روایت بلومبرگ از ۳ گره خطرناک در خلیج فارس

به گزارش هم‌میهن آنلاین و به نقل از زومان از بلومبرگ، جنگ ایران نه‌تنها آسیب‌پذیری کشورهای منطقه را آشکار کرده، بلکه تلاش آن‌ها برای کاهش این وابستگی‌ها را دشوارتر و پرهزینه‌تر ساخته است.

وابستگی به نفت؛ رؤیایی که هنوز محقق نشده

کشورهای خلیج فارس سال‌هاست برای تنوع‌بخشی به اقتصاد خود تلاش می‌کنند، اما موفقیت آن‌ها یکسان نبوده است.

کویت، امارات و قطر به دلیل ثروت عظیم نفت و گاز، جمعیت نسبتاً محدود شهروندان و بدهی پایین، وضعیت مالی مستحکم‌تری دارند. در مقابل، بحرین با بدهی‌های سنگین روبه‌روست و عمان با کنترل هزینه‌ها، افزایش مالیات و بهره‌مندی از قیمت بالاتر نفت توانسته بدهی خود را از سال ۲۰۲۰ تقریباً نصف کند.

اما مهم‌ترین نمونه عربستان سعودی است. این کشور در سال ۲۰۱۶ برنامه چشم‌انداز ۲۰۳۰ را با هدف کاهش وابستگی به نفت آغاز کرد، ولی یک دهه بعد، این وابستگی نه‌تنها کاهش نیافته، بلکه بیشتر شده است.

در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۲۴، میانگین قیمت نفت حدود ۸۰ دلار در هر بشکه بود. این قیمت در سال ۲۰۱۰ برای عربستان مازاد بودجه ایجاد می‌کرد، اما در سال ۲۰۲۴ دیگر حتی پاسخگوی هزینه‌های دولت نبود. به این ترتیب، عربستان از صادرکننده سرمایه به اقتصاد جهانی، به کشوری نیازمند استقراض تبدیل شد.

البته کشورهای منطقه در توسعه گردشگری، خدمات مالی، بنادر و فرودگاه‌ها پیشرفت کرده‌اند و اکنون روی هوش مصنوعی و مراکز داده سرمایه‌گذاری می‌کنند.

بااین‌حال، جنگ نشان داده که این زیرساخت‌های جدید نیز می‌توانند هدف حملات نظامی قرار بگیرند.

بحران اعتماد به آمریکا؛ امنیت را چه کسی تضمین می‌کند؟

دومین چالش، وابستگی امنیتی کشورهای عربی به آمریکاست.

رهبران خلیج فارس پس از بازگشت ترامپ به کاخ سفید در سال ۲۰۲۵، با وعده سرمایه‌گذاری‌های عظیم و افزایش تولید نفت تلاش کردند روابط خود را با واشنگتن تقویت کنند. انتظار اصلی آن‌ها تضمین امنیت و جلوگیری از جنگ منطقه‌ای بود.

اما آمریکا و اسرائیل جنگ گسترده‌ای علیه ایران آغاز کردند؛ جنگی که کشورهای خلیج فارس برای جلوگیری از وقوع آن تلاش کرده بودند و در نهایت خاک و زیرساخت‌های آن‌ها نیز به بخشی از میدان درگیری تبدیل شد. …