واحدها براساس میانگین فوب‌هایی مانند بریتانیا، فوب هلند، میانگین قیمت صادراتی و وارداتی و میانگین قیمت داخلی بوده است؛ یعنی این چهار میانگین با هم جمع شده و قیمت گاز کارخانه‌ها به‌دست می‌آمد.» تبعات دوران پساجنگ دامن صنعت داخلی را گرفته است

  …