روز جهانی مجری/ به یاد اسماعیل میرفخرایی؛ روزگاری که اجرا با سواد معنا می‌شد

عصر ایران؛ امیر صدرا صیام- روز جهانی مجری، بیش از آنکه فرصتی برای تبریک گفتن به چهره‌های آشنای تلویزیون باشد، بهانه‌ای است برای بازاندیشی در ماهیت حرفه‌ای که می‌تواند نقشی تعیین‌کننده در ارتقای آگاهی عمومی و شکل‌گیری فرهنگ جامعه داشته باشد. 

در چنین روزی، نام اسماعیل میرفخرایی را باید به‌عنوان یکی از حرفه‌ای‌ترین و باسوادترین مجریان تاریخ رسانه ایران به یاد آورد؛ چهره‌ای که اجرای او فراتر از حضور مقابل دوربین، بر دانش، دقت، کنج‌کاوی و احترام به شعور مخاطب استوار بود.

اهمیت میرفخرایی در این است که اجرا را به خواندن متن، طرح چند پرسش معمولی یا مدیریت ظاهری یک گفت‌وگو تقلیل نمی‌داد.

 او یادآور نسلی از مجریان است که پیش از سخن گفتن، به دانستن اهمیت می‌دادند و پیش از پرسیدن، برای شناخت موضوع وقت می‌گذاشتند. در این نگاه، مجری صرفاً واسطه‌ای میان مهمان و مخاطب نیست؛ او باید بتواند مسئله را بفهمد، پرسش درست را طرح کند و مفاهیم پیچیده را به زبانی روشن و قابل‌فهم انتقال دهد.

میرفخرایی، به‌ویژه در عرصه برنامه‌های علمی، نمونه‌ای ارزشمند از پیوند دانش و رسانه است. او نشان داد ترویج علم، تنها به حضور متخصصان در تلویزیون وابسته نیست؛ بلکه به مجری‌یی نیاز دارد که بتواند میان زبان تخصصی کارشناسان و نیازهای مخاطبان ارتباط برقرار کند. چنین مجری‌یی نه با خودنمایی و نمایش دانایی، بلکه با پرسش‌گری دقیق، شنیدن فعالانه و تشخیص نکات مهم، به گفت‌وگو عمق می‌بخشد. کارنامه چنددهه‌ای او گواه اهمیت این روی‌کرد در برنامه‌سازی و ارتباط با مخاطب است.

البته باسواد بودن مجری صرفاً به تحصیلات دانشگاهی یا استفاده از واژگان تخصصی محدود نمی‌شود. مطالعه مستمر، قدرت تحلیل، شناخت موضوع، آشنایی با روش تحقیق، تسلط بر زبان، توانایی گفت‌وگو و صداقت در مواجهه با نادانسته‌ها، از مؤلفه‌های اصلی اجرای حرفه‌ای هستند. مجری آگاه می‌داند

هر پرسشی ارزش‌مند نیست، هر پاسخی حقیقت ندارد و هر موضوعی را نمی‌توان با چند جمله کلیشه‌ای توضیح داد. او به‌جای پنهان کردن خلأهای دانشی خود، می‌پرسد، بررسی می‌کند و برای روشن شدن موضوع به متخصصان رجوع می‌کند. …