به نوشته السومریه نیوز، منابعی در وزارت برق عراق اعلام کردهاند که تشدید فشارهای آمریکا برای توقف واردات گاز ایران از حدود یک ماه پیش آغاز شده است. این منابع تأکید کردهاند که بغداد در هر دیدار با مقامهای آمریکایی تلاش میکند توضیح دهد گاز ایران یک کالای تجملی نیست، بلکه برای تأمین نیاز شبکه برق عراق ضروری است.
این منابع همچنین هشدار دادهاند که توقف انتقال گاز ایران میتواند روزانه حدود ۸ هزار مگاوات از ظرفیت تولید برق عراق را از مدار خارج کند.
السومریه نیوز گزارش داده است که فشارهای واشنگتن پس از آن تشدید شد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، شامگاه چهارشنبه از اعمال اقدامات اقتصادی جدید علیه ایران خبر داد و کشورها و طرفهایی را که به تهران حمایت مالی یا اقتصادی ارائه کنند، به پیامدهای سنگین اقتصادی تهدید کرد.
بغداد: قطع فوری گاز ایران امکانپذیر نیست
بر اساس این گزارش، آمریکا حدود یک ماه است بغداد را برای پایان دادن به واردات گاز ایران تحت فشار قرار داده است. در مقابل، دولت عراق تلاش دارد واشنگتن را نسبت به دشواری اجرای فوری چنین تصمیمی متقاعد کند.
منابع عراقی میگویند شماری از نیروگاههای برق عراق به گاز وارداتی از ایران وابستهاند و گزینههای جایگزین نیز هنوز با سرعت کافی آماده نشدهاند تا کمبود ناشی از قطع این گاز را جبران کنند.
السومریه نیوز نوشت که مقامات آمریکایی در تلاش برای جلب موافقت عراق میگویند که ورود گاز ایران طی سالهای گذشته منظم نبوده و در موارد مختلفی قطع شده است.
با این حال، وزارت برق عراق بر خلاف این ارزیابی تأکید دارد که قطع گاز ایران شکاف بزرگی در ظرفیت تولید برق ایجاد خواهد کرد؛ بهخصوص در ساعات اوج مصرف.
گاز ایران؛ تأمینکننده ۳۰ تا ۴۰ درصد نیاز نیروگاههای عراق
السومریه نیوز مینویسد گاز ایران یکی از منابع اصلی سوخت نیروگاههای برق عراق، بهویژه در مناطق مرکزی و جنوبی این کشور، است.
بر اساس دادههای پیشین، گاز ایران بین ۳۰ تا ۴۰ درصد نیاز نیروگاههای برق عراق را تأمین میکند و هرگونه اختلال در این صادرات میتواند بهسرعت بر میزان تولید برق تأثیر بگذارد.
این رسانه برای نشان دادن میزان وابستگی عراق به گاز ایران به اتفاقی در مارس ۲۰۲۶ اشاره کرده است. بر اساس گزارش وزارت برق عراق، در آن مقطع انتقال گاز ایران بهطور کامل برای سه روز متوقف شد و در نتیجه حدود ۳۱۰۰ مگاوات از ظرفیت تولید برق عراق از مدار خارج شد.
پس از آن، صادرات گاز بهتدریج از سر گرفته شد، اما میزان تحویل در ابتدا تنها حدود ۵ میلیون مترمکعب در روز بود؛ رقمی که بهمراتب کمتر از نیاز عراق در فصل تابستان محسوب میشود.
بر اساس توافقهای بغداد و تهران، میزان گاز مورد توافق در فصل زمستان بین ۲۵ تا ۳۵ میلیون مترمکعب در روز و در تابستان حدود ۵۵ میلیون مترمکعب در روز است.
السومریه نیوز تأکید میکند همین ارقام نشان میدهد که قطع ناگهانی واردات گاز ایران برای عراق تا چه اندازه دشوار است؛ زیرا برخی نیروگاههای این کشور مستقیماً برای فعالیت واحدهای تولید برق خود به این گاز وابستهاند.
تلاش عراق برای یافتن جایگزین
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که فشار آمریکا علیه عراق در شرایطی صورت میگیرد که واشنگتن همزمان کارزار اقتصادی گستردهتری را علیه ایران دنبال میکند.
ترامپ اقدامات جدید آمریکا را بخشی از «جنگ اقتصادی و انزوای بیسابقه» علیه ایران توصیف کرده و کشورها و نهادهایی را که به گفته او برای ایران «شریان حیاتی» فراهم کنند، به پیامدهای اقتصادی سنگین تهدید کرده است.
با وجود این فشارها، بغداد طی سالهای گذشته تلاش کرده وابستگی خود به گاز ایران را کاهش دهد. یکی از گزینههای عراق، احیای قرارداد واردات گاز ترکمنستان است؛ قراردادی که بر اساس آن قرار است سالانه حدود ۵ میلیارد مترمکعب گاز از طریق ایران به عراق منتقل شود.
این قرارداد بر پایه سازوکار تهاتر طراحی شده است؛ به این معنا که گاز ترکمنستان وارد ایران شود و در مقابل، عراق میزان مشابهی گاز از شبکه ایران دریافت کند. با این حال، اجرای این طرح تحت تأثیر تحریمها و محدودیتهای آمریکا با مشکل مواجه شده است.
عراق همچنین در حال بررسی گزینههای دیگری از جمله واردات گاز طبیعی مایعشده و افزایش بهرهبرداری از گازهای همراه تولید داخلی است.
چالش عراق فقط گاز ایران نیست
السومریه نیوز در پایان گزارش خود تأکید میکند که مشکل عراق تنها به وابستگی به گاز ایران محدود نمیشود. شبکه برق این کشور با شکاف بسیار بزرگی میان تولید و مصرف مواجه است و مشکلات مربوط به شبکه انتقال و توزیع و همچنین کمبود سرمایهگذاری، بر این وضعیت افزوده است.
بر اساس دادههای رسمی پیشین، تولید برق عراق در ساعات اوج مصرف حدود ۱۶ تا ۱۷ هزار مگاوات است، در حالی که نیاز واقعی این کشور از ۵۵ هزار مگاوات فراتر میرود.
در چنین شرایطی، السومریه نیوز نتیجه میگیرد که توقف واردات گاز ایران برای عراق صرفاً یک مسئله تجاری یا سیاسی نخواهد بود، بلکه آزمونی جدی برای توان شبکه برق این کشور در حفظ سطح تولید، در شرایط محدود بودن گزینههای جایگزین خواهد بود.
