وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در جریان بازدید از تحریریه جماران در گفت و گو با خبرنگار جماران، با تشریح مفهوم «انسجام» گفت: انسجام در ادبیات امروز یک اصطلاح علمی با شاخصههای مشخص است و به معنای یکیشدن، وحدت یا ادغام نیست، بلکه به معنای حرکت هماهنگ اجزای یک سیستم به سمت اهداف متعالی است.
سیدرضا صالحی امیری در پاسخ به پرسشی درباره اقدامات دولت چهاردهم برای تقویت انسجام ملی به جماران گفت: هنوز در جامعه ایران تعریف مفهومی روشنی از «انسجام» وجود ندارد و هر کسی از این مفهوم ارزشمند و مقدس، تعریفی دارد و این خطرناک است.
او افزود: انسجام در ادبیات دنیای امروز یک ترم علمی کاملاً مشخص با شاخصههای مشخص است. انسجام یکیشدن، وحدت یا ادغام نیست. انسجام یعنی حرکت هارمونیک و هماهنگ اجزای یک سیستم به سمت اهداف متعالی.
وزیر میراث فرهنگی با بیان اینکه عالیترین سطح انسجام، انسجام ملی و پایینترین سطح آن انسجام خانوادگی است،به خبرنگار جماران گفت: اگر میان زن و شوهر و اعضای خانواده هماهنگی و همگرایی وجود نداشته باشد، نقطه مقابل انسجام یعنی انشقاق شکل میگیرد و انشقاق در خانواده میتواند به فروپاشی خانواده منجر شود.
او ادامه داد: انسجام به معنای عبور از مطالبات فردی به سمت مطالبات جمعی است؛ یعنی تکتک افراد باید از خواست فردی عبور کنند و به خواست جمعی برسند. همچنین با عقلانیت رابطه وسیعی دارد و امری عقلانی است؛ چراکه جامعه را نمیتوان با تکتک افراد اداره کرد، بلکه جامعه باید به صورت جمعی اداره شود.
صالحی امیری در ادامه، انسجام قومی را یکی از سطوح انسجام دانست و گفت: باید بپذیریم که جامعه متکثری داریم که یکی از وجوه این تکثر، تکثر قومی است. پنج قوم اصلی ایران آذریها، کردها، بلوچها، عربها و ترکمنها هستند و در کشور حدود ۶ هزار گویش و نحلههای فکری متفاوت وجود دارد.
او «انسجام جغرافیایی» را سطح دیگری از انسجام عنوان کرد و افزود: باید میان تهران، آذربایجان، کرمان، یزد و سایر نقاط کشور یک انسجام منطقی وجود داشته باشد؛ وگرنه ایران به جزایر مستقل و ۳۱ تکه تبدیل میشود و این خطرناک است.
صالحی امیری با اشاره به ضرورت «انسجام سیاسی» گفت: همه اجزای حاکمیت باید در اداره نظام حکمرانی از یک اندیشه سیاسی تبعیت کنند. تکثر سیاسی در سطح اجتماعی به رسمیت شناخته میشود، اما در سطح حکمرانی باید انسجام سیاسی شکل بگیرد. نمیتوان گفت یک تفکر سیاسی در حاکمیت باشد و در مقابل، تفکر سیاسی دیگری که در دولت وجود دارد با آن بجنگد؛ این ضد انسجام است.
وزیر میراث فرهنگی پس از انسجام سیاسی، از «انسجام سیاستی» به عنوان سطح دیگری از انسجام یاد کرد و گفت: نظام سیاسی برای بقای خود به سیاستهای منسجم نیاز دارد. سیاستهای آب، برق، محیط زیست، میراث فرهنگی، آموزش و پرورش و آموزش عالی باید با یکدیگر انسجام داشته باشند. نمیتوان محیط زیست یک سیاست داشته باشد و صنعت سیاست دیگری را دنبال کند.
وی «انسجام مدیریتی» را سطح بعدی دانست و افزود: مدیران باید از یک گفتمان تبعیت کنند و نمیتوان یک مدیر در یک دستگاه تابع یک سیاست باشد و مدیر دستگاه دیگر سیاست متفاوتی را دنبال کند.
او همچنین بر ضرورت انسجام در برنامهریزی کشور تأکید کرد و گفت: کشور را نمیتوان با چند برنامه متضاد اداره کرد؛ کشور باید با یک برنامه اداره شود.
وزیر میراث فرهنگی در ادامه به «انسجام کارکردی یا عملکردی» اشاره کرد و گفت: عملکرد مجموعه باید به توسعه منجر شود. اینکه جزایر مستقل کار کنند و هر کدام تلاش خودشان را انجام دهند، عملکرد است، اما عملکرد منسجم زمانی شکل میگیرد که همه کارکردها در مسیر تأمین مطالبات و رضایتمندی عمومی قرار بگیرد و محصول این فرآیند، توسعه باشد.
او افزود: چرا در جامعه ایران توسعه شکل نمیگیرد؟ چون انسجام کارکردی وجود ندارد و باید به این نقطه برسیم. برای مثال، در حوزه برق ممکن است بگوییم به میزان مشخصی تولید میکنیم، اما در جای دیگری مصرف زیاد برق ما را عاجز کرده است. بنابراین در کنار تولید، باید سیاست کنترل مصرف نیز از طریق ایجاد نظام باور و آموزش در جامعه شکل بگیرد.
وزیر میراث فرهنگی همچنین با اشاره به تعارض میان صنعت و محیط زیست گفت: محیط زیست تخریب میشود و صنعت میگوید من باید تولید کنم؛ در حالی که میان محیط زیست و صنعت باید یک سیاست واحد وجود داشته باشد و صنعت نباید مخرب محیط زیست باشد. این همان انسجام کارکردی و عملکردی است.
او در پایان، «انسجام ملی» را مهمترین سطح انسجام دانست و اظهار کرد: انسجام ملی یعنی همه اجزای نظام سیاسی و همه اجزای اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، امنیتی و محیط زیستی بپذیرند که روی یک ریل و به سمت یک هدف واحد حرکت کنند. نتیجه نهایی این انسجام، توسعه ملی است.
