در سال ۲۰۲۶، خودروهای خودران بهتدریج از یک فناوری آزمایشی به بخشی کاربردی از حوزه حملونقل شهری تبدیل شدهاند. هرچند هنوز چالشهای فنی و قانونی مهمی وجود دارد، اما انتظار میرود این خودروها در آینده شهرهای هوشمند، نقشی روزافزون و اثرگذار ایفا کنند.حامیان این فناوری معتقدند خودروهای خودران میتوانند تحول بزرگی در جابهجایی شهری، ایجاد کنند. این خودروها با کاهش خطاهای انسانی که همچنان مهمترین علت تصادفهای جادهای در جهان به شمار میرود، میتوانند ایمنی شهروندان را افزایش دهند. همچنین این خودروها با حفظ سرعت یکنواخت، برقراری ارتباط با دیگر خودروها و انتخاب مسیرهای بهینه، به روانتر شدن جریان ترافیک کمک میکنند.
بهکارگیری خودروهای خودران در بخش حمل کالا و خدمات
بسیاری از شهرها، فناوری رانندگی خودکار را ابتدا در بخش حملونقل عمومی و خدمات ارسال کالا، به کار گرفتهاند. در این شهرها، اتوبوسهای کوچک خودران در مسیرهای ثابت، مانند مناطق تجاری، فرودگاهها و محوطه دانشگاهها، فعالیت میکنند. همچنین رباتها و خودروهای خودران حمل کالا در بعضی شهرها، مواد غذایی، بستههای پستی و تجهیزات پزشکی را جابهجا میکنند. بااینحال، کارشناسان تأکید میکنند که هنوز چالشهای مهمی در این زمینه، وجود دارد. خودروهای خودران باید بتوانند در ترافیک سنگین، شرایط نامساعد جوی و موقعیتهای غیرقابلپیشبینی که عابران پیاده یا دوچرخهسواران در آن حضور دارند، با ایمنی کامل، حرکت کنند. ازسویدیگر، دولتها در حال تدوین مقررات جدیدی درباره بیمه، مسئولیت حقوقی، امنیت سایبری و حفاظت از دادههای شخصی هستند تا زمینه استفاده گستردهتر از این فناوری، فراهم شود.
شهرهای موفق جهان در استفاده از خودروهای خودران فینیکس؛ آزمایشگاه بزرگ تاکسیهای خودران
فینیکس در ایالت آریزونا یکی از شهرهایی است که استفاده از خودروهای خودران در آن از مرحله آزمایشهای محدود فراتر رفته و به بخشی از خدمات جابهجایی شهری نزدیک شده است. شرایط جغرافیایی و آبوهوایی این شهر نیز به توسعه این فناوری کمک کرده است؛ زیرا بسیاری از آزمایشهای اولیه خودروهای خودران در محیطی با خیابانهای نسبتاً منظم و شرایط آبوهوایی قابل پیشبینی انجام شده است.
در این شهر، تاکسیهای خودران در برخی مناطق بدون حضور راننده انسانی مسافر جابهجا میکنند و کاربران میتوانند مانند یک تاکسی اینترنتی، خودرو را از طریق تلفن همراه درخواست کنند. خودرو با استفاده از دوربینها، حسگرهای مختلف، سامانههای تشخیص فاصله و نقشههای دقیق، مسیر را شناسایی و در طول سفر شرایط اطراف خود را ارزیابی میکند.
اهمیت تجربه فینیکس فقط در فعالیت تاکسیهای خودران نیست؛ بلکه این شهر طی سالهای گذشته به محیطی برای آزمایش نحوه تعامل خودروهای خودران با زیرساختهای شهری، علائم راهنمایی، عابران پیاده و سایر وسایل نقلیه تبدیل شده است. همکاری میان شرکتهای فناوری، مدیران شهری و نهادهای حملونقل نیز به تدریج چارچوب لازم برای توسعه این خدمات را ایجاد کرده است. پکن؛ توسعه مناطق اختصاصی برای خودروهای خودران
پکن نیز رویکرد متفاوت اما گستردهای را برای توسعه حملونقل خودران دنبال کرده است. این شهر با ایجاد مناطق مشخص برای آزمایش و فعالیت خودروهای خودران، امکان ارزیابی فناوری را در شرایط واقعی ترافیکی فراهم کرده است. در این محدودهها، انواع مختلفی از خدمات خودران از جمله تاکسیهای بدون راننده، اتوبوسهای خودران و خودروهای حمل کالا مورد آزمایش قرار میگیرند.
یکی از ویژگیهای مهم رویکرد پکن، توسعه همزمان فناوری خودرو و زیرساخت شهری است. در این مدل، تنها خودرو هوشمند نیست؛ بلکه جادهها و تجهیزات شهری نیز به تدریج برای ارتباط بهتر با خودروهای خودران آماده میشوند. حسگرهای جادهای، سامانههای ارتباطی و تجهیزات هوشمند میتوانند اطلاعات مربوط به وضعیت ترافیک، چراغهای راهنمایی و شرایط مسیر را در اختیار خودرو قرار دهند.
این رویکرد باعث میشود خودرو برای تصمیمگیری تنها به حسگرهای نصبشده روی خود متکی نباشد و بتواند از اطلاعات دریافتشده از محیط شهری نیز استفاده کند. چنین زیرساختی در آینده میتواند به مدیریت بهتر ترافیک، کاهش خطا و افزایش ایمنی خودروهای خودران کمک کند.
از سوی دیگر، پکن تلاش کرده است همزمان با توسعه فناوری، مقررات مربوط به آزمایش و استفاده از خودروهای خودران را نیز توسعه دهد. تعیین مناطق آزمایشی، مشخص کردن الزامات ایمنی و فراهم کردن چارچوب قانونی برای فعالیت شرکتهای فناوری، از جمله اقداماتی است که مسیر تجاریسازی این فناوری را هموارتر میکند.
خودروهای خودران، جایگزین حملونقل سنتی نمیشود
پژوهشگران بر این باورند که خودروهای خودران قرار نیست جایگزین کامل شیوههای سنتی حملونقل شوند. بلکه انتظار میرود این فناوری در کنار حملونقل عمومی، دوچرخهسواری و پیادهروی، بخشی از یک سامانه یکپارچه جابهجایی شهری باشد. بسیاری از کارشناسان نیز معتقدند خودروهای خودران باید مکمل حملونقل عمومی کارآمد باشند، نه عاملی برای افزایش وابستگی به خودروهای شخصی. موضوع قابلتوجه اینکه، هوش مصنوعی همچنان هسته اصلی فناوری رانندگی خودکار به شمار میرود.
خودروهای پیشرفته با استفاده از دوربینها، رادارها، سامانه لیزری تشخیص فاصله و الگوریتمهای یادگیری ماشینی، علائم راهنمایی، عابران پیاده، دوچرخهسواران و سایر وسایل نقلیه را بهصورت لحظهای، شناسایی میکنند. بهروزرسانی مداوم نرمافزارها نیز باعث میشود دقت و عملکرد این سامانهها، بهمرورزمان بهبود یابد. به گفته برنامهریزان شهری، خودروهای خودران میتوانند دسترسی سالمندان و افراد دارای معلولیت را به حملونقل ایمن و آسان، بهبود بخشند. اگر این فناوری بهصورت مسئولانه اجرا شود، میتواند به ایجاد شهرهایی فراگیر و دسترسپذیر کمک کند. کد مطلب 994034
