مرگ در مسیر قاچاق؛ اقتصاد سوخته‌ای که قربانی می‌گیرد

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها: خودروهای سواری که برای قاچاق کالا یا سوخت مورد استفاده قرار می‌گیرند، در اصطلاح محلی «شوتی» نامیده می‌شوند. این واژه برای مردم استان‌های جنوبی و شرقی کشور، به‌ویژه در خراسان جنوبی و سیستان و بلوچستان، واژه‌ای آشناست.

بالا بودن قیمت سوخت در کشورهای همسایه موجب شده تا سودجویان با روش‌های مختلف، سرمایه ملی را از محورهای خراسان جنوبی به سمت سیستان و بلوچستان انتقال داده و به کشورهای افغانستان و پاکستان قاچاق کنند. این روند، تردد خودروهای حامل سوخت قاچاق را در جاده‌های استان افزایش داده و متأسفانه، بارها منجر به وقوع حوادث تلخ و مرگ‌بار شده است.

مروری بر حوادث مرتبط با قاچاق سوخت در استان

در چهارم آذر ۱۴۰۱ واژگونی خودروی سواری حامل سوخت قاچاق در محور قاین – بیرجند باعث آتش‌سوزی خودرو و جان‌باختن دو سرنشین شد. پلیس دلیل حادثه را تخطی راننده از سرعت مطمئنه اعلام کرد.

۲۹ آبان ۱۴۰۱ برخورد دو خودروی سواری حامل سوخت در محور قاین – گناباد، سه کشته و یک مصدوم داشت.

پنجم مهر ۱۴۰۲، تصادف پژو ۴۰۵ حامل سوخت قاچاق با کامیون ایسوزو یخچال‌دار در محور نهبندان – بیرجند، یک کشته و یک مجروح برجا گذاشت.

۱۱ مهر ۱۴۰۲، برخورد پژو ۴۰۵ شوتی حامل سوخت قاچاق با اتوبوس در محور سربیشه – نهبندان، یک کشته و چند مصدوم به‌همراه داشت.

۲۰ فروردین ۱۴۰۳، تصادف دو خودرو سوخت‌بر با یک خودرو عبوری در مسیر سربیشه – نهبندان، موجب مرگ دو نفر و زخمی شدن یک نفر شد.

۲۹ آبان ۱۴۰۴، واژگونی پژو ۴۰۵ حامل سوخت قاچاق در محور روستایی سیکوری – چاهدراز شهرستان نهبندان، یک کشته برجا گذاشت.

دوم آبان ۱۴۰۴ واژگونی پژو ۴۰۵ در محور روستایی بخش سرداران نهبندان، یک نفر را به کام مرگ کشاند.

۱۸ آذر ۱۴۰۴ تصادف و آتش‌سوزی چهار خودروی حامل سوخت قاچاق در محور فرعی زابل – نهبندان، باعث فوت دو نفر و مصدومیت دو نفر دیگر شد.

این موارد تنها بخشی از حوادث تلخ ناشی از فعالیت خودروهای سوخت‌بر قاچاق در محورهای شرقی کشور هستند حوادثی که بارها خانواده‌هایی را داغدار کرده‌اند.

یاد شهید امیرحسین ابراهیمی

در میان این رخدادها، یاد و نام شهید امیرحسین ابراهیمی همچنان زنده است. این جوان فداکار اوایل شهریور ۱۴۰۲ در جریان اجرای طرح مقابله با خودروهای شوتی حامل فرآورده‌های نفتی غیرمجاز در پلیس راه شهرستان سربیشه، هنگام کنترل خودروهای عبوری، بر اثر برخورد عمدی یک خودروی حامل سوخت قاچاق به شدت مصدوم شد. با وجود تلاش‌های تیم پزشکی، پس از سه ماه بستری در بیمارستان، در یکم آذر ۱۴۰۲ به فیض شهادت نائل آمد.

این حوادث تلخ، یادآور خطرات جدی فعالیت خودروهای شوتی و ضرورت تقویت اقدامات نظارتی و فرهنگی برای مقابله با قاچاق سوخت در محورهای استان‌های شرقی کشور است.

کاهش تردد خودروهای شوتی در جاده‌ها

سرهنگ محمود علیپور، جانشین فرماندهی انتظامی خراسان جنوبی در گفتگو با خبرنگار مهر ضمن تشریح ابعاد خطرناک قاچاق سوخت در محورهای ارتباطی استان، از کاهش چشمگیر تردد خودروهای حامل سوخت قاچاق در سال جاری خبر داد و گفت: متأسفانه در سال‌های گذشته قاچاق سوخت به یکی از تهدیدهای جدی اقتصادی و ایمنی جاده‌های استان بدل شده بود.

وی ادامه داد: خودروهای موسوم به «شوتی» با پلاک‌های جعلی و مخدوش، تغییر فیزیک خودرو و تقویت موتور اقدام به انتقال سوخت کرده و با حرکات خطرناک، گاه خسارات و حوادث بسیار تلخی رقم می‌زدند.

سرهنگ علیپور با بیان اینکه در دو سال گذشته، بیش از ۲۰۰ دستگاه خودرو قاچاق‌بر به صورت کاروانی در محورهای استان تردد داشتند که موجب نگرانی شدید مردم و آسیب به آرامش روان جامعه شده بود، گفت: با اجرای طرح‌های سختگیرانه و هماهنگی دستگاه‌های نظامی، قضائی و اطلاعاتی، امروز این رقم به حدود ۳۰ تا ۴۰ دستگاه در شبانه‌روز کاهش یافته است.

وی با اشاره به آمار برخوردها بیان کرد: در سال ۱۴۰۲، سه هزار و ۴۸۲ دستگاه خودرو قاچاق‌بر توقیف شد و در سال ۱۴۰۳ این رقم به سه هزار و ۵۰۸ دستگاه افزایش یافت.

توقیف ۱۳۰۱ خودروی شوتی

جانشین فرمانده انتظامی خراسان جنوبی ادامه داد: همچنین از ابتدای امسال تاکنون هزار و ۳۰۱ دستگاه خودرو شوتی توقیف و بیش از چهار میلیون و ۲۵۰ هزار لیتر سوخت قاچاق کشف شده است.

سرهنگ علیپور تأکید کرد: پلیس با همکاری نهادهای فرهنگی و مذهبی، نشست‌های متعدد آگاه‌سازی با گروه‌های مرجع، علما و فعالان اجتماعی برگزار کرده تا مردم استان نسبت به آثار مخرب قاچاق سوخت آگاه‌تر شوند.

وی همچنین از طرح‌های حمایتی برای مرزنشینان استان سیستان و بلوچستان یاد کرد و افزود: این طرح‌ها اصل درستی دارند، اما باید نظارت دقیق‌تری بر اجرای آنها باشد تا فقط مرزنشینان واقعی از امتیازات برخوردار شوند.

سرهنگ علیپور بیان کرد: با اجرای مصوبه شورای تأمین استان، خودروهای حامل یا مشکوک به قاچاق سوخت بین سه تا شش ماه توقیف می‌شوند و این اقدام نقش مؤثری در کاهش محسوس تردد شوتی‌ها و افزایش امنیت جاده‌ای داشته است.