رقابت کریدورها از مسیر بنادر ایران؛ سرمایه‌گذاری افغانستان و قزاقستان چه منافعی برای تهران دارد؟

همشهری آنلاین - گروه سیاسی: خبر اختصاص بیش از ۱۱۰ هکتار زمین در بندر چابهار به افغانستان، این گمانه را ایجاد کرد که ایران بخشی از خاک خود را به کشور دیگری واگذار کرده است؛ برداشتی که با توضیحات محسن زنگنه، رئیس کمیسیون ویژه حمایت از تولید مجلس، سازگار نیست. موضوع اعلام‌شده، اختصاص زمین برای سرمایه‌گذاری افغانستان و ایجاد زیرساخت‌های تجاری و ترانزیتی است، نه انتقال حاکمیت بر خاک ایران. این طرح در کنار قرارداد بلندمدت ایجاد ترمینال قزاقستان در بندر شهید رجایی، بخشی از تلاش ایران برای جذب بار کشورهای محصور در خشکی و تبدیل بنادر جنوبی به گره‌های اصلی کریدورهای منطقه‌ای است. بااین‌حال، در شرایط جنگی و فشار تحریمی آمریکا، میزان تحقق این اهداف و درآمدی که واقعا به ایران می‌رسد، پرسش‌های مهمی را مطرح می‌کند. ماجرای ۱۱۰ هکتار چیست؟ سرمایه‌گذاری به جای واگذاری خاک

پس از انتشار خبر اختصاص بیش از ۱۱۰ هکتار زمین در چابهار به افغانستان، محسن زنگنه در توضیحی که ۱۸ مهر خبرگزاری مهر منتشر کرد، گفت بر اساس تفاهم انجام‌شده، قرار است ۱۰ هکتار زمین در محدوده بندر چابهار و حدود ۱۰۰ هکتار در منطقه آزاد برای سرمایه‌گذاری افغانستان اختصاص یابد.

زنگنه توضیح داد هدف این است که افغانستان با سرمایه‌گذاری در این محدوده، زیرساخت‌های مورد نیاز خود، از جمله بندر خشک و سایر امکانات لجستیکی را ایجاد کند تا دسترسی این کشور به آب‌های آزاد تسهیل شود. به گفته او، این طرح علاوه بر افغانستان، برای ایران نیز منافع اقتصادی دارد و با سیاست جذب سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی در مناطق آزاد همخوان است.

بنابراین، آنچه اعلام شده، اختصاص زمین برای فعالیت اقتصادی و ایجاد زیرساخت است؛ نه واگذاری حاکمیت سرزمینی. بااین‌حال، هنوز جزئیات قرارداد، از جمله مدت بهره‌برداری، مالکیت تجهیزات و تاسیسات، میزان اجاره یا حق امتیاز و تعهدات سرمایه‌گذاری افغانستان به‌طور عمومی منتشر نشده است. این کار در دنیا چه نام دارد؟ …