از «روی پای خود ایستادن» تا «با دیگران راه رفتن»

  سینا نکویی ، گروه اندیشه /    از نظر او، تنهایی، نقطه عزیمت ایران برای ساختن توانایی‌های مستقل است؛ اما زمانی که تنهایی به انزوا تبدیل شود، کشور نه‌تنها قادر به ادامه حیات نیست، بلکه امکان ایجاد رابطه، اعتماد و ائتلاف را نیز از دست می‌دهد. از همین منظر، پرسش اصلی سخنرانی او این بود که چگونه می‌توان «روی پای خود ایستاد» بی‌آنکه این استقلال به انزوای استراتژیک منجر شود.

  

 اعتماد و همراهی جامعه بخشی از قدرت ملی ایران است

وحید عابدینی برای توضیح ریشه‌های «تنهایی استراتژیک ایران» تاریخ معاصر ایران را بازخوانی و یک الگوی تاریخی را برجسته کرد: «احساس ناامنی و تنها ماندن ایران در لحظه بحران، همواره محرکی برای بازسازی قدرت ایران بوده است.» در این چارچوب، جنگ ایران و عراق در روایت عابدینی یکی از نقاط شکل‌دهنده به ساختار امنیتی جمهوری‌اسلامی است. او یادآور شد که پاسخ ایران به تجربه جنگ فقط افزایش تسلیحات نبود، بلکه باعث پیوند دادن «دفاع» با «بسیج اجتماعی» شد و در کنار تجهیزات نظامی و ظرفیت‌های امنیتی، «اعتماد و همراهی جامعه» نیز بخشی از قدرت ملی به شمار  رفت.

 

  میدان و دیپلماسی  دوگانه‌سازی‌ کاذب

یکی از مهم‌ترین بخش‌های سخنرانی این استادیار مطالعات ایران در دانشگاه اوکلاهمای آمریکا، اشاره به این نکته بود که اگر ایران در چند دهه گذشته برای تولید قدرت نظامی و امنیتی سرمایه‌گذاری کرده، اکنون باید درباره شیوه تبدیل این قدرت به دستاوردهای دیپلماتیک نیز بیندیشد. به همین دلیل او با دوگانه رایج «میدان یا دیپلماسی» مخالفت کرد و گفت که مسأله انتخاب میان این دو نیست، بلکه ایجاد رابطه‌ای کارآمد میان آنهاست. به تعبیر او، «قدرت نظامی باید هزینه دشمنی با ایران را بالا ببرد و دیپلماسی باید منفعت دوستی با ایران را افزایش دهد.»

عابدینی معتقد است: «بسیاری از نهادهای امنیتی و راهبردهای ایران در واکنش … …