در حالی که نرخ دلار پس از ثبت قله حدود ۱۷۰هزار تومانی در بهمن ۱۴۰۴، بار دیگر مسیر صعودی در پیش گرفته و به ۲۰۰ هزار تومان رسیده است. امیرمحمد گلوانی، اقتصاددان، در گفتوگو با آوش این روند را نه لزوما مطلوب، بلکه برآمده از واقعیتهای بنیادین اقتصاد ایران میداند؛ واقعیتهایی که از تورم مزمن و رشد نقدینگی تا خسارتهای جنگ، محدودیتهای صادراتی و تداوم محاصره اقتصادی را در بر میگیرد. او معتقد است اقتصاد ایران در وضعیتی کمسابقه قرار گرفته که در آن فشارهای ناشی از جنگ و تحریم، همزمان ظرفیت تولید، توان ارزآوری و ثبات بازارها را هدف گرفتهاند و همین ترکیب، چشمانداز نرخ ارز را بیش از گذشته به تحولات سیاسی و امنیتی گره زده است.
به باور این اقتصاددان در صورت تداوم شرایط کنونی یا بازگشت درگیریهای نظامی، نرخ دلار تا پایان سال میتواند بین ۲۵ تا ۵۰درصد بالاتر از سطوح فعلی قرار گیرد؛ سناریویی که پیامد آن تنها محدود به بازار ارز نخواهد بود و از مسیر افزایش هزینه واردات و انتظارات تورمی، فشار مضاعفی بر سطح عمومی قیمتها و معیشت خانوارها وارد میکند. بازار طلا نیز از این روند جدا نیست؛ زیرا همزمان با رشد دلار در داخل، نوسانهای طلای جهانی و نااطمینانی نسبت به مسیر سیاست پولی آمریکا، زمینه افزایش بیشتر قیمتها را فراهم کرده است.
امیر محمد گلوانی با اشاره به دشواریهای صادرات نفت و کاهش توان برخی صنایع برای حضور در بازارهای خارجی، هشدار میدهد که تداوم وضعیت موجود میتواند ظرفیتهای راهبردی کشور، از جمله نقش تنگه هرمز در معادلات سیاسی و اقتصادی را با چالش مواجه کند. از نگاه او، تنها یک گشایش سیاسی یا توافقی در سطح کلان میتواند مسیر انتظارات را تغییر دهد؛ در غیر این صورت، اقتصاد ایران وارد دورهای میشود که بهطور تاریخی نیز با افزایش التهاب در بازار ارز همراه بوده است.
تاریخ تکرار می شود
امیرمحمد گلوانی، اقتصاددان در گفتوگو با آوش با توجه به رشد اخیر نرخ ارز، وضعیت بازار را اینگونه ارزیابی میکند: اقتصاد ایران اکنون در شرایطی سخت، پیچیده و کمسابقه قرار دارد؛ وضعیتی که شاید بتوان آن را با همه تفاوتها، تنها با دوران اشغال ایران پس از شهریور ۱۳۲۰ مقایسه کرد؛ دورهای که کشور با جنگ، اشغال، قحطی و تورم بسیار سنگین مواجه بود. پس از آن، کمتر دورهای …
