تصمیم دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، به کاهش رزمایشهای نظامی با کره جنوبی و توصیف دیکتاتوری کره شمالی به عنوان «غیرتهدیدآمیز و محترم» — یکشنبه گذشته — در حالی که پیونگیانگ موشکهای بالستیک و نیروهایی را در چارچوب اتحاد با روسیه به اروپا اعزام میکند، بهمثابه هشداری برای متحدان درباره میزان قدرت و تداوم نفوذ آمریکا بود.
تصمیم ترامپ همزمان با تلاشهای آمریکا برای جلب نظر چین بود که از بارزترین نشانههای آن، مسدود کردن قراردادهای فروش تسلیحات آمریکایی به ارزش ۱۴ میلیارد دلار به تایوان بود؛ این موضوع عقبنشینی قابل توجهی نسبت به اولویتهای رئیسجمهور در دوره اول ریاستجمهوریاش محسوب میشود. همچنین داراییهای نظامی حیاتی آمریکا، مانند سامانههای دفاع موشکی و تنها ناو هواپیمابر باقیمانده در اقیانوس آرام، از آسیا برای رسیدگی به بحران خاورمیانه منتقل شدهاند.
در این زمینه، مقامات اروپایی تردیدهای فزایندهای را ابراز کردهاند که آیا واشنگتن — در دوران ترامپ — میتواند در صورت گسترش جنگ روسیه با اوکراین به کشورهای اتحادیه اروپا، به آنها کمک کند.
این روزنامه به نقل از سرهنگ بازنشسته رودریش کیسویتر، نماینده حزب حاکم آلمان، نوشت که کاخ سفید امنیت آمریکا را برای کشورهای حوزه بالتیک یا برای آلمان به خطر نخواهد انداخت و تأکید کرد که «چتر هستهای آمریکا دیگر وجود ندارد».
کمبود مهمات آمریکایی
این گزارش بر کمبود ذخایر مهمات آمریکا که در پیامدهای جنگ با ایران آشکار شد، تأکید کرده است؛ بهطوری که مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی تخمین زده که ایالات متحده در حال حاضر نیمی از ذخایر پیش از جنگ خود از موشکهای رهگیر، مانند سامانههای دفاعی «پاتریوت» و «تاد» را مصرف کرده و یکسوم زرادخانه موشکهای دوربرد «توماهوک» و «جِسَم» را نیز به کار گرفته است.
با این حال، دولت ترامپ صحت این گزارشها را رد میکند؛ چرا که شان پارنل، سخنگوی رسمی وزارت جنگ آمریکا (پنتاگون)، در بیانیهای تأکید کرد که «ادعاهای مربوط به کمبود مهمات آمریکایی دروغ است» و توضیح داد که ارتش آمریکا همچنان «قویترین نیروی رزمی روی زمین است. ما همه چیز لازم برای انجام یک حمله در زمان و مکانی که رئیسجمهور انتخاب میکند را در اختیار داریم.»
از سوی دیگر، آنا کلی، معاون سخنگوی کاخ سفید، در بیانیهای مدعی شد که عملیات «خشم حماسی» عواقب دستدرازی به آمریکا را آشکار کرد و تأکید کرد که «ارتش آمریکا از مهمات، تجهیزات نظامی و ذخایر کافی و حتی بیش از حد نیاز برای دستیابی به تمام اهداف راهبردی رئیسجمهور ترامپ و فراتر از آن برخوردار است.»
او افزود که ترامپ شرکتهای دفاعی قراردادکار با دولت را تشویق کرده است تا تولید سلاحهای بیشتری را که در آمریکا ساخته میشوند و به گفته او بهترینها در جهان هستند، ادامه دهند.
بیلاهاری کاوسیکان، تحلیلگر سیاسی و سفیر سابق سنگاپور در سازمان ملل متحد، نیز بر این باور است که مردم طبیعتاً با شنیدن اخبار کمبود ذخایر مهمات آمریکا نگران خواهند شد، اما تأکید کرد که «ذخایر این مهمات دوباره تکمیل خواهد شد. و در این فاصله، احتمال وقوع یک درگیری بزرگ در شرق آسیا واقعاً بسیار اندک است.»
کاوسیکان عدم وقوع درگیری بزرگ در شرق آسیا را به این دلیل میداند که چین در حال حاضر درگیر تعداد عظیمی از مشکلات داخلی است و همچنین در پرونده تایوان به طور خاص تمایلی به ریسکپذیری ندارد. تحلیل او به این نتیجه میرسد که «در تمام نقاط تنشزای احتمالی در آسیا، هیچکس بر این باور نیست که یک درگیری بزرگ قریبالوقوع باشد.»
توسعه موشکهای بالیستیک
بر اساس گزارش والاستریت ژورنال، کشورهای غربی همچنان بر اساس قواعد دوران صلح زندگی میکنند؛ چرا که در بسیاری از موارد، محاسبات شرکتها و منافع سهامداران بر الزامات امنیت ملی مقدم است. در همین راستا، این روزنامه به نقل از یک مقام ارشد دفاعی اروپایی گفته است: «این مشکل وجودی ماست؛ دشمنان ما گمان میکنند در حال جنگ هستند، در حالی که ما وانمود میکنیم چنین نیستیم.»
به اعتقاد کارشناسان، این تفاوت رویکرد پیامدهای راهبردی به همراه داشته است؛ بهطوری که اوکراین پس از آنکه ترامپ درخواستهای مکرر کییف برای دریافت موشکهای بیشتر «پاتریوت» را رد کرد، عملاً در مقابله با موج موشکهای بالیستیک روسیه تقریباً ناتوان شده است. این مسئله نیز اراده ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، را برای ادامه جنگ تقویت کرده است؛ چرا که مسکو بر حملات موشکی برای نابودی زیرساختهای انرژی اوکراین در زمستان پیش رو حساب باز کرده تا کییف را وادار به تسلیم کند.
روسیه بهتنهایی امروزه ماهانه بیش از ۱۰۰ موشک بالیستیک و تعداد مشابهی موشک کروز تولید میکند، طبق برآوردهای سازمانهای اطلاعاتی. همچنین تخمین زده میشود که مجموع تولید موشکهای بالیستیک چین، کره شمالی و ایران چندین برابر تولید موشکهای رهگیر در غرب باشد.
این اقدام هزینه ای گزاف برای ایالات متحده و متحدانش در پی دارد، چرا که ساقط کردن یک موشک بالیستیک معمولاً به دو یا سه موشک رهگیر نیاز دارد. به واسطه تحول تکنولوژیک در تجهیزات نظامی، موشکهای بالیستیک به ابزاری برای فشار ژئوپلیتیکی تبدیل شده اند؛ چرا که نسل های پیشین آنها پرهزینه و کم دقت بودند، تا حدی که تنها در بستر هسته ای مقرون به صرفه تلقی می شدند.
امروزه حتی قدرت های متوسط، مانند ایران، توانستهاند توانمندی های خود را در زمینه موشک های بالستیک دقیق توسعه دهند. موشک های ایرانی در حال حاضر خسارات جدی به پایگاه های نظامی آمریکا در منطقه، علاوه بر اهداف در بخش های انرژی و صنعت در کشورهای خلیج فارس و اسرائیل، وارد کرده اند.
با وجود اینکه قدرت موشکی ایران در اثر حملات هوایی اسرائیل و آمریکا آسیب دیده است، همچنان قادر است منافع آمریکا را در منطقه تهدید کند و بار دیگر عمق خاک اسرائیل را هدف قرار دهد.
