رئیس سازمان بسیج علمی و پژوهشی: دانشگاه‌ها در حل مسائل کشور نقش‌آفرینی مؤثر داشته باشند

روح‌الله رضوی‌نژاد امروز (چهارشنبه، ۱۹ آذر) در اختتامیه سومین جشنواره علمی شهید چمران و دهمین جشنواره جهادگران علم و فناوری که به میزبانی دانشگاه زنجان برگزار شد، اظهار کرد: انقلاب اسلامی از نقطه‌ای آغاز شد که تاریکی و عدم خودباوری بر کشور حاکم بود؛ اما امروز به نقطه‌ای رسیده‌ایم که در برابر همه قدرت‌های سلطه‌گر ایستادگی می‌کند.

وی با اشاره به تأکید رهبر انقلاب بر پیوند علم و ایمان، افزود: معجزه‌های بزرگی که در عرصه دفاع مقدس، فناوری و پیشرفت‌های علمی رقم خورده، نتیجه همین پیوند است. امروز نیز دستیابی به مرجعیت علمی جز با جهاد علمی و مشارکت عمومی ممکن نیست.

رئیس سازمان بسیج علمی و پژوهشی کشور با بیان اینکه مردم یکی از ارکان اصلی موفقیت انقلاب و دفاع مقدس بوده‌اند، ادامه داد: رهبر انقلاب بارها فرموده‌اند هرجا کار به مردم سپرده شده، پیشرفت حاصل شده است. همین الگو باید در حل مسائل امروز کشور نیز به‌کار گرفته شود.

رضوی‌نژاد با اشاره به نتایج یک بررسی پژوهشی، گفت: کمتر از یک درصد ظرفیت پایان‌نامه‌ها و پژوهش‌های دانشگاهی در خدمت مسائل کشور قرار دارد. این یعنی بخش زیادی از توان علمی کشور بدون جهت‌دهی و مسئله‌محوری، هدر می‌رود.

وی دلیل این وضعیت را ترکیبی از ضعف آیین‌نامه‌ها، کمبود گفت‌وگوی علمی، نبود کار تیمی و فاصله دانشگاه با صنعت دانست و افزود: بخش مهمی از این اصلاحات باید در خود دانشگاه‌ها صورت گیرد.

رضوی‌نژاد در ادامه به معرفی طرح نهضت و خیزش جدید علمی پرداخت و گفت: ماموریت بسیج در حوزه علم و فناوری، شبکه‌سازی، جریان‌سازی، گفتمان‌سازی و امیدآفرینی است.

او ادامه داد: اگر تیم یا فردی ایده‌ای مسئله‌محور با آینده اقتصادی داشته باشد، بسیج علمی با قرار دادن راهور، تأمین فضا از طریق دانشگاه‌ها و حمایت بلاعوض ۵۰ تا ۶۰ میلیون تومانی از آن پشتیبانی می‌کند تا به واحد فناور تبدیل شود.

به گفته وی، تاکنون ۱۲۰۰ هسته رشدی در حوزه فناوری نرم و ۲۰۰ هسته در حوزه فناوری سخت زیر پوشش این طرح قرار گرفته‌اند.

رئیس سازمان بسیج علمی و پژوهشی همچنین از تکثیر الگوی نخبه‌پروری مردمی خبر داد و گفت: این الگو نخستین‌بار توسط جمعی از مدال‌آوران المپیاد در جنوب تهران اجرا شد و امروز به ۲۸ مرکز در سراسر کشور رسیده است. بیشتر این مراکز با محوریت مسجد و بدون ایجاد ساختار اداری، فعالیت‌های نخبه‌پروری انجام می‌دهند.

رضوی‌نژاد با اشاره به اینکه بسیج رقیب هیچ نهادی نیست، افزود: بسیج علم و فناوری قرار نیست ساختار تازه‌ای کنار ساختارهای دانشگاهی یا صنعتی ایجاد کند؛ بلکه وظیفه‌اش بسیج‌کنندگی ظرفیت موجود است تا علم و فناوری در خدمت مردم و انقلاب اسلامی قرار گیرد.

وی با اشاره به تحولات منطقه و شکست‌های اخیر رژیم صهیونیستی، گفت: مقاومت هزینه دارد، اما هزینه مقاومت قابل مقایسه با هزینه سازش نیست. ملتی که عزت را انتخاب کند، عزیز می‌شود.

دانشگاه‌ها باید مسئله‌محور عمل کنند

در ادامه معاون علمی و پژوهشی سازمان بسیج اساتید کشور، با تأکید بر اهمیت ارتباط میان دانشگاه‌ها، نظام اجرایی و صنعت، گفت: دانشگاه‌ها باید با رویکرد مسئله‌محور به مسائل و نیازهای جامعه و دولت پاسخ دهند و تولید علم و تربیت نیروی انسانی متخصص و متعهد را با حل مسائل کشور تلفیق کنند.

وحید آرایی با اشاره به سه مأموریت اصلی دانشگاه‌ها به نقل از مقام معظم رهبری، تصریح کرد: تولید علم، تربیت عالم و جهت‌دهی به این تولید علم از اصول اساسی دانشگاه‌هاست که باید مبتنی بر نیازهای جامعه و اهداف نظام حکمرانی عمل شود.

وی ادامه داد: نقش بسیج اساتید به‌عنوان حلقه میانی میان دانشگاه و حاکمیت، تسهیل‌گری و هدایت فعالیت‌های علمی استادان به سمت مسائل کشور است. جشنواره شهید چمران نمونه‌ای از این رویکرد است که استادان را هم در میدان علم و هم در عمل برجسته می‌کند.

معاون علمی و پژوهشی سازمان بسیج اساتید با اشاره به برگزاری سومین جشنواره شهید چمران، گفت: بیش از ۱۷ هزار اثر علمی از سراسر کشور به این جشنواره ارسال شد و این نشان‌دهنده ظرفیت گسترده شبکه علمی کشور است که می‌تواند پاسخگوی نیازهای ملی و منطقه‌ای باشد.

آرایی همچنین به جانمایی قانونی فعالیت‌های بسیج اساتید در بودجه و قانون برنامه هفتم توسعه اشاره کرد و افزود: دانشگاه‌ها و موسسات پژوهشی موظف‌ هستند بخشی از ظرفیت‌های پژوهشی و پایان‌نامه‌های دانشجویی خود را به حل مسائل کشور اختصاص دهند و بسیج اساتید در این مسیر نقش فعال دارد.

وی خاطرنشان کرد: با این رویکرد، دانشگاه‌ها می‌توانند همگام با نیازهای جامعه و نظام، خروجی علمی و عملی مؤثر داشته باشند و در جهاد تبیینی و مقابله با هجمه‌های دشمنان نیز نقش‌آفرینی کنند.

لزوم تقویت مرجعیت علمی داخلی و حمایت از جشنواره‌های علمی

همچنین فرمانده سپاه انصارالمهدی(عج) استان زنجان با اشاره به جایگاه علم و تولید دانش در کشور، بر لزوم تقویت مرجعیت علمی داخلی و حمایت از جشنواره‌های علمی تأکید کرد.

سردار محسن سهندی اظهار کرد: توجه به ظرفیت‌های علمی کشور و حرکت در مسیر ترسیم‌ شده توسط مقام معظم رهبری، یکی از مهم‌ترین اولویت‌های سپاه و بسیج است.

وی با بیان اینکه جشنواره شهید چمران امسال برای سومین سال متوالی برگزار می‌شود، افزود: این جشنواره در مسیر رشد و بلوغ قرار دارد و با همراهی اساتید، نخبگان و دانشگاه‌های استان، می‌تواند به یک مرجع علمی معتبر تبدیل شود.

فرمانده سپاه انصارالمهدی(عج) با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی شهید مصطفی چمران، اظهار کرد: شهید چمران نمونه کم‌نظیری از پیوند علم و مجاهدت بود؛ شخصیتی که هم در قله‌های علم قرار داشت و هم در میدان‌های نبرد مجاهدانه حضور یافت. نام‌گذاری این جشنواره به نام ایشان، مایه برکت و انگیزه‌ای برای حرکت علمی در تراز انقلاب اسلامی است.

سهندی با تأکید بر اینکه تولید علم یکی از مؤلفه‌های اصلی قدرت در جهان امروز است، گفت: یکی از دغدغه‌های مهم مقام معظم رهبری، تقویت تولید علم بومی و کاهش وابستگی به نظام‌های سنجش علمی خارج از کشور است. برگزاری جشنواره‌هایی مانند شهید چمران می‌تواند زمینه‌ساز ارتقای تراز علمی کشور و ایجاد مرجعیت داخلی برای پژوهشگران باشد.

وی با اشاره به نقش بسیج و سپاه در حمایت از ظرفیت‌های علمی کشور، خاطرنشان کرد: در سپاه و بسیج تلاش می‌کنیم علاوه بر کمک‌رسانی، زمینه بروز خلاقیت‌ها و نظریه‌پردازی‌های اساتید و دانشجویان را فراهم کنیم. این جشنواره‌ها می‌توانند محلی برای ارائه ایده‌ها، طرح‌ها و دستاوردهای علمی باشند.

فرمانده سپاه انصارالمهدی(عج) عنوان کرد: با تلاش مجموعه دانشگاه‌ها، نخبگان و جامعه علمی، جشنواره شهید چمران در سال‌های آینده به یک رویداد اثرگذار ملی و حتی فراملی تبدیل شود.

دانشگاه‌ها باید برای حل مسائل فوری کشور پای کار بیایند

در ادامه رئیس دانشگاه زنجان با تأکید بر ضرورت تمرکز دانشگاه‌ها بر حل مسائل فوری کشور گفت: در شرایط کنونی، ایران بیش از هر زمان دیگری به تحقیقات مسئله‌محور نیاز دارد و دانشگاه‌ها باید نقش مؤثر خود را در رفع چالش‌های جامعه ایفا کنند.

جلال صبا اظهار کرد: تحقیقات دانشگاهی در دو حوزه‌ پایه و کاربردی قابل دسته‌بندی است که هر دو برای پیشرفت کشور اهمیت دارند. در عین حمایت از تحقیقات بنیادی و مرزدانش، امروز نیاز ویژه جامعه، پژوهش‌هایی است که به حل فوری مشکلات منجر شود.

وی با اشاره به چالش‌هایی نظیر بحران آب، ناترازی انرژی، مسائل معیشتی و مشکلات اجتماعی، افزود: اساتید و محققان ما سال‌ها تحقیق انجام داده‌اند و بسیاری از مشکلات حتی بدون نیاز به پژوهش جدید، با بهره‌گیری از همین تجربیات قابل رفع است.

صبا تأکید کرد: امروز توجه دولت و حاکمیت به نقش دانشگاه‌ها بیش از گذشته است و انتظار عمومی از مراکز علمی برای ورود به مسائل کشور افزایش یافته است. او گفت: همه نهادهای علمی از جمله دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی مانند بسیج علمی باید در کنار هم قرار بگیرند تا بتوان مشکلات را به صورت جمعی کاهش داد.

رئیس دانشگاه زنجان از تشکیل چند مرکز تحقیقاتی خودجوش توسط اعضای هیئت علمی خبر داد و گفت: مرکز تحقیقات پیشگیری از سرطان، مرکز توسعه پایدار و مرکز سازگاری با کم‌آبی نمونه‌هایی از این حرکت‌ها است. اساتید با انگیزه شخصی گرد هم آمده‌اند تا اتاق‌های فکر شکل دهند و بخشی از مسئولیت اجتماعی دانشگاه را بر عهده بگیرند.

او خاطرنشان کرد: دانشگاه زنجان آمادگی دارد محور گفتگوهای علمی برای حل مسائل کشور باشد. هر صاحب‌نظر یا پژوهشگری که ایده‌ای برای حل مشکلات دارد، می‌تواند در این مسیر همراه ما باشد.

منبع : ایسنا