دوشنبه ۱ مرداد ۱۳۹۷ / Monday, 23 July, 2018

ارزش وقت در قرآن و سیره پیشوایان


ارزش وقت در قرآن و سیره پیشوایان
● سرمایه گرانبها
بی شک وقت و فرصت بزرگترین سرمایه گرانبها و بی‏نظیر برای بشر است، که می‏توان در استفاده بهینه از آن، در همه عرصه‏ها به پیش رفت و به عالی‏ترین درجات مادی و معنوی نایل گشت.
وقت یعنی فرصت‏ها، ساعت‏ها، روزها و ماه‏ها و سال‏ها بلکه دقیقه‏ها و ثانیه‏ها و لحظه‏ها، بهره‏گیری از وقت بزرگترین توفیقی است که نصیب بشر می‏شود، و او می‏تواند در پرتو آن به اهداف عالیه برسد، و به پیروزی در همه ابعاد دست یابد، وقت گوهر ناب و گران سنجی است که ارزش هیچ‏چیز را نمی‏توان با آن مقایسه کرد، این که می‏گویند وقت طلاست، تعریف صحیحی نیست، چرا که:
وقت گذشته را نتوانی خرید باز
مفردش خیره کاین گهر پاک بی‏بهاست
سعدی چیزی را برای سنجش ارزش وقت نیافته جز شب قدر را که مطابق قرآن بهتر از هزار ماه است آنجا که گوید:
قضا روزگاری زمن در ربود
که هر روزش از پی شب قدر بود
مکن عمر ضایع به افسوس و حیف
که فرصت عزیز است و الوقت ضیف
وقت همان عمر انسان است که سرمایه‏ای بالاتر از آن نیست، مشروط بر این که از آن برای رشد و ترقی ظاهر و باطن استفاده شود، یعنی وقت نردبان ترقی گردد، و گرنه نه تنها سرمایه نیست بلکه شرمایه، و وسیله شرّ و تیره بختی است. بر همین اساس امام سجّاد(علیه‌السلام) در فرازی از دعای خود به خداوند عرض می‏کند: «وَ عَمِّرنِی ماکانَ عُمرِی بِذلَةً فِی طاعَتِکَ، فَاِذا کانَ عُمرِی مَرتَعاً لِلشَّیطانِ فاقبِضنِی اِلَیکَ؛ عمر طولانی تا هنگامی که عمرم در راه اطاعت تو صرف شود به من عطا کن، و هرگاه عمرم چراگاه شیطان گردد، جانم را قبل از پیشی گرفتن عذابت بگیر.»(۱)
و در فراز دیگر عرض می‏کند: «وَ نبّهِنی لِذِکرِکَ فِی اَوقات الغَفلَةِ، وَ استَعمِلنِی بِطاعَتِکَ فِی اَیامِ المُهلَةِ؛
خدایا مرا در وقت‏های غفلت و بی‏خبری، برای یاد خودت هوشیار و بیدار کن، و در روزگار فرصت و فراغت، به عبادت و بندگی بگمار.»(۲)
انسان‏ها معمولاً وقت را فدای مال و ثروت می‏کنند، و آن را وسیله ترقی مادی قرار می‏دهند، در صورتی که باید مال و ثروت در خدمت وقت باشد، و آنها را وسیله بهره‏مندی برتر از وقت قرار داد. بر همین اساس پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) فرمود: «کُن عَلی عُمرِکَ اَشَحُّ مِنک عَلی دِرهَمِکَ وَ دِینارِک؛ در مورد حفظ عمر خود بخیل‏تر از پول و ثروت خود باش.»(۳)
به طور کلی هرکس برای وقت ارزش قایل شد، و از آن با آگاهی و جدّیت استفاده صحیح نمود، به جایی رسید، و هرکس آن را عاطل و باطل نمود، قطعاً خود را تیره بخت نموده و درچاه هلاکت انداخته است. از این رو حضرت علی(علیه‌السلام) فرمود: «وقت‏های زندگی تو جزء جزء عمر تو است، پس بکوش که هیچ وقتی از عمر تو جز در موارد اموری که عامل نجاتت است تلف نشود.»(۴)
انسان با ایمان ساعت‏های زندگیش را به سه بخش تقسیم می‏کند،
۱) بخشی را به مناجات با خدا و برقراری ارتباط با آفریدگار جهان می‏پردازد.
۲) و بخشی را در طریق تأمین هزینه زندگی و سامان دادن به معاش(مانند غذا، لباس، مسکن و مرکب) به کار می‏گیرد
۳) و بخش دیگر را برای استراحت و بهره‏گیری از لذّت‏های حلال و آرامش بخش روح و روان برمی‏گزیند،
و برای خردمند صحیح نیست که حرکتش جز در یکی از این سه مورد باشد، یعنی تأمین معاش، و عبادت و آباد نمودن آخرت یا بهره‏گیری از لذّت و آسایش غیر حرام
● چگونگی استفاده از وقت
چگونگی استفاده بهینه از وقت به این است که انسان با برنامه ریزی صحیح، کارهای مثبت خود را با تنظیم خاصی بین ساعات شبانه روز تقسیم کند، و هر ساعت یا هر چند ساعت را برای انجام کاری قرار داده، و به این برنامه و نظم ادامه دهد، به گونه‏ای که اگر روزی در نظم و برنامه‏اش خللی وارد شد احساس چالش و کمبود نموده و به جبران آن بپردازد، مثلاً در امور معنوی و خودسازی، چنان که علمای اخلاق گفته‏اند وقتی که صبح فرا رسید تا شب هنگام خواب پنج مرحله را با ترتیب و برنامه خاص بپیماید که عبارتند از: مشارطه، مراقبه، محاسبه، معاتبه و مکافئه. یعنی در مرحله نخست با خدا و خود شرط و عهد کند که گناه نکند و دچار لغزش نگردد. در مرحله دوم، مراقب و متوجه باشد که به عهد خود وفا نماید، و با مراقبت و نگهبانی جدّی به ترک گناه ادامه دهد، و با اراده نیرومند از ورود گناه بر زندگیش جلوگیری نماید، و در مرحله سوم در پایان کار، خود را محاسبه کند، و اعمال و گفتارش راحساب‏رسی نماید، و با کنترل دقیق ریز و درشت کارهای خود را تجزیه و تحلیل نماید، در مرحله چهارم هرگاه دریافت که در حساب‏رسی خود دچار گناه و لغزشی شده است توبه کند، و با عتاب و سرزنش خود، نفس سرکش خویش را رام نموده و طغیان آن را سرکوب نماید. و در مرحله پنجم توجه داشته باشد که گناه موجب چالش شده، با انجام کارهای نیک آن را جبران نماید، و خلأ به وجود آمده را پُر کند.
این برنامه ریزی پنج مرحله‏ای یک نوع وقت‏شناسی، و بهره‏مندی از فرصت طلایی وقت است، که قطعاً باعث رشد و تعالی شده و موجب نجات و پیروزی در دو جهان خواهد شد. امیرمؤمنان علی(علیه‌السلام) برای استفاده از ساعات شبانه روز و چگونگی بهره‏مندی از آن ساعت‏ها در سخنی می‏فرماید:«انسان با ایمان ساعت‏های زندگیش را به سه بخش تقسیم می‏کند،
۱) بخشی را به مناجات با خدا و برقراری ارتباط با آفریدگار جهان می‏پردازد.
۲) و بخشی را در طریق تأمین هزینه زندگی و سامان دادن به معاش(مانند غذا، لباس، مسکن و مرکب) به کار می‏گیرد
۳) و بخش دیگر را برای استراحت و بهره‏گیری از لذّت‏های حلال و آرامش بخش روح و روان برمی‏گزیند، و برای خردمند صحیح نیست که حرکتش جز در یکی از این سه مورد باشد، یعنی تأمین معاش، و عبادت و آباد نمودن آخرت یا بهره‏گیری از لذّت و آسایش غیر حرام.»(۵)
● ارزش وقت از دیدگاه قرآن
در قرآن به قدری به وقت احترام شده که گویی در اوج ارزش‏ها و مادر فضایل است، تا آنجا که خداوند به آن سوگند یاد نموده و می‏فرماید: «والعصر؛ سوگند به وقت»(۶)
زیرا عصر به معنی زمان و روزگار است، که در تفسیر این آیه به عنوان یکی از تفاسیر ذکر شده، و زمان همان وقت است.
در قرآن آنچه را که موجب اتلاف وقت می‏شود به عنوان لغو، باطل، افراط و به طور کلّی بیهوده گرایی و پوچی، از آن سرزنش شده است، چرا که موجب نابودی عالی‏ترین سرمایه زندگی، و آفت زیست سالم می‏گردد، خداوند در تعریف انسان با ایمان می‏فرماید: «و الّذین هم عن اللّغو معرضون؛ مؤمنان از کارهای بیهوده روی‏گردان هستند.»(۷)
نیز در چندین آیه، خسارت و آه و افسوس آنان را که به وقت اهمّیت ندادند، در قیامت متذکر شده در یک‏جا می‏فرماید: «و خسر هنا لک المبطلون؛ در قیامت اهل باطل و اتلاف‏گران وقت زیان خواهند دید.»(۸)
و در مورد دیگر می‏فرماید: «ان تقول نفسٌ یا حسرتی علی ما فرّطت فی جنب اللّه؛ باید ترسید از آن روزی(قیامت) که انسان بیهوده گرا بگوید افسوس بر من از افراط کاری و کوتاهی‏هایی که در راه اطاعت خدا نمودم.»(۹)
تا آنجا که با ناله و فریاد می‏گویند به دنیا باز گردیم و از وقت استفاده کنیم، ولی به آنها گفته می‏شود، ما عمر و وقت وسیعی در اختیار شما گذاشتیم، چرا استفاده نکردید؟ «و هم یصطرخون فیها ربّنا اخرجنا...؛ دوزخیان فریاد می‏زنند پروردگارا! ما را از دوزخ خارج کن تا عمل صالحی انجام دهیم، غیر از آنچه انجام دادیم(در پاسخ به آنان گفته می‏شود) آیا شما را به اندازه‏ای وقت وسیع ندادیم به طوری که هر کس پندپذیر است، پندها را بپذیرد و آیا انذار کننده الهی به سراغ شما نیامد؟ اکنون عذاب الهی را بچشید که برای ظالمان هیچ یاوری نیست.»(۱۰)
چنان که ملاحظه می‏کنید قرآن با تعبیرات گوناگون و هشدارهای شدید، ما را به بهره‏گیری صحیح از وقت فراخوانده، و اتلاف‏گران وقت را به عذاب‏های سخت تهدید نموده است، بنابراین آنان که وقت خود را به بطالت می‏گذرانند در حقیقت بر ضد قرآن گام برداشته، و در راه گمراهی افتاده‏اند، چرا که قرآن قدردانی از وقت را از ارکان اصلی ایمان، و وسیله نجات و پیروزی قرار داده است. آخرین سخن این که به فرموده قرآن یکی از پرسش‏هایی که کافران از پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) نمودند در مورد فواید ماه‏ها بود، خداوند به پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) وحی کرد: «قل هی مواقیتٌ للنّاس...؛بگو این ماه‏ها نشان دهنده وقت‏ها برای نظام زندگی مردم است.»(۱۱)
از این عبارت می‏توان این نتیجه را گرفت که: زندگی فردی و اجتماعی، هیچ کس بدون وقت‏شناسی و ایجاد نظم و برنامه به سامان نمی‏رسد، نظم در تقسیم صحیح وقت، نظم در برنامه ریزی، نظم در مدیریت و اجرا، ما با یک نگاه به جهان هستی می‏فهمیم که همه چیز بر اساس نظم دقیق است، بنابراین بیهوده گرایی، درست گام نهادن بر خلاف نظم است، همان گونه که گردش ماه وسیله‏ای برای نظام زمان بندی شده است، ما نیز باید همسو با این نظام، با برنامه ریزی صحیح حرکت کنیم، و زندگی معنوی و مادی خود را با آن هماهنگ سازیم، و این هماهنگی همان استفاده مطلوب از وقت‏ها، فرصت‏ها و لحظه‏ها است.

۱. صحیفه سجادیه، دعای بیستم، بند ۶.
۲. همان، بند ۲۹.
۳. بحارالانوار، ج ۷۷، ص ۷۸.
۴. غررالحکم، ج۱، ص ۲۵۲.
۵. نهج البلاغه، حکمت ۳۹.
۶. سوره عصر، آیه ۱.
۷. سوره مؤمنون، آیه ۳.
۸. همان، آیه ۷۸.
۹. سوره زمر، آیه ۵۶.
۱۰. سوره فاطر، آیه ۳۷.
۱۱. سوره بقره، آیه ۱۸۹.
حجة‏الاسلام و المسلمین محمد محمدی اشتهاردی

منبع : تبیان

مطالب مرتبط

حکمت قرآنی

حکمت قرآنی
حیات معنوی و زندگی برتر در دنیا و آخرت که برترین سعادت و خواسته هر انسانی است از راه های مختلف به دست می آید که صراط مستقیم کوتاه ترین، راست ترین و دست یافتنی ترین و آسان ترین آن است. از این رو نیازی نیست که برای دست یابی به آن از راه هایی سخت و توانفرسا رفت چنان که قرآن با اشاره به سخت گیری هایی که برخی از مسیحیان بر خود تحمیل کرده و از آن به رهبانیت یاد می شود می فرماید که ما چنین چیزی از ایشان نخواستیم و نیازی نیست تا از این راه دشوار رفت. این راه سخت از همان دسته راه هایی است که در فرهنگ های غیر توحیدی مانند مرتاضان هندی و سرخ پوستی وجود دارد و پیروان و سالکان راه را به سوی آن هدایت و تشویق می کنند.
راه قرآن با خصوصیات گفته شده به گونه ای است که آدمی را به شگفت وا می دارد که اگر این راه آن چنان آسان کوتاه و گویاست پس چرا این اندازه مردم برای دست یابی به آن با سختی رو به رو می شوند و نومیدانه و سرخورده باز می گردند. حکمت قرآنی که بیانگر عرفان توحیدی است همان راهی است که می توان به این سعادت دست یافت و از آن در دنیا و آخرت بهره مند گشت. در این نوشتار تلاش بر آن است که بر پایه آموزه های قرآنی این راه بازخوانی شود. مطلب را با هم از نظر می گذرانیم:
● معناشناسی حکمت قرآنی
حکمت دست یابی به حق، به وسیله و سببیت علم و عقل است. این واژه هرگاه به خدا نسبت داده می شود به معنای شناخت چیزها و ایجاد آن در نهایت استواری و کمال و اتقان است؛ اما هرگاه به انسان نسبت داده شود به معنای شناخت موجودات و انجام دادن نیکی هاست.
این معنایی است که راغب اصفهانی در کتاب خود مفردات بدان اشاره می کند. به نظر می رسد که تفسیر وی از حکمت دارای دو شاخه و مؤلفه و عنصر اساسی و بنیادین است که به دو حوزه بینشی و کنشی باز می گردد. حکیم کسی است در حوزه بینش و نگرش به شناخت حقیقی دست یافته و در عمل و حوزه کنش ها و واکنش ها بر پایه حقیقت حرکت می کند و زندگی خویش را سامان داده و مدیریت می نماید.
از آن جایی که در مفهوم حکمت اتقان و استواری خاصی شرط شده است به گونه ای که هیچ گونه خلل و سستی در آن راه نیابد بیش ترین کاربرد واژه در آن دسته از دانش ها و معلومات عقلی است که مطابق با واقع باشد و هیچ گونه دروغ و باطلی در آن راه پیدا نکند. (المیزان مجلد۲ ص۳۹۵)
صاحب کتاب مصباح می نویسد که تنها زمانی حکمت بر مفهوم واقعی آن تطبیق می کند که صاحب آن را از اخلاق پست برهاند و به کارهای نیکو بکشاند. (مصباح مجلد۱ و ۲ ص۱۴۵)
با توجه به اظهارنظر استادان واژه شناسی و کاربردهای قرآنی آن می توان گفت که حکمت دانش رشدی و شناخت کامل و حقیقی و واقعی است که در حوزه عمل و کنش های نیکو خود را نشان دهد و حکیم را به حقایق چیزها آگاه و بر اعمال نیکو وادار سازد.
به سخنی دیگر با توجه به کارکردها و آثاری که قرآن برای حکیم و اهل حکمت برمی شمارد می توان به این نکته دست یافت که حکمت چیزی جز شناخت حقیقی و درست و عمل صالح و پسندیده نیست که هم ناظر به عرفان نظری و هم عرفان عملی است؛ چنان که هم ناظر به تزکیه نفس و اصول اخلاقی و هم هنجارهای اجتماعی می باشد.
در آیه۱۲۹ سوره بقره تعلیم حکمت از سوی پیامبر(ص) به عنوان زمینه و بسترساز تزکیه و پاکسازی آنان از آلودگی هاست؛ چنان که در آیه۶۳ سوره زخرف التزام به حقایق حکمت آمیز را زمینه ای برای حل برخی اختلافات در میان مردم و پذیرش فرمان ها و قوانین وحیانی و اطاعت از آن برمی شمارد که به حوزه عمل اجتماعی و سیاسی توجه دارد. این مسئله در آیات ۱۲۷تا ۱۳۷ سوره بقره به شکل دیگری توضیح و تبیین می گردد. به این معنا که تعلیم حکمت و آموزش آن از سوی پیامبر را علت و راهی برای رسیدن آنان به مقام تسلیم برمی شمارد که در حقیقت هم حوزه اطاعت فردی نسبت به دستورها و آموزهای خدا را دربرمی گیرد و هم شامل فرمان های اجتماعی و سیاسی پیامبر و اولوالامر می شود.
در حوزه تزکیه نفس نیز به کارکرد حکمت به گونه دیگر اشاره می شود و تبیین می گردد که چه سان برخورداری از حکمت و معرفت حق زمینه قرارگرفتن انسان در زمره صالحان و نیکوکاران می شود که همان مسئله پای بندی عملی در مقام کنش و واکنش است. (شعراء آیه۸۳)
تأکید خداوند به این که انسان بهره مند از حکمت از گمراهی مصونیت می یابد چیزی جز این نکته نیست که حکمت دانشی رشدی و تأثیرگذاری است که می تواند انسان را از افتادن در لغزش باز دارد. این کارکرد به گونه ای است که می توان مدعی شد که حکمت واقعی دانش رشدی است که انسان را هم در بینش و هم در نگرش و کنش حفظ می کند و به نوعی عصمت می رساند. (نساء آیه۱۱۳) بنابراین برخی با توجه به این مطالب گفته اند که خاستگاه و ریشه عصمت را می بایست در علم رشدی دانست که همان حکمت است. از این روست که قرآن حکمت را فضل و عطیه الهی دانسته (نساء آیه ۵۴ و بقره آیه ۲۶۹) و کسی که از آن برخوردار گردد را به عنوان دست یابنده به خیر فراوان و کثیر یاد می کند.(همان)
● زمینه های بهره مندی از حکمت
همان گونه که گفته شد حکمت در آموزه های قرآنی هرچند از مقام و ارزش والایی برخوردار است و به نظر می رسد که نتوان به سادگی بدان دست یافت با این همه راه کارهای قرآنی برای دست یابی به حکمت نشان می دهد که برخلاف باور عمومی به سادگی و از کوتاه ترین و آسان ترین راه می توان به مقصد رسید و نیازی نیست تا تلاش هایی بیرون از اندازه توش و توان آدمی صورت داد.
قرآن برای دست یابی به حکمت قدسی و دانش رشدی به اموری چند اشاره می کند که می تواند به عنوان زمینه ساز و بستر دست یابی به آن تاثیر مستقیم و سازنده ای داشته باشد.
بی گمان برای دست یابی به حکمت بهترین و آسان ترین چیز آموزه های وحیانی است که به شکل کتاب های آسمانی به سوی بشر فرو فرستاده شده است. قرآن راه بهره مندی از حکمت را فراگیری کتاب های آسمانی و وحیانی بر می شمارد. از مهم ترین و کامل ترین کتب آسمانی و آموزه های وحیانی می توان از قرآن یاد کرد. در آیات بسیاری به این مهم اشاره شده است که هدف از بعثت پیامبران فرستادن کتاب راهنما و قانونی است که انسان با بهره گیری از علوم و معارف آن می تواند به شناخت کامل از هستی و اهداف آفرینش و نیز آفریده های جهان دست یابد. افزون بر این بعثت این بستر و زمینه را برای انسان فراهم می آورد تا بتواند به دانشی دست یابد که از آن به دانش حکمی یاد شده است. برای دست یابی به این دانش رشدی بهره گیری و عمل به آموزه های دستوری کتاب های آسمانی و به ویژه قرآن ضروری است.
تاکید قرآن بر جداسازی کتاب از حکمت با آن که کتاب های آسمانی حاوی و در بردارنده آن می باشد از آن روست که حکمت تنها دانش به قانون زندگی نیست و چنان که پیش تر گفته شد حکمت دانش همراه با عمل است. از این رو می توان گفت که شناخت کتاب های آسمانی و عمل به آن خود زمینه ساز و بستری برای دانش رشدی و حکمت است که از مقام برتری برخوردار می باشد. در همه آیاتی که به مساله کتاب و حکمت اشاره شده است این مساله به خوبی نمایانده شده است که بهره گیری از کتاب زمینه ساز دست یابی به حکمت علوی و دانش رشدی است. (بقره آیه ۱۲۹ و ۱۵۱ و ۱۳۱ و آل عمران آیه ۸۱ و ۱۶۴ و نیز جمعه آیه ۲ و آیات دیگر)
دومین عاملی که قرآن به عنوان زمینه ساز و بستر مناسب برای دست یابی از حکمت از آن یاد می کند تلاوت و خوانش دیگری از آیات قرآن و کتب و حیانی است. بی گمان تلاوت به معنای خوانش پیاپی همراه با تدبر و تفکر در هر موضوع که ارتباط میان آیات حفظ شود و اصل محوری توحید در هر مساله و مطلبی از یاد نرود و به فراموشی سپرده نشود می تواند ذهن و وجود شخص را به نقطه مرکزی یعنی توحید توجه دهد و به این گونه از ظاهر و پوسته آیات به بطن آن راه یابد. این گونه است که ملکوت چیزها و باطن آن بر وی آشکار می شود و آگاهی کاملی از آن می یابد.(همان)
مهم ترین عامل پس از مساله شناخت و آگاهی از راه آیات وحیانی را می توان در رفتار و عمل انسانی جست. قرآن آن گاه که به عوامل بستر ساز حکمت اشاره می کند به مساله اعتدال توجه می دهد. به نظر قرآن دست یابی به اعتدال در مقام عمل مهم ترین عاملی است که می تواند شخص را به حکمت واقعی و دانش رشدی برساند. قرآن با تاکید بر مساله استوا و اعتدال به این مهم توجه می دهد که شخص اگر نتواند خود را در حوزه عمل به گونه ای بسازد که رفتاری معتدل و میانه نداشته باشد هرگز به موفقیت دست نخواهد یافت. اگر به حوزه هنجارهای اجتماعی و یا اخلاق فردی که قرآن از آنها به فضلیت یاد کرده توجهی شود به آسانی دانسته می شود که فضلیت تنها در اعتدال است. از این رو امت اسلام را امتی معتدل و میانه رو می شمارد و به همین فضلیت است که به عنوان امت و ملتی شاهد و نمونه برای دیگر جوامع بشری معرفی می کند. قرآن در آیه ۱۴ سوره قصص درباره دست یابی به حکمت به مساله استوا و اعتدال توجه داده است و آن را عامل مهمی برشمرده است.
مساله دیگری که ارتباط تنگاتنگی به حوزه عرفان عملی و هنجاری و اخلاقی دارد مساله تزکیه نفس است. قرآن دست یابی به حکمت را بی تزکیه امری ناممکن و ناشدنی بر می شمارد. از این رو از طهارت و پاکی نفس به عنوان زمینه فراگیری حکمت الهی یاد می کند. در آیه ۱۵۱ سوره بقره و نیز ۱۶۴ آل عمران و آیه ۲ سوره جمعه مساله تزکیه نفس و خودسازی ضمن بیان اهمیت آن تزکیه نفس را به عنوان هدف بعثت بر می شمارد.
داشتن توانایی های جسمی و بلوغ فکری از اموری است که بی گمان نیازی به گفتن آن به عنوان بستر و زمینه ساز دست یابی به حکمت نیست. هر انسان نیازمند برای رسیدن به اهداف بلند نیازمند توانایی های جسمی و عقلی است. استاد آیت الله حسن زاده آملی در بیان این مساله در هنگام درس می فرمود: نیاز به بدن سالم و توانایی جسمی از آن رو مهم است که عمل به بسیاری از آموزه های قرآنی بی تن سالم ممکن نیست. وی درباره مساله بهره گیری از امکانات مادی برای دست یابی به دانش و رشد حکمی به مساله نیاز به دانش و مال می گفت: مساله دانش و پول مانند مساله کشتی و آب است. کشتی بی آب جز تخته پاره هایی نیستند که روی هم گرد آمده اند. کشتی بی آب مفهوم و معنایی ندارد. بنابراین آب است که به کشتی معنا و مفهوم می بخشد. مال نیز برای انسان همانند این آب است. برای دست یابی به تن سالم و زندگی سالم نیازی به مال و نعمت هایی است که خداوند به انسان داده است. شرط آن است که این مال و نعمت دنیوی در دل انسان جا نگیرد چنان که آب که مایه معنابخشی به کشتی است زمانی است که در بیرون آن است و کشتی بر آن سوار است و هرگاه این آب به درون کشتی برود همان خود عامل هلاکت و نیستی کشتی می شود. پس از عامل حیات خود عامل هلاکت است زمانی که دو چیز جا به جا شود و آن که بیرون و مرکب است خود به درون آید و سوار شود. تن آدمی می بایست در کمال اعتدال و رشد و بالندگی باشد تا بتواند از همه توانمندی ها و ظرفیت وجود اش بهره مند گردد. (یوسف آیه ۲۲و قصص آیه ۱۴)
قرآن احسان را در مفهومی به کار می برد که می توان آن را مقامی بلند و والا برشمرد. احسان در حقیقت گامی فراتر از عمل به آموزه های دستوری وحیانی است. از این رو اگر عدل را عمل به آموزه های وحیانی بر شماریم احسان شامل هر نیکی و عمل به پسندیده ای است که از انسان انتظار عمل به آن را ندارد. احسان با توجه به مصادیقی که قرآن بیان می کند امری فراتر از عمل به واجب و ترک حرام است. از این رو ایثارگری را می توان در حکم احسان دانست. کسی که بخواهد به حکمت رشدی دست یابد می بایست اهل احسان باشد. قرآن حکمت رشدی را به عنوان پاداش احسان بر می شمارد از این رو می توان گفت که حکمت رشدی می تواند بازتابی از احسان باشد. (همان پیشین)
این ها نمونه هایی است که در قرآن به مساله حکمت رشدی و راه های دست یابی به آن ذکر شده است. با نگاهی به مطالب پیش گفته می توان گفت که چرا بر این باوریم که دست یابی به حکمت برخلاف باورها و القائات سوء بسیار آسان و کوتاه است.

وبگردی
تلاشی بیهوده برای پیام رسان داخلی / سرنوشتی مانند ایمیل ملی
تلاشی بیهوده برای پیام رسان داخلی / سرنوشتی مانند ایمیل ملی - در پیامک هشدارآمیز آمده است: «در اجرای حکم قضایی مبنی بر فیلتر شدن تلگرام، برای ادامه فعالیت کانال خود از طریق پیام رسان های داخلی ظرف 48 ساعت اقدام نمایید. در صورت استمرار فعالیت کانال در تلگرام، برخورد قانونی صورت خواهد پذیرفت. پلیس امنیت عمومی ناجا» حال این سؤال مطرح می شود آیا با تهدید می توان افراد را وادار کرد تا از پیام‌رسان های داخلی استفاده کنند؟
سحر تبر چهره واقعی‌اش را آشکار کرد!
سحر تبر چهره واقعی‌اش را آشکار کرد! - سحر تبر سال گذشته برای اولین بار در رسانه‌های جهان دیده شد. گمانه زنی می‌شد که او برای شباهت پیدا کردن به آنجلینا جولی ۵۰ عمل جراحی داشته است. اما او در نهلایت شبیه شخصیت "عروس مرده" تیم برتون به نظر می‌رسید.
بحران غارت سازمان یافته / در همین دو ماه اخیر ۱۵ تا ۲۰ میلیارد دلار پول دزدیده شده
بحران غارت سازمان یافته / در همین دو ماه اخیر ۱۵ تا ۲۰ میلیارد دلار پول دزدیده شده - بحران موجود، مشروعیت است. بحران مشروعیت ناشی از خیانتی است که به صداقت و آرمانگرایی و از خودگذشتگی ملت ایران انجام شده.
ماجرای احسان علیخانی و  ثامن الحجج
ماجرای احسان علیخانی و ثامن الحجج - پنج ماه بعد از اعلام رسمی غیرقانونی بودنِ موسسه ثامن الحجج در آبان 1393، برنامه تحویل سال 1394 شبکه سوم سیما تحت عنوان «بهارنارنج» با تهیه کنندگی و به مدت هشت ساعت پخش شد و این بار به جای تبلیغ مستقیم ثامن الحجج، باشگاه فرهنگی و ورزشی ثامن الحجج تبلیغ شد! در این برنامه بارها از ابوالفضل میرعلی مدیرعامل موسسه ثامن الحجج با عنوان دکتر تقدیر به عمل آمد؛ دکتری که اکنون مشخص شده یک دیپلمه با سوابق مالی…
وقتی یک دامدار با مدرک دیپلم و ۱۱۹ فقره چک برگشتی مدیرعامل «ثامن‌الحجج» شد
وقتی یک دامدار با مدرک دیپلم و ۱۱۹ فقره چک برگشتی مدیرعامل «ثامن‌الحجج» شد - تصاویر با شما سخن می گویند؛ تصاویری بی روتوش با سخنانی بی روتوش‌تر؛ می‌خواهیم با بخش خبری «فوتونیوز»، مقامات با شما بی روتوش و رودررو سخن بگویند. از این پس، عصرگاه هر روز با «فوتو نیوز» تابناک، حرف و سخن مقامات داخلی و خارجی را به عکس بی روتوش‌شان الصاق می‌کنیم، تا بهتر بدانیم چه کسی حرف زده و از چه سخن گفته است. کوتاه و مختصر؛ به احترام وقت شما و فرصتی که برای دانستن می‌گذارید.
ترجیح می‌دهید کدام‌ زن همکار شوهر شما باشد!
ترجیح می‌دهید کدام‌ زن همکار شوهر شما باشد! - یک بنر تبلیغاتی که ظاهراً با هدف ترویج فرهنگ حجاب طراحی شده، سبب‌ساز واکنش‌های کاربران شبکه اجتماعی توییتر شده است. در این بنر، از رهگذران خواسته شده بین دو گزینه موجود، زنی چادری و زنی مانتویی، انتخاب کنند ترجیح می‌دهند کدام‌یک همکار همسرشان باشد!
فیلم قتل عجیب زن جوان توسط شوهرش در اسلامشهر!
فیلم قتل عجیب زن جوان توسط شوهرش در اسلامشهر! - در اتفاقی عجیب و غیر قابل باور فردی امروز به دلیل درخواست طلاق همسرش در خیابان اسلامشهر وی را با ضربات چاقو از پای درآورد، از سرنوشت این خانم اطلاع دقیقی در دست نیست.
دورهمی کثیف‌ترین برنامه جنسی  ! تفکرات پیچیده یک استاد علوم انسانی !
دورهمی کثیف‌ترین برنامه جنسی ! تفکرات پیچیده یک استاد علوم انسانی ! - یکی از بحث های جنجالی دکتر فیاض در سال های اخیر اظهار نظر او در مورد وقوع بحران جنسی در ایران بوده است که حالا او معتقد است تبدیل به انقلاب جنسی شده است. با او در این زمینه مصاحبه مفصلی انجام دادیم که به زودی منتشر می شود. بخشی از این مصاحبه که درباره برنامه دورهمی است را تماشا کنید.
آغوش جنسی یا مادرانه ! مشغله فکری مطهری
آغوش جنسی یا مادرانه ! مشغله فکری مطهری - وی در بخش دیگری از صحبت‌هایش با اشاره به نمایش در آغوش کشیدن تیم ملی کروواسی توسط رئیس‌جمهور کشورشان،گفت: ایشان با یک حس مادرانه این کار را انجام داد و این آغوش، جنسی نبود، البته که پخش آن نباید انجام می‌شد.
کدام پسر روحانی سه تابعیتی است؟
کدام پسر روحانی سه تابعیتی است؟ - سرنوشت فرزند بزرگ حسن روحانی از جمله مواردی است که در سال‌های گذشته بارها مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفته است. پیش از برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۹۲ نیز یکی از وب‌سایت‌های اصولگرا مدعی بود که او به دنبال “شکست عشقی” دست به “خودکشی” زده است. بنا به ادعای برخی از رسانه‌های اصو‌لگرا، فرزند روحانی با کلت کمری پدر خودکشی کرد.
فیلم منزل محمود خاوری درکانادا
فیلم منزل محمود خاوری درکانادا - کاربران شبکه های اجتماعی فیلمی را منتشر کرده اند که گفته می شود مربوط به خانه مجلل محمود خاوری در کانادا است. صحت و سقم این قضیه هنوز تایید نشده است.
مائده هژبری و امیرحسین مقصودلو در استانبول
مائده هژبری و امیرحسین مقصودلو در استانبول - امیرحسین مقصودلو (تتلو) با انتشار عکسی از خودش و مائده هژبری، دختر نوجوانی که پس از اعتراف تلویزیونی اش معروف شد، از کنسرت مشترک در استانبول خبر داد.
واکنش فغانی به انتشار تصاویردست دادنش با داور زن برزیلی:کوچکترین اهمیتی برایم ندارد!
واکنش فغانی به انتشار تصاویردست دادنش با داور زن برزیلی:کوچکترین اهمیتی برایم ندارد! - تصاویر با شما سخن می گویند؛ تصاویری بی روتوش با سخنانی بی روتوش‌تر؛ می‌خواهیم با بخش خبری «فوتونیوز»، مقامات با شما بی روتوش و رودررو سخن بگویند. از این پس، عصرگاه هر روز با «فوتو نیوز» تابناک، حرف و سخن مقامات داخلی و خارجی را به عکس بی روتوش‌شان الصاق می‌کنیم، تا بهتر بدانیم چه کسی حرف زده و از چه سخن گفته است. کوتاه و مختصر؛ به احترام وقت شما و فرصتی که برای دانستن می‌گذارید.
مرد رو‌به‌روی مائده هژبری کیست؟
مرد رو‌به‌روی مائده هژبری کیست؟ - دختر بازداشت شده در بخشی از مصاحبه توضیح می‌دهد که صبح دستگیر شده و خانواده‌اش در جریان این موضوع قرار گرفته‌اند و این ادعا نشان می‌دهد تهیه فیلم اعترافات به فاصله یک صبح تا عصر انجام شده که خود نشان‌دهنده این است که برای متهم هنوز دادگاهی تشکیل نشده و جرمی به اثبات نرسیده ‌است.
فیلم | رامبد: دهنتو ببند، فرح‌بخش: دهنتو گِل بگیر!
فیلم | رامبد: دهنتو ببند، فرح‌بخش: دهنتو گِل بگیر! - پس از آنکه فیلم تازه محمدحسین فرح‌بخش در سالن‌های سینمای شهر تهران اکران نشد. احمدی مدیر سینماشهر که از قضا تهیه کننده برنامه خندوانه نیز هست و سوله مدیریت بحران شهر تهران در دوره تهیه کنندگی او به «خندوانه» اختصاص یافت، مانع از این اکران شده بود و همین مسئله واکنش فرح بخش را به دنبال داشت و او را رانت‌‎‌خوار خواند و پای رامبد جوان را به میان کشید.
شاخ‌های اینستاگرامی که نمی‌شناختیم
شاخ‌های اینستاگرامی که نمی‌شناختیم - یکی از دختران که به شدت مورد توجه قرار گرفته است مائده نام دارد. او از چهره‌های شناخته شده اینستاگرام است که ویدئو‌هایی از رقص هایش را در صفحه خود منتشر کرده است. او متولد سال 1380 است. به گفته خودش حدود 600هزار فالوئر دارد. او حالا با قرار وثیقه آزاد است.
تصادف سردار آزمون با پورشه اش (عکس)
تصادف سردار آزمون با پورشه اش (عکس) - سردار آزمون نیمه شب گذشته و در نزدیکی‌های صبح امروز با خودوری پورشه شخصی خود در محور نکا بهشهر پس از عبور از روستای کمیشان با تصادف زنجیره‌ای مواجه شد که در این حادثه خودروهای زیادی خسارت دیدند