فرهنگی
خبرگزاری تسنیم، سعید شیری: صلح امام حسن مجتبی علیهالسلام از مهمترین مقاطع تاریخ اسلام است؛ رخدادی که گاه بهدلیل فاصله گرفتن از تحلیل دقیق شرایط سیاسی و اجتماعی آن روزگار، با برداشتهای سطحی و حتی نادرست مواجه شده است. در حالی که بررسی سیره آن حضرت نشان میدهد که صلح، نه نشانه عقبنشینی از آرمانها و نه نتیجه ضعف در برابر دشمن، بلکه تصمیمی برخاسته از تشخیص امام معصوم علیهالسلام و رعایت مصالح عالی اسلام و جامعه اسلامی بود. از همین منظر، ماجرای صلح امام حسن علیهالسلام میتواند درس مهمی درباره ضرورت تبعیت از رهبر الهی و پرهیز از تقدم تشخیص شخصی بر فرمان امام ارائه کند.
در همین زمینه، در گفتوگو با حجتالاسلام والمسلمین بیگیخمینی، عضو علمی دفتر آیتالله بطحائی گلپایگانی، ابعاد مختلف صلح امام حسن علیهالسلام، مفهوم تکلیفمداری در سیره ائمه اطهار علیهمالسلام و ضرورت تبعیت از امام معصوم علیهالسلام مورد بررسی قرار گرفته است. وی با اشاره به واکنش برخی یاران امام حسن علیهالسلام به تصمیم حضرت، بر این نکته تأکید میکند که در منطق امامت، ملاک تشخیص وظیفه، نظر و محاسبه فردی نیست؛ بلکه باید تصمیم امام را بهعنوان حجت الهی پذیرفت، حتی آنجا که حکمت و آثار آن تصمیم برای پیروان در نگاه نخست آشکار نباشد.
مشروح این گفتوگو را میخوانید:
* صلح امام حسن علیهالسلام چه درسی درباره ضرورت تبعیت از رهبر الهی و تشخیص وظیفه دارد؟
یکی از مهمترین مباحث در اندیشه اسلامی، مسئله «تکلیفمداری» و «تبعیت از رهبری الهی» است. تاریخ اسلام بهروشنی نشان میدهد که معیار رفتار رهبران الهی، نه احساسات زودگذر و نه محاسبات صرفاً مادی، بلکه انجام وظیفه الهی و تأمین مصالح عالیهی اسلام و مسلمین بوده است. در عصر حضور، مردم مأمور به تبعیت از امام معصوم علیهالسلام هستند و در عصر غیبت نیز بر اساس مبانی فقه شیعه، جامعه اسلامی حول محور ولایت فقیه سامان مییابد و انسجام و اقتدار خود را حفظ میکند.
اما در مورد ماجرای امام حسن مجتبی علیه السلام، در روایتی مشهور از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله آمده است:
«الحسن والحسین إمامان قاما أو قعدا؛ امام حسن و امام حسین علیهماالسلام دو اماماند؛ چه قیام کنند و چه صلح و سکوت اختیار کنند.» [مناقب آل أبى طالب، ج2، ص138]
…
