به گزارش انصاف نیوز، کاربران شبکههای اجتماعی ممکن است با یک شوخی کوتاه وارد چنین گفتوگویی شوند، اما پشت این شوخیها همیشه نمیتوان یک معنای واحد جستوجو کرد. با این حال، تکرار چنین واکنشهایی میتواند نشانهای از این باشد که جامعه برای بیان بخشی از احساسات خود، بیش از گذشته به زبان غیرمستقیم روی آورده است.
علیرضا شیری، روانشناس، معتقد است شبکههای اجتماعی این امکان را ایجاد کردهاند که هر موضوعی به نقطهی شروع یک گفتوگوی متفاوت تبدیل شود. به گفتهی او، کاربران گاهی موضوعی را که در ابتدا ارتباطی با دغدغههای اجتماعی ندارد، به بستری برای بیان نگرانیها، نارضایتیها و احساسات خود تبدیل میکنند.
شیری در گفتوگویی با انصاف نیوز، این رفتار را در چارچوب مفهوم «پالایش خشم» توضیح میدهد و میگوید: وقتی افراد نتوانند احساسات یا اعتراضهای خود را به شکل مستقیم بیان کنند، معمولاً به سراغ مسیرهای دیگری میروند. از نگاه این روانشناس، طنز یکی از مهمترین این مسیرهاست؛ روشی که به فرد اجازه میدهد یک احساس سنگین یا حتی خشم را در قالبی قابلتحملتر بیان کند.
هادی حیدری، کارتونیست، نیز طنز را نوعی «تریبون خاموش جامعه» میداند. او معتقد است هرگاه امکان طرح صریح برخی اعتراضها و نارضایتیها محدود شود، جامعه از ابزارهایی مانند شوخی، کنایه، تصویر و طنز برای انتقال همان پیام استفاده میکند.
حیدری در گفتوگویی با انصاف نیوز با اشاره به تجربههای جوامع مختلف میگوید طنز در دورههای فشار اجتماعی و اقتصادی، اغلب به یکی از راههای بیان تجربهی مشترک مردم تبدیل شده است.
به گفتهی او، حتی در موقعیتهایی که افراد امکان اعتراض مستقیم ندارند، یک شوخی میتواند همان فشار را روایت کند و در عین حال تحمل آن را برای گوینده و شنونده آسانتر کند. …
