تالاب «صالحیه» به عنوان تنها تالاب استان البرز این روزها زیر تازیانه تغییرات اقلیمی، کاهش بارندگیها و دستاندازیهای انسانی به یکی از کانونهای اصلی تولید گرد و غبار تبدیل شده است؛ چالشی زیستمحیطی که آسمان استانهای البرز، قزوین و حتی تهران را تحت تاثیر قرار داده و عزم ملی را برای مهار آن طلب میکند.
به گزارش ایرنا، وسعت حریم و بستر تالاب صالحیه بر اساس مطالعات وزارت نیرو حدود ۴۸ هزار هکتار است که ۱۶ هزار هکتار آن در حوزه استحفاظی البرز و ۳۲ هزار هکتار در استان قزوین قرار دارد؛ این زیستگاه ارزشمند فلات مرکزی ایران تاکنون میزبان بیش از ۱۱۰ گونه پرنده مهاجر و بومی، ۲۶ گونه پستاندار، ۲ گونه دوزیست و ۲۷ گونه خزنده بوده و به عنوان استراحتگاه و توقفگاهی حیاتی برای مهاجرت پرندگان شناخته میشود.
تنوع زیستی کمنظیر منطقه شامل پرندگان آبزی و کنارآبزی چون غاز خاکستری، فلامینگو، درنا، خوتکا، فیلوش، آنقوت، تنجه و انواع حواصیل و پرندگان خشکزی نظیر هوبره، سنقر، سارگپه و دال در کنار پستاندارانی همچون گرگ، کفتار، گربه وحشی، سیاهگوش، روباه و گراز، جلوهای بینظیر از حیات وحش را پدید آورده بود اما اکنون خشکی مفرط، این اکوسیستم را در آستانه بحرانی برگشتناپذیر قرار داده است.
گرمای کمسابقه، خشکیدگی بستر تالاب و کاهش رطوبت آن، این منطقه را به کانون ریزگردها تبدیل کرده؛ پدیدهای که در روزهای متمادی شاخص کیفیت هوای شهرستانهای تابعه استان البرز بهویژه ساوجبلاغ، نظرآباد و فردیس را در شرایط خطرناک و ناسالم برای عموم و گروههای حساس قرار میدهد.
اگرچه طی سالهای گذشته تلاشهایی برای احیا نظیر مطالعات پایش، اجرای برنامههای قرق و ممانعت از چرای بیرویه صورت گرفته اما غلبه بر این بحران نیازمند طرحی جامعنگر، تخصیص حقابه پایدار و انسجام دستگاههای اجرایی ۲ استان البرز و قزوین با هدایت ستاد ملی گرد و غبار بود.
برنامه جامع احیا روی میز شورای برنامهریزی
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان البرز با اشاره به تدوین برنامهای علمی برای ساماندهی این زیستبوم اظهار کرد: فرآیند نهاییسازی برنامه احیا و مدیریت تالاب صالحیه با بهرهگیری از ظرفیت شرکتهای دانشبنیان …
