نقش‌آفرینی بانوان وکیل در حمایت از حقوق خانواده‌های آسیب‌دیده از جنگ

جوان آنلاین: جنگ و مخاصمات مسلحانه از جمله رخدادهايي هستند كه آثار آنها به تخريب زيرساخت‌ها، خسارات اقتصادي و تلفات انساني محدود نمي‌شود، بلكه بنيان خانواده‌ها، امنيت رواني بازماندگان و امكان برخورداري آنان از حقوق اساسي را نيز تحت تأثير قرار مي‌دهد. در اين ميان، خانواده‌هايي كه فرزندان خود را در جريان حملات و حوادث ناشي از جنگ از دست مي‌دهند، با شرايطي مواجه مي‌شوند كه علاوه بر تحمل فقدان و آسيب‌هاي عاطفي، ممكن است با مشكلات حقوقي، معيشتي و اداري متعددي همراه باشد. 

پيگيري حقوق قانوني بازماندگان، بررسي امكان مطالبه خسارت، دسترسي به حمايت‌هاي مقرر در قوانين، حفظ حقوق كودكان باقي‌مانده در خانواده و جلوگيري از تضييع حقوق مادي و معنوي آنان، از جمله مسائلي است كه ضرورت برخورداري از حمايت حقوقي تخصصي را آشكار مي‌سازد. خانواده كودكان شهيد ميناب در چارچوب اين بحث، نمونه‌اي از ضرورت توجه به حقوق خانواده‌هاي داغ‌ديده و بررسي ظرفيت‌هاي نظام حقوقي براي حمايت از بازماندگان حوادث جنگي به شمار مي‌رود. پرداختن به اين موضوع مستلزم آن است كه حمايت از خانواده‌ها صرفاً اقدامي عاطفي يا مبتني بر كمك‌هاي مقطعي تلقي نشود، بلكه به عنوان مسئله‌اي حقوقي و اجتماعي مورد بررسي قرار گيرد كه تحقق آن به شناسايي حقوق، دسترسي به عدالت و فراهم كردن امكان پيگيري مطالبات قانوني وابسته است. 

در نظام حقوقي جمهوري اسلامي ايران، اصول قانون اساسي ظرفيت‌هايي اساسي براي تحليل حمايت از خانواده‌هاي آسيب‌ديده فراهم مي‌كنند. اصل بيست‌ويكم بر تكليف دولت به تضمين حقوق زنان در جهات مختلف تأكيد دارد و اصل بيست‌ونهم، برخورداري از تأمين اجتماعي در مواردي مانند بازنشستگي، از كارافتادگي، بي‌سرپرستي و حوادث را به رسميت مي‌شناسد. همچنين، اصل سي‌ونهم قانون اساسي، دادخواهي را حق مسلم هر فرد معرفي مي‌كند و اصل سي‌وپنجم بر حق انتخاب وكيل و برخورداري از وكيل در دادگاه‌ها تأكيد دارد. مجموعه اين اصول نشان مي‌دهد كه حمايت از خانواده‌هاي آسيب‌ديده را مي‌توان در ارتباط با حق دادخواهي، دسترسي به خدمات حقوقي و حمايت‌هاي اجتماعي تحليل كرد.  …