پژوهشی روی ۵۲ پرستار زن نشان داد شیفتهای کاری مضاعف میتوانند ریتم طبیعی هورمون استرس را تغییر دهند. پرستارانی که ساعات بیشتری کار کرده بودند، نیمهشب کورتیزول بالاتری داشتند. این یافته نشان میدهد کار طولانی و استراحت کم میتواند بدن را تحت فشار قرار دهد و خطر خستگی، اختلال خواب و فرسودگی شغلی را افزایش دهد.
پژوهشگران برای بررسی وضعیت بدن، میزان کورتیزول بزاق پرستاران را در زمانهای مختلف اندازهگیری کردند. کورتیزول یکی از هورمونهای مهم بدن در پاسخ به استرس است. این هورمون معمولاً صبحها در بالاترین سطح قرار دارد و در طول روز کاهش پیدا میکند و در حوالی نیمهشب به پایینترین مقدار خود میرسد. این الگوی روزانه به بدن کمک میکند زمان فعالیت و زمان استراحت را تنظیم کند.
نتایج پژوهش نشان داد پرستارانی که شیفت مضاعف داشتند، در نیمهشب میزان کورتیزول بالاتری داشتند. مقدار کورتیزول در این افراد در نیمهشب تقریباً دو برابر پرستارانی بود که شیفت معمولی داشتند. به زبان ساده، بدن افرادی که ساعات طولانیتری کار کرده بودند، در زمانی که معمولاً باید در وضعیت آرامتر و آماده بازیابی قرار داشته باشد، همچنان نشانههای بیشتری از فشار و فعالیت سیستم استرس نشان میداد.
این یافته اهمیت زیادی دارد، زیرا بدن انسان دارای یک ساعت زیستی یا ریتم شبانهروزی است. خواب، بیداری، فعالیت هورمونی و بسیاری از فرایندهای بدن بر اساس این ریتم تنظیم میشوند. وقتی فرد برای مدت طولانی کار میکند و زمان استراحت او کاهش پیدا میکند، هماهنگی میان برنامه کاری و ساعت زیستی بدن میتواند دشوار شود. …
