رئیسعلی در روزگاری زندگی میکرد که ایران با وجود اعلام بیطرفی در جنگ جهانی اول، از پیامدهای آن در امان نماند. نیروهای انگلیسی در جنوب ایران حضور پیدا کردند و بوشهر و مناطق اطراف آن به یکی از صحنههای مهم رویارویی با استعمار تبدیل شد. در این شرایط، رئیسعلی دلواری در کنار نیروهای تنگستانی ایستاد و مقاومت در برابر نیروهای انگلیسی را سازمان داد.
او به پشتوانه شناخت منطقه، همراهی مردم و استفاده از شیوههای جنگی متناسب با امکانات موجود، بارها نیروهای انگلیسی را غافلگیر کرد. مقاومت رئیسعلی و یارانش اگرچه در جغرافیای جنوب ایران شکل گرفت، اما معنای آن فراتر از یک منطقه بود؛ دفاع از سرزمینی که قرار نبود قدرتی خارجی درباره سرنوشت آن تصمیم بگیرد. رئیسعلی؛ نامی فراتر از دلوار
اهمیت رئیسعلی دلواری تنها در نبردهایی که فرماندهی کرد خلاصه نمیشود. آنچه از او باقی مانده، تصویری از نسلی است که در برابر قدرتی بزرگتر ایستاد و حاضر نشد حضور بیگانه را به معنای تسلیم بپذیرد. شهادت او نیز به معنای پایان مقاومت نبود. راهی که در جنوب آغاز شده بود، سالهای بعد و در نقاط مختلف ایران با نامهای دیگری ادامه پیدا کرد.
ایران طی قرن گذشته بارها با تهدید خارجی روبهرو شد؛ از دخالت و اشغال بیگانگان گرفته تا جنگ تحمیلی و درگیریهای امنیتی و نظامی سالهای بعد. در هر دوره، جغرافیای درگیری متفاوت بود، اما یک واقعیت ثابت ماند: هر وجب از خاک ایران، بخشی از یک سرزمین واحد است.
به همین دلیل، وقتی از رئیسعلی دلواری سخن میگوییم، نباید مقاومت او را به دلوار و تنگستان محدود کنیم. او در یک نقطه از ایران ایستاد، اما چیزی را نمایندگی کرد که به سراسر کشور تعلق دارد؛ دفاع از استقلال و تمامیت سرزمینی. وقتی جغرافیای مقاومت به وسعت ایران است …
