بازار
بنابراین، این پرسش مطرح می‌شود که آیا بازتعریف دکترین هسته‌ای به‌تنهایی می‌تواند ضامن امنیت پایدار کشور باشد یا آنکه بازدارندگی مؤثر، مستلزم توجه همزمان به مجموعه‌ای از مؤلفه‌های نظامی، سیاسی، دیپلماتیک و اقتصادی است؟ فردین قریشی، استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران، در ارزیابی این موضوع بر ضرورت نگاهی جامع به مقوله امنیت ملی تأکید دارد. این استاد دانشگاه معتقد است، بازدارندگی پدیده‌ای چندوجهی است و نمی‌توان آن را صرفاً به برخورداری از ظرفیت نظامی تقلیل داد. به باور او، اگرچه تقویت توان دفاعی می‌تواند در محاسبات راهبردی طرف مقابل اثرگذار باشد، اما به‌تنهایی تضمین‌کننده امنیت پایدار نیست.
قریشی تأکید می‌کند که بازدارندگی علاوه بر مؤلفه‌های نظامی، به قابل‌فهم بودن سیاست‌های کشور، اعتبار تعهدات، توانایی مدیریت بحران و فراهم بودن امکان جلوگیری از محاسبات اشتباه وابسته است. از این منظر، اثربخشی یک دکترین دفاعی را نمی‌توان بدون توجه به مجموعه عواملی که بر رفتار و تصمیم‌گیری طرف مقابل تأثیر می‌گذارند، ارزیابی کرد. این استاد روابط بین‌الملل با تأکید بر اینکه مسأله اصلی ایران باید چگونگی حفاظت از امنیت ملی در کنار کاهش هزینه‌های تقابل و حفظ استقلال تصمیم‌گیری باشد، بر ضرورت توجه همزمان به الزامات توسعه اقتصادی نیز تأکید دارد. …
